Leer de onvoltooid verleden tijd van sterke werkwoorden met klinkerveranderingen, zoals blijven - bleef, kiezen - koos en rijden - reed, zonder extra -de(n)-uitgangen in het enkelvoud.
  1. Bij de onvoltooid verleden tijd van sterke werkwoorden, zie je een klinkerverandering.
  2. In het meervoud wordt -en toegevoegd.
  3. In het enkelvoud wordt niets toegevoegd.
  4. Bij sterke werkwoorden wordt geen -te(n)/-de(n) toegevoegd.
CategorieInfinitiefO.v.t.
ij → eeblijven
kijken
rijden
lijken
...
bleef
keek
reed
leek
...
ie → ookiezen
vliegen
bieden
verliezen
...
koos
vloog
bood
verloor
...
ui → ooruiken
sluiten
fluiten
zuigen
...
rook
sloot
floot
zoog
...
i → obeginnen
drinken
springen
vinden
...
begon
dronk
sprong
vond
...
e → otrekken
vechten
zwemmen
schenken
...
trok
vocht
zwom
schonk
...
e → ooscheren
wegen
bewegen
zweren
...
schoor
woog
bewoog
zwoor
...
a → ieblazen
laten
slapen
vallen
blies
liet
sliep
viel
e → aeten
genezen
geven
vergeten
at
genas
gaf
vergat
e → iehelpen
bederven
scheppen
sterven
hielp
bedierf
schiep
stierf

Overige:
i → a



a → oe


ou → ie
e → i
o → e

liggen
bidden
zitten

dragen
varen
graven

houden
weten
worden

lag
bad
zat

droeg
voer
groef


hield
wist
werd

Oefening 1: Onvoltooid verleden tijd: sterke werkwoorden

Instructie: Vul het juiste woord in.

Toon vertaling Toon antwoorden

bleven, boden, hielp, reden, liet, lag, keek, sloot

1. Kijken:
Hij ... naar de brand uit zijn raam.
(Hij keek naar de brand uit zijn raam.)
2. Sluiten:
De brandweer ... de straat af.
(De brandweer sloot de straat af.)
3. Laten:
De agent ... de mensen het gebouw verlaten toen de brand begon.
(De agent liet de mensen het gebouw verlaten toen de brand begon.)
4. 3-Helpen:
Hij ... de ambulance met het slachtoffer.
(Hij hielp de ambulance met het slachtoffer.)
5. Rijden:
Jullie ... snel naar de spoedeisende hulp.
(Jullie reden snel naar de spoedeisende hulp.)
6. Liggen:
Het slachtoffer ... op de grond toen de ambulance arriveerde.
(Het slachtoffer lag op de grond toen de ambulance arriveerde.)
7. Bieden:
We ... hulp bij het spoedgeval.
(We boden hulp bij het spoedgeval.)
8. Blijven:
Wij ... binnen vanwege de brand.
(Wij bleven binnen vanwege de brand.)

Oefening 2: Meerkeuze

Instructie: Kies in elke groep de correcte zin met de juiste onvoltooid verleden tijd van een sterk werkwoord. Let op de klinkerverandering en de juiste vervoeging zonder extra -te(n)/-de(n).

1.
Onjuist: enkelvoud krijgt geen -en en de klinkerverandering is onjuist.
Onjuist: sterke werkwoorden krijgen geen -de(n) in de verleden tijd.
2.
Onjuist: 'kiest' is tegenwoordige tijd, niet verleden tijd.
Onjuist: sterke werkwoorden krijgen geen -de(n) in de verleden tijd.
3.
Onjuist: 'vloog' is enkelvoud, hier is meervoud nodig.
Onjuist: sterke werkwoorden krijgen geen -de(n) in de verleden tijd.
4.
Onjuist: 'reden' is meervoud, hier is enkelvoud nodig.
Onjuist: 'rijkte' is onjuist, geen klinkerverandering en foute uitgang.

Inleiding tot de onvoltooid verleden tijd van sterke werkwoorden

Deze les richt zich op het begrijpen en gebruiken van het onvoltooid verleden tijd (o.v.t.) bij sterke werkwoorden in het Nederlands. Sterke werkwoorden onderscheiden zich van zwakke werkwoorden doordat ze in de verleden tijd een klinkerverandering ondergaan en geen uitgang -te(n) of -de(n) krijgen. In deze les leer je hoe deze veranderingen plaatsvinden en welke patronen je kunt herkennen.

Klinkerveranderingen bij sterke werkwoorden

In de verleden tijd verandert vaak de stamklinker van het werkwoord. Enkele belangrijke categorieën van klinkerveranderingen zijn:

  • ij → ee: blijven → bleef, kijken → keek, rijden → reed
  • ie → oo: kiezen → koos, vliegen → vloog, bieden → bood
  • ui → oo: ruiken → rook, sluiten → sloot, fluiten → floot
  • i → o: beginnen → begon, drinken → dronk, springen → sprong
  • e → o: trekken → trok, vechten → vocht, zwemmen → zwom
  • e → oo: scheren → schoor, wegen → woog, bewegen → bewoog
  • a → ie: blazen → blies, laten → liet, slapen → sliep
  • e → a: eten → at, genezen → genas, geven → gaf, vergeten → vergat
  • e → ie: helpen → hielp, bederven → bedierf, scheppen → schiep, sterven → stierf

Daarnaast zijn er enkele overige klinkerveranderingen zoals:

  • i → a (liggen → lag, bidden → bad, zitten → zat)
  • a → oe (dragen → droeg, varen → voer, graven → groef)
  • ou → ie (houden → hield)
  • e → i (weten → wist)
  • o → e (worden → werd)

Vervoeging van sterke werkwoorden in de verleden tijd

Bij sterke werkwoorden verandert alleen de klinker in het enkelvoud van de verleden tijd, zonder een uitgang toe te voegen:

  • Enkelvoud: hij/zij bleef, hij/zij ging, hij/zij vond
  • Meervoud: wij bleven, wij gingen, wij vonden (met uitgang -en)

Let op: er wordt geen uitgang -te(n) of -de(n) toegevoegd bij sterke werkwoorden in de verleden tijd.

Voorbeeldzinnen en nuttige uitdrukkingen

Enkelvoud (klinkerverandering, zonder -de(n)):

  • Hij bleef thuis.
  • Zij koos het rode boek.
  • De jongen reed snel naar school.

Meervoud (klinkerverandering met -en):

  • Wij bleven de hele avond lezen.
  • Jullie kozen allemaal hetzelfde gerecht.
  • De kinderen reden naar de speeltuin.

Verschillen en nuttige vergelijking met Nederlands

Omdat de instructietaal en de leer taal beide Nederlands zijn, richten we ons op de specifieke kenmerken van deze Nederlandse grammaticale regel zonder vertalingen toe te voegen. Het belangrijkste is om te onthouden dat sterke werkwoorden in het verleden tijd een klinkerverandering tonen in het enkelvoud zonder extra uitgang, terwijl het meervoud altijd eindigt op -en.

Enkele nuttige woorden en uitdrukkingen om te onthouden zijn:

  • Klinkerverandering: De verandering van een klinker in een werkwoord (bijv. kijkenkeek).
  • Onvoltooid verleden tijd (o.v.t.): Een werkwoordstijd voor gebeurtenissen in het verleden zonder nadruk op voltooiing.
  • Sterke werkwoorden: Werkwoorden die in de verleden tijd klinkers veranderen en geen -de(n)/-te(n) krijgen.

Geschreven door

Deze inhoud is ontworpen en beoordeeld door het coLanguage pedagogisch team. Over coLanguage

Profile Picture

Kato De Paepe

Zakendoen en talen

KdG University of Applied Sciences and Arts Antwerp

University_Logo

Laatst bijgewerkt:

donderdag, 28/08/2025 22:29