Celownik w liczbie mnogiej: komu? czemu?

Celownik łączy się m.in. z czasownikami: dawać, pomagać, dziękować, mówić, ufać, wierzyć, szkodzić, życzyć.

Wyjaśnienie nauczyciela

Celownik liczby mnogiej: końcówka -om (komu? czemu?)

Celownik odpowiada na pytanie: komu? czemu?

W liczbie mnogiej bardzo często dodajesz końcówkę -om: urzędnikom, wnioskom, podaniom.

Daję / przekazuję / wysyłam (komu? czemu?): Daję dokumenty urzędnikom.
Mówię / tłumaczę / opowiadam (komu? czemu?): Mówię konsultantom o problemie.
Dziękuję (komu? czemu?): Dziękuję kolegom.
Życzę (komu? czemu?): Życzę klientom miłego dnia.
Radzi / doradza (komu? czemu?): Lekarz radzi pacjentom pić więcej wody.
Ufam (komu? czemu?): Ufam informacjom na stronie urzędu.

Znajdź formę podstawową (mianownik l. pojedynczej): urzędnik, wniosek, podanie.
Pomyśl o liczbie mnogiej (mówisz o wielu osobach/rzeczach).
Dodaj -om do odpowiedniego tematu wyrazu:


Forma podstawowa	Celownik l. mnogiej	Przykład w zdaniu
urzędnik	urzędnikom	Proszę dać dokumenty urzędnikom.
wniosek	wnioskom	Pomagam wnioskom w systemie.
podanie	podaniom	Przyglądam się podaniom z poprzedniego tygodnia.
informacja	informacjom	Ufam informacjom z oficjalnej strony.

Celownik to nie dopełniacz. Po czasownikach typu dziękować, mówić, ufać, radzić, życzyć, pomagać zwykle nie używasz formy „kogo? czego?”.

~~Dziękuję kolegów.~~ → Dziękuję kolegom.
Celownik to nie narzędnik. Narzędnik ma zwykle końcówkę -ami i odpowiada na „z kim? z czym?”.

~~Mówię konsultantami o problemie.~~ → Mówię konsultantom o problemie.
„Ufać” łączy się z celownikiem. To częsty „fałszywy przyjaciel”, bo wiele osób intuicyjnie daje dopełniacz.

~~Ufam informacji.~~ (to brzmi jak l. pojedyncza i inny przypadek) → Ufam informacjom.

Jeśli możesz wstawić pytanie komu? czemu? i zdanie dalej brzmi naturalnie, wybierasz celownik.

Daję dokumenty (komu?) urzędnikom.
Jeśli w zdaniu jest relacja „z kim? z czym?”, to zwykle nie jest celownik, tylko narzędnik.

Rozmawiam z urzędnikami. (tu nie ma -om)

Rozpoznajesz sytuacje, w których potrzebujesz formy komu? czemu? w liczbie mnogiej.
Tworzysz poprawne formy z końcówką -om: urzędnikom, konsultantom, kolegom, klientom, pacjentom, informacjom.
Unikasz typowych pomyłek z dopełniaczem i narzędnikiem.


Rodzaj	Końcówki	Mianownik liczba pojedyncza	Celownik liczba mnoga
męskoosobowy	-om	urzędnik	urzędnikom
niemęskoosobowy (męski nieosobowy i żeński)	-om	wniosek	wnioskom
niemęskoosobowy (nijaki)	-om	podanie	podaniom

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

1. Proszę dać te dokumenty ____ w okienku numer 3.

2. Jeśli ma pan pytania, proszę zadzwonić i mówić ____ o problemie z ubezpieczeniem.

3. Dziękuję ____ za pomoc przy wypełnianiu wniosku o numer PESEL.

4. Proszę ufać ____ na stronie urzędu, a nie przypadkowym poradom z internetu.

Instrukcja: Przepisz zdania, zmieniając podkreślone słowo na celownik liczby mnogiej (komu? czemu?) z końcówką -om.

Dziękuję urzędnicy za pomoc.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
Dziękuję urzędnikom za pomoc.
Pomagam wnioski wypełnić w urzędzie.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
Pomagam wnioskom wypełnić w urzędzie.
Mówię podania, że trzeba dopisać numer telefonu.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
Mówię podaniom, że trzeba dopisać numer telefonu.
W pracy życzę koledzy miłego dnia.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
W pracy życzę kolegom miłego dnia.