The real conditional

What is a “real condition” with als?

• You talk about a realistic, possible situation in the future.
• You say: “If X happens, Y will happen” or “If X happens, do Y”.

In Dutch you use:

• als + present tense (condition)
• → main clause in the future (zullen) or an imperative (a direct instruction)

Rule 1 – The verb in the als-clause

• Use the present tense after als.
• Even if you talk about the future in meaning.

Correct:

• Als ik tijd heb, bel ik je vanavond.
• Als het morgen regent, zullen we thuis blijven.

Incorrect (avoid these typical mistakes):

• Als ik tijd had, bel ik je. → past tense, not a real condition.
• Als het zal regenen, blijven we binnen. → do not use future after als.

Self-check:

• Can you change your Dutch als-clause to English “if + present”?
  → If yes, the tense is probably correct.

Rule 2 – Two typical result clauses

After the als-clause, you usually choose between:

1. Future with zullen – you describe what will happen.
2. Imperative – you give a direct instruction or advice.

1. Als + present → zullen + infinitive

• Als het mooi weer is, zullen we op het terras zitten.
• Als de trein te laat is, zullen we een taxi nemen.

2. Als + present → imperative (often with dan)

• Als je vragen hebt, vraag dan hulp.
• Als je klaar bent, stuur dan een e-mail.

Why dan?

• dan = “then / in that case”.
• It makes the result clearer and sounds natural with an imperative.

Rule 3 – Word order in the als-clause

In the als-clause (subordinate clause):

• The finite verb (present tense form) goes to the end.

Compare:

Full sentence:

• Als het regent, zullen we binnen blijven.

Self-check:

• Is the verb at the end of the als-part?
  Yes → word order is good.

Rule 4 – Word order in the main clause

After the comma, you get a normal main clause word order:

• Subject – finite verb – (rest) – other verbs

With zullen:

• Als het regent, zullen we binnen blijven.
  (subject = we, first verb = zullen, infinitive at the end)

Avoid:

• Als het regent, blijven we binnen zullen.

With imperative:

• Als je tijd hebt, bel dan morgen.
• Als je klaar bent, stuur dan het rapport.

Self-check:

• In the main clause: first the subject, then the first verb.
• If you use zullen, the infinitive is at the end.

Rule 5 – Order of the two parts

You can put the condition:

• First: Als ... , dan ...
• Or second: ..., als ...

Both are correct:

• Als het regent, blijven we binnen.
• We blijven binnen, als het regent.

Important:

• Only a comma changes place. The verb order stays the same.

Real condition vs. other condition types

At A2 you often confuse this with other conditional forms. Keep this simple contrast:

For this lesson, you only need the first row.

Step-by-step: build your own sentence

1. Decide on the condition (when / if what?).
   Example: “If the meeting ends early”.
2. Translate to Dutch with als + present.
   → Als de vergadering vroeg klaar is, ...
3. Choose the type of result:
   • Future: zullen + infinitive
     → ... zullen we iets gaan drinken.
   • Imperative: direct instruction + often dan
     → ... bel me dan.
4. Check word order:
   • In the als-part, the verb is at the end.
   • In the main clause, the first verb is in second position.

Quick self-check before speaking

• Did I use als + present tense (no past, no future) in the condition?
• Is the result a future with zullen or an imperative?
• Is the verb at the end in the als-clause?
• Is the first verb in second position in the main clause?
• With an imperative: did I add dan (if it sounds natural)?

If you can answer “yes” to these questions, your Dutch real conditional sentence is ready for conversation.