Tandheelkunde 4 - Buccale anatomie
Buccale anatomie
1. Taalonderdompeling
Tandheelkunde 4.1 Activiteit
Tandgevoeligheid
3. Oefeningen
Oefening 1: Writing correspondence
Instructie: Write a reply to the following message appropriate to the situation
E-mail: Je krijgt een e-mail van een patiënt na een controle-afspraak; antwoord als tandarts en leg eenvoudig uit wat er aan de hand is en wat de patiënt kan doen.
Onderwerp: Gevoelige kies linksboven na controle
Beste tandarts,
Ik was gisteren bij u voor een controle. U heeft ook tandsteen weggehaald bij mijn kies linksboven (ik denk nummer 26).
Sinds gisteren voel ik nu een pijn als ik iets kouds drink aan deze kies. Het is een korte, scherpe pijn. Als ik niets drink of eet, heb ik geen last.
U heeft tijdens de controle gezegd dat het glazuur nog in orde is, maar dat het tandvlees een beetje lager is. U zei dat dan een stukje van de wortel en het dentine vrij kan liggen en dat dit gevoeliger is. Ik maak me nu toch een beetje zorgen.
Mijn vragen zijn:
- Is deze gevoeligheid normaal na het weghalen van tandsteen?
- Moet ik terugkomen, of kan ik eerst iets thuis proberen?
- Is er risico voor de zenuw of de pulpa als ik deze pijn voel?
Ik hoor graag uw advies. Als het nodig is, kan ik volgende week langskomen.
Met vriendelijke groet,
Mevrouw A. de Vries
Onderwerp: Gevoelige kies linksboven na controle
Beste tandarts,
Ik was gisteren bij u voor een controle. U heeft ook tandsteen weggehaald bij mijn kies linksboven (ik denk nummer 26).
Sinds gisteren voel ik nu een pijn als ik iets kouds drink aan deze kies. Het is een korte, scherpe pijn. Als ik niets drink of eet, heb ik geen last.
U heeft tijdens de controle gezegd dat het glazuur nog in orde is, maar dat het tandvlees een beetje lager staat. U zei dat dan een stukje van de wortel en het dentine vrij kan liggen en dat dit gevoeliger is. Ik maak me nu toch een beetje zorgen.
Mijn vragen zijn:
- Is deze gevoeligheid normaal na het weghalen van tandsteen?
- Moet ik terugkomen, of kan ik eerst iets thuis proberen?
- Is er risico voor de zenuw of de pulpa als ik deze pijn voel?
Ik hoor graag uw advies. Als het nodig is, kan ik volgende week langskomen.
Met vriendelijke groet,
Mevrouw A. de Vries
Begrijp de tekst:
-
Waarom schrijft mevrouw De Vries een e-mail naar de tandarts?
-
Wat wil mevrouw De Vries precies weten over de pijn en de mogelijke behandeling?
Nuttige zinnen:
-
Dank u voor uw e-mail over…
-
De gevoeligheid komt waarschijnlijk door…
-
U kunt het volgende doen:
Dank u voor uw e-mail over de gevoelige kies linksboven.
De gevoeligheid die u nu voelt is waarschijnlijk <strong>normaal</strong> na het weghalen van tandsteen. Het <strong>tandvlees</strong> is een beetje teruggetrokken en een klein stukje van de <strong>wortel</strong> en het <strong>dentine</strong> ligt nu vrij. Deze laag is gevoeliger dan het <strong>glazuur</strong>. De korte, scherpe pijn bij koude past daarbij.
U kunt het volgende doen:
- Poets zacht in dit gebied met een zachte borstel.
- Gebruik een tandpasta tegen gevoelige tanden.
- Vermijd heel koude drankjes een paar dagen.
Op dit moment zie ik geen groot risico voor de <strong>pulpa</strong> en de <strong>zenuw</strong>, omdat u geen pijn heeft als u niets eet of drinkt. Als de pijn sterker wordt, langer blijft, of ook komt zonder koude prikkel, wilt u dan een afspraak maken? Dan controleer ik de <strong>kies 26</strong> nog een keer.
Als u wilt, kan ik u volgende week op dinsdag- of donderdagochtend inplannen.
Met vriendelijke groet,
dr. Jansen
Tandarts
Oefening 2: Meerkeuze
Instructie: Kies de juiste oplossing
1. De tandarts vraagt: "Welke kies ______ u gisteren laten vullen?"
2. U ______ goed uitleggen waar de pulpakamer zich bevindt in de kies.
3. Tijdens de les ______ we de namen van de verschillende tanden volgens het FDI-systeem.
4. Als u niet zeker ______ waar de apex van de tand zit, vraag dan om hulp.
Oefening 3: Gesprekskaarten
Instructie: Kies een situatie en oefen het gesprek met je docent of medestudenten.
Overleg met collega-tandarts over kiesbehandeling
Tandarts Jansen: Show Ik heb gisteren een röntgenfoto gemaakt van kies 36, en ik zie dat de wortel dicht bij het alveolaire bot ligt.
Tandarts Meijer: Show Ja, dat maakt de extractie lastiger. Heb je de positie van de apex van de tand goed in beeld?
Tandarts Jansen: Show Ja, de apex is licht gebogen naar de tongzijde, en het glazuur rondom de kroon is nog intact.
Tandarts Meijer: Show Dan moeten we goed op de pulpakamer letten tijdens de wortelkanaalbehandeling, vooral om de pulpaire zenuw niet te beschadigen.
Tandarts Jansen: Show Klopt, ook het parodontale ligament rondom de wortel ziet er gezond uit, dat is een positief teken.
Tandarts Meijer: Show Laten we samen een plan maken voor de behandeling, zodat we de kans op complicaties zo klein mogelijk houden.
Open vragen:
1. Welke delen van de kies bespreekt Tandarts Jansen?
2. Waarom is de positie van de apex van de tand belangrijk voor de behandeling?
3. Heb jij in je werk wel eens te maken met een lastige kies, en hoe ga je daarmee om?
Patiënt legt kiespijn uit aan tandarts
Patiënt de Vries: Show Dokter, ik heb steeds pijn aan mijn rechterbovenkaak, vooral bij de kies.
Tandarts Visser: Show Kun je precies aanwijzen waar de pijn zit? Voelt het meer aan de kroon, de wortel, of rondom de lippen?
Patiënt de Vries: Show Ik denk dat het aan de kies is, net achter de hoektand. Het doet soms pijn bij het kauwen en er zijn wat groeven en spleten die gevoelig zijn.
Tandarts Visser: Show Dat kan betekenen dat het glazuur beschadigd is en misschien de dentine blootligt. We gaan dat bekijken en ook de pulpakamer controleren.
Patiënt de Vries: Show Wat kan ik nu doen om de pijn te verminderen?
Tandarts Visser: Show Je kunt een pijnstiller nemen en proberen niet op die kant te kauwen. We plannen ook een afspraak voor een grondig onderzoek.
Open vragen:
1. Welke delen van de tand noemt de patiënt bij het beschrijven van de pijn?
2. Wat raadt de tandarts aan om de kiespijn te verlichten?
3. Heb jij weleens kiespijn gehad, en wat deed je toen om de pijn te verminderen?
Oefening 4: Reageer op de situatie
Instructie: Oefen in tweetallen of met je docent.
1. Een patiënt vraagt wat de "apex van de tand" is. Leg dit eenvoudig uit en waarom het belangrijk is. (Gebruik: apex, wortel, zenuw)
De apex is
Voorbeeld:
De apex is het puntje van de wortel waar de zenuw doorheen gaat. Het is belangrijk omdat daar de zenuwen en bloedvaten in de tand zitten.
2. Je bespreekt met een collega wat het alveolaire bot is en waarom het belangrijk is voor de tanden. Leg dit kort uit. (Gebruik: alveolaire bot, kies, ligament)
Het alveolaire bot
Voorbeeld:
Het alveolaire bot is het bot rond de kies. Het zorgt ervoor dat de kies stevig vastzit met het parodontale ligament.
3. Een patiënt wil weten wat het glazuur van een tand is en waarom het belangrijk is om het te beschermen. Leg dit uit. (Gebruik: glazuur, bescherming, eten)
Het glazuur is
Voorbeeld:
Het glazuur is de harde buitenlaag van de tand. Het beschermt de tand tegen schade door eten en drinken.
4. Je legt aan een patiënt uit wat de functie is van de pulpakamer en de pulpaire zenuw. Geef een eenvoudige uitleg. (Gebruik: pulpakamer, zenuw, gevoeligheid)
De pulpakamer is
Voorbeeld:
De pulpakamer is de ruimte in de tand waar de zenuw en bloedvaten zitten. Daardoor voelt de tand pijn en temperatuur.
5. Je helpt een patiënt zijn snijtand en hoektand te herkennen. Beschrijf kort het verschil in vorm. (Gebruik: snijtand, hoektand, vorm)
De snijtand is
Voorbeeld:
De snijtand is recht en scherp om mee te snijden. De hoektand is puntiger en helpt bij het scheuren.
Oefening 5: Schrijfopdracht
Instructie: Schrijf 4 of 5 zinnen over hoe jij een tand bij een patiënt zou onderzoeken en wat je zou uitleggen over de opbouw van de tand.
Nuttige uitdrukkingen:
Eerst controleer ik … / Ik leg aan de patiënt uit dat … / Deze tand is gevoelig omdat … / Daarom wil ik verder onderzoek doen naar …
Oefening 6: Gespreksoefening
Instructie:
- Welke structuren kunnen beschadigd raken wanneer een tandbederf de tandzenuw bereikt? (Welke structuren kunnen beschadigd raken wanneer een tandcariës de tandzenuw bereikt?)
- Leg uit hoe de tanden in het alveolaire bot worden gefixeerd; welke weefsels zorgen voor deze verbinding? (Leg uit hoe de tanden vastgehouden worden in het alveolaire bot; welke weefsels deze verbinding mogelijk maken?)
- Geef aan welke delen van de tand zichtbaar zijn in de mond en welke bedekt zijn door het tandvlees. (Geef aan welke delen van de tand zichtbaar zijn in de mond en welke bedekt zijn door het tandvlees.)
Richtlijnen tijdens het lesgeven +/- 10 minuten
Instructies voor de leraar
- Lees de voorbeeldzinnen hardop voor.
- Beantwoord de vragen over de afbeelding.
- Studenten kunnen deze oefening ook als geschreven tekst voor de volgende les voorbereiden.
Voorbeeldzinnen:
|
Wanneer een gaatje de zenuw bereikt, vernietigt het eerst het glazuur en dentine, en daarna kan het de pulpa gaan ontsteken. |
|
Het parodontale ligament is het weefsel dat de wortel van de tand verbindt met het alveolaire bot. |
|
De wortel is niet bedekt met glazuur, maar met wortelcement, waardoor deze gevoeliger wordt bij blootstelling. |
|
Het dento-alveolaire complex bestaat uit de wortel, wortelcement, het parodontale ligament en het alveolaire bot. |
|
In de mond is alleen de kroon zichtbaar; de wortel zit in het bot en is bedekt door het tandvlees. |
|
Als het parodontale ligament of het alveolaire bot beschadigd is, kan de tand loskomen of zijn stabiliteit verliezen. |
| ... |