W Polsce wybory prezydenckie są co 5 lat. Prezydent jest najważniejszą osobą w państwie. Kandydaci mówią o swoich planach. Mają debaty w telewizji i spotkania z ludźmi. Pierwsze wolne wybory były w 1990 roku. Wygrał je Lech Wałęsa.
In Polen zijn de presidentsverkiezingen om de 5 jaar. De president is de belangrijkste persoon in het land. Kandidaten praten over hun plannen. Ze hebben debatten op televisie en ontmoetingen met mensen. De eerste vrije verkiezingen waren in 1990. Die werden gewonnen door Lech Wałęsa.

Oefening 1: Taalonderdompeling

Instructie: Herken de aangegeven woordenschat in de video.

Woord Vertaling
zegar klok
sekunda seconde
minuta minuut
czas tijd
pół minuty een halve minuut
Masz przed sobą zegar z dużą wskazówką sekundową. (Je hebt een klok voor je met een grote secondewijzer.)
Jedna sekunda to bardzo krótki czas – policz powoli: raz, dwa, trzy. (Een seconde is een heel korte tijd – tel langzaam: één, twee, drie.)
Sześćdziesiąt sekund to jedna minuta. (Zestig seconden is één minuut.)
Pół minuty to trzydzieści sekund – możesz to policzyć razem z nagraniem. (Een halve minuut is dertig seconden – je kunt dit samen met de opname tellen.)
Spójrz na zegar i zobacz, jak szybko mijają sekundy i minuty. (Kijk naar de klok en zie hoe snel seconden en minuten voorbijgaan.)
Wyobraź sobie, że umawiasz spotkanie za pięć minut – to tylko trzysta sekund. (Stel je voor dat je een afspraak hebt over vijf minuten – dat is maar driehonderd seconden.)

Begripsvragen:

  1. Ile sekund ma jedna minuta?

    (Hoeveel seconden heeft één minuut?)

  2. Ile sekund to pół minuty?

    (Hoeveel seconden is een halve minuut?)

  3. Wyobrażasz sobie, że czekasz na spotkanie za pięć minut. Czy to jest krótki czy długi czas dla ciebie? Napisz jedno krótkie zdanie.

    (Stel je voor dat je wacht op een afspraak over vijf minuten. Is dat voor jou een korte of een lange tijd? Schrijf één korte zin.)

Oefening 2: Dialoog

Instructie: Lees de dialoog en beantwoord de vragen.

Wywiad o dwudziestej

Interview om twintig uur
1. Dziennikarz: Dzień dobry, Pani Aleksandro! (Goedendag, mevrouw Aleksandra!)
2. Aleksandra Maj: Dzień dobry. Przepraszam, która jest godzina? (Goedendag. Pardon, hoe laat is het?)
3. Dziennikarz: Jest dziewiętnasta czterdzieści pięć. (Het is negentien uur vijfendertig.)
4. Aleksandra Maj: Czyli zaczynamy za kwadrans? (Dus we beginnen over een kwartier?)
5. Dziennikarz: Tak, równo o godzinie dwudziestej. (Ja, precies om twintig uur.)
6. Aleksandra Maj: Ile mamy czasu na odpowiedź? (Hoeveel tijd hebben we om te antwoorden?)
7. Dziennikarz: Pięć minut. (Vijf minuten.)
8. Aleksandra Maj: To bardzo mało. W stacji TVN mamy dziesięć minut. (Dat is erg weinig. Bij TVN hebben we tien minuten.)
9. Dziennikarz: Nic na to nie poradzę. (Daar kan ik niets aan doen.)
10. Aleksandra Maj: Dobrze, zaraz zaczynamy, proszę o moment. (Goed, we beginnen zo. Een ogenblik alstublieft.)
11. Dziennikarz: Dobrze, jestem gotowy. (Goed, ik ben er klaar voor.)

1. Gdzie prawdopodobnie są rozmówcy?

(Waar bevinden de gesprekspartners zich waarschijnlijk?)

2. Która jest godzina, kiedy Aleksandra pyta o czas?

(Hoe laat is het wanneer Aleksandra naar de tijd vraagt?)

Oefening 3: Openingsvragen voor gesprekken

Instructie: Beantwoord de vragen en corrigeer ze met je leraar.

  1. Jest pan/pani w nowej pracy w Polsce. Chce pan/pani umówić spotkanie z kolegą z działu. Jak zapyta pan/pani: „O której godzinie mamy spotkanie?” i jak krótko potwierdzić godzinę?
    U bent net begonnen met werken in Polen. U wilt een afspraak maken met een collega van uw afdeling. Hoe vraagt u: "Hoe laat hebben we de afspraak?" en hoe bevestigt u kort de afgesproken tijd?

    __________________________________________________________________________________________________________

  2. Jest pan/pani na dworcu. Pociąg do Warszawy odjeżdża o 18:30. Jak zapyta pan/pani kogoś o godzinę i jak powie, ile czasu zostało do odjazdu?
    U bent op het station. De trein naar Warschau vertrekt om 18:30. Hoe vraagt u iemand naar de tijd en hoe zegt u hoeveel tijd er nog over is tot het vertrek?

    __________________________________________________________________________________________________________

  3. Umawia się pan/pani z przyjacielem na kawę jutro po pracy. Jak powie pan/pani, o której przyjdzie, i jak poprosi, żeby przyjaciel był punktualny?
    U spreekt met een vriend af om morgen na het werk koffie te drinken. Hoe zegt u hoe laat u komt en hoe vraagt u uw vriend om op tijd te zijn?

    __________________________________________________________________________________________________________

  4. Jest wieczór w domu. Musi pan/pani wstać jutro wcześnie do pracy. Jak powie pan/pani, o której pójdzie dziś spać i o której jutro wstanie?
    Het is avond thuis. U moet morgen vroeg naar uw werk. Hoe zegt u hoe laat u vanavond gaat slapen en hoe laat u morgen zult opstaan?

    __________________________________________________________________________________________________________