Jeszcze nie ma nauczyciela
Poproś nauczyciela
Jak to działa?
A1.38 - Codzienne usługi

Być + participio

"Estar" + participio

Los participios se combinan con el verbo "estar" para describir estados o condiciones temporales.

(Imiesłowy łączą się z czasownikiem "estar", aby opisywać stany lub warunki tymczasowe.)

Kiedy używać estar + participio (imiesłów)

  • Używasz, gdy chcesz opisać stan lub czasowy rezultat czynności.
  • To często odpowiada polskiemu: jest/są + (zrobiony, zamknięty, przygotowany).
  • Typowe konteksty A1: godziny otwarcia, dostępność usług, stan rzeczy „tu i teraz”.
O co chodzi? Hiszpański Po polsku
Stan teraz La tienda está abierta. Sklep jest otwarty.
Rezultat (już zrobione) Los correos están enviados. Maile są wysłane.

Budowa: estar + imiesłów (participio)

  • estar odmienia się jak „być” w znaczeniu stan: está (on/ona/to), están (oni/one).
  • Druga część to participio (często jak przymiotnik): cerrado/a, abierto/a, vendido/a…
Osoba / liczba Forma Przykład
on/ona/to está La oficina de correos está cerrada.
oni/one están Las oficinas están cerradas.

Najważniejsze: zgoda rodzaju i liczby

Participio w tym użyciu zachowuje się jak przymiotnik: musi pasować do rzeczownika.

Rzeczownik Poprawnie Uwaga
la biblioteca (żeń., l.poj.) está abierta está abierto
el banco (męs., l.poj.) está cerrado está cerrada
las casas (żeń., l.mn.) están vendidas está vendidas
los documentos (męs., l.mn.) están firmados están firmadas

Nie myl z ser: stan vs cecha

  • estar + participio = stan / rezultat, często tymczasowy lub sytuacyjny.
  • ser częściej opisuje cechę, klasyfikację albo definicję.
Znaczenie Przykład Co słyszysz?
Stan (teraz) La tienda está cerrada. Sklep jest (aktualnie) zamknięty.
Opis/typ (bardziej „definicja”) La tienda es pequeña. Sklep jest mały (cecha).

W praktyce na A1, przy „otwarty/zamknięty” prawie zawsze wybierasz estar.

Jak szybko utworzyć participio (A1)

  • Czasowniki na -ar → końcówka -ado/-ada: cerrar → cerrado/cerrada.
  • Czasowniki na -er, -ir → końcówka -ido/-ida: vender → vendido/vendida.
  • Niektóre formy są nieregularne i warto je zapamiętać jako gotowe „przymiotniki”:
Czasownik Participio Przykład
abrir abierto/a La farmacia está abierta.
cerrar cerrado/a El banco está cerrado.
vender vendido/a Las casas están vendidas.

Szybki „autotest” przed wyborem formy

  1. Czy opisuję stan / dostępność (otwarte, zamknięte, przygotowane, wysłane)? → estar.
  2. Czy mam liczbę mnogą? → najczęściej están.
  3. Czy imiesłów pasuje do rzeczownika?
    • la… → zwykle końcówka -a (abierta, cerrada)
    • el… → zwykle końcówka -o (abierto, cerrado)
    • las/los… → dodaj -s (abiertas/abiertos)

Mini-zestaw gotowych zdań do rozmowy (usługi i miejsca)

  • La biblioteca está abierta por la mañana.
  • Las oficinas de correos están cerradas los domingos.
  • El hospital está abierto todo el día.
  • La panadería está cerrada hoy por mantenimiento.
  • Las mesas están preparadas para la cena.
  1. Mogą opisywać emocje, stany fizyczne lub sytuacje chwilowe.
  2. Muszą zgadzać się rodzajem i liczbą z rzeczownikiem, który opisują.
Formula (Wzór)Verbo (Czasownik)Ejemplos (Przykłady)
Estar + verboCerrar (Zamykać)La oficina de correos está cerrada. (Poczta jest zamknięta.)
Estar + verboVender (Sprzedawać)Las casas están vendidas. (Domy są sprzedane.)
Estar + verboAbrir (Otwierać)La tienda está abierta. (Sklep jest otwarty.)

 

 

Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.

1. El gimnasio ______ los domingos por la tarde.

Siłownia ______ w niedziele po południu.

2. La oficina de correos está abierta, pero el banco ______ ahora.

Poczta jest otwarta, ale bank ______ teraz.

3. La farmacia está abierta y las escuelas ______ hoy.

Apteka jest otwarta, a szkoły ______ dzisiaj.

4. La biblioteca está abierta, pero las aulas ______ por la noche.

Biblioteka jest otwarta, ale sale wykładowe ______ wieczorem.

Ćwiczenie 2: Przepisz zwroty

Instrukcja: Przepisz zdania, używając estar + imiesłów bierny, aby opisać stan (przykład: El banco cierra a las dos. → El banco está cerrado).

Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie Pokaż/Ukryj podpowiedzi
  1. El supermercado cierra a las diez de la noche.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    El supermercado está cerrado por la noche.
    (El supermercado está cerrado a las diez de la noche.)
  2. La agencia de viajes abre a las nueve de la mañana.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    La agencia de viajes está abierta a las nueve.
    (La agencia de viajes está abierta a las nueve de la mañana.)
  3. Hoy todas las tiendas cierran por la tarde.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Hoy todas las tiendas están cerradas por la tarde.
    (Hoy todas las tiendas están cerradas por la tarde.)
  4. El técnico termina el ordenador.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    El ordenador está terminado.
    (El ordenador está terminado.)
  5. Los camareros preparan las mesas para la cena.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Las mesas están preparadas para la cena.
    (Las mesas están preparadas para la cena.)
  6. Los pisos del centro se venden muy rápido.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Los pisos del centro están vendidos.
    (Los pisos del centro están vendidos.)

Napisane przez

Ta treść została zaprojektowana i sprawdzona przez zespół pedagogiczny coLanguage. O coLanguage