Stomatologia 11 - Protezy ruchome: rodzaje, wskazania i higiena
Uitneembare kunstgebitten: typen, indicaties en hygiëne
1. Nauka przez zanurzenie w języku
Stomatologia 11.1 Aktywność
Rozwiązanie dla niestabilnej protezy zębowej
3. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1: Przygotowanie do egzaminu
Instrukcja: Read the text, fill in the gaps with the missing words, and answer the questions below Przeczytaj tekst, uzupełnij luki brakującymi wyrazami i odpowiedz na poniższe pytania.
Folder tandartspraktijk: uitneembare prothesen
Słowa do użycia: controle, haakjes, volledige, partiële, tandvlees, stellite, prothese, water, borstel, mondhygiëne
(Teczka: gabinet stomatologiczny — protezy wyjmowane)
In onze praktijk bespreken we welke uitneembare het beste bij uw mond past. Een kunststofprothese is vaak goedkoper en snel gemaakt; deze rust vooral op het . Een zit met aan de tanden en is meestal stabieler en dunner. Als u geen eigen tanden meer heeft, maken we een prothese voor de hele boven- of onderkaak.
Goede is belangrijk bij elke prothese. Maak de prothese dagelijks voorzichtig schoon met een speciale en lauw , zonder agressieve tandpasta. 's Nachts kunt u de prothese in water leggen, zodat het materiaal niet uitdroogt. Reinig ook het tandvlees en, als u ze nog heeft, uw eigen tanden. Kom regelmatig voor zodat we kunnen zien of de prothese nog goed past en nergens pijn veroorzaakt.W naszej praktyce omawiamy, która proteza wyjmowana najlepiej pasuje do Państwa jamy ustnej. Częściowa proteza z tworzywa sztucznego jest często tańsza i szybko wykonana; opiera się głównie na dziąsłach. Proteza typu stellite (z metalowym stelażem) przymocowana jest hakami do zębów i zwykle jest stabilniejsza i cieńsza. Jeśli nie mają Państwo własnych zębów, wykonujemy protezę całkowitą dla całego łuku górnego lub dolnego.
Dobra higiena jamy ustnej jest ważna przy każdej protezie. Codziennie delikatnie czyść protezę specjalną szczoteczką i letnią wodą, bez użycia agresywnej pasty do zębów. W nocy można zanurzyć protezę w wodzie, aby materiał nie wysychał. Należy również czyścić dziąsła i, jeśli mają Państwo jeszcze własne zęby, także je. Przyjdźcie regularnie na kontrolę, abyśmy mogli sprawdzić, czy proteza nadal dobrze pasuje i nie powoduje bólu.
-
Welke soorten uitneembare prothesen worden in de tekst genoemd en wat zijn hun belangrijkste kenmerken?
(Jakie rodzaje protez wyjmowanych są wymienione w tekście i jakie są ich najważniejsze cechy?)
-
Welke dagelijkse verzorging van de prothese en mond adviseert de tandarts volgens de tekst?
(Jaką codzienną pielęgnację protezy i jamy ustnej zaleca dentysta według tekstu?)
Ćwiczenie 2: Wielokrotny wybór
Instrukcja: Wybierz poprawne rozwiązanie
1. De tandarts legt uit dat hij vandaag een volledige prothese ______ en dat hij morgen controleert of alles goed zit.
(Dentysta wyjaśnia, że dziś zakłada pełną protezę ______ i że jutro sprawdzi, czy wszystko dobrze leży.)2. Bij de eerste afspraak ______ ik alginaat in een kom en ______ ik een afdruk met de afdruklepel.
(Na pierwszej wizycie ______ ik alginaat in een kom en ______ ik een afdruk met de afdruklepel.)3. De patiënt ______ een partiële kunststofprothese, daarom ______ hij de prothese elke avond uitnemen en schoonmaken.
(De patint ______ een partible kunststofprothese, daarom ______ hij de prothese elke avond uitnemen en schoonmaken.)4. Tijdens de controle ______ ik altijd of de patiënt de prothese goed reinigt en of hij de instructies ______.
(Tijdens de controle ______ ik altijd of de patint de prothese goed reinigt en of hij de instructies ______.)Ćwiczenie 3: Karty dialogowe
Instrukcja: Wybierz sytuację i przećwicz rozmowę z nauczycielem lub kolegami z klasy.
Nieuwe patiënt: volledige prothese
Tandarts: Pokaż U heeft bijna geen eigen tanden meer; daarom raad ik een volledige prothese voor boven en onder aan.
(Ma Pan/Pani prawie wcale własnych zębów; dlatego zalecam pełną protezę na szczękę i żuchwę.)
Patiënt: Pokaż Wat zijn voor mij de belangrijkste voordelen van een volledige prothese?
(Jakie są dla mnie najważniejsze zalety pełnej protezy?)
Tandarts: Pokaż U kunt weer goed kauwen en lachen, maar de prothese kan in het begin los zitten en u moet hem dagelijks goed schoonmaken.
(Będzie Pan/Pani znów dobrze żuć i się uśmiechać, ale proteza na początku może być luźna i trzeba ją codziennie dokładnie czyścić.)
Patiënt: Pokaż Dat begrijp ik; ik wil graag doorgaan met de behandeling voor een volledige prothese.
(Rozumiem; chciałabym kontynuować leczenie i wykonać pełną protezę.)
Otwarte pytania:
1. Waarom raadt de tandarts een volledige prothese aan in deze situatie?
Dlaczego dentysta w tej sytuacji zaleca pełną protezę?
2. Welke nadelen van een volledige prothese vindt u belangrijk voor uzelf?
Które wady pełnej protezy uważasz za istotne dla siebie?
Keuze: kunststofprothese of stellite
Tandarts: Pokaż Voor uw ontbrekende kiezen kunnen we een partiële kunststofprothese maken of een stellite met metalen frame en haakjes.
(Na brakujące trzonowce możemy wykonać częściową protezę z tworzywa sztucznego lub stellite z metalowym szkieletem i hakami.)
Patiënt: Pokaż Wat is het verschil in draagcomfort tussen die twee opties?
(Jaka jest różnica w komforcie noszenia między tymi dwiema opcjami?)
Tandarts: Pokaż De kunststofprothese is vaak iets dikker en minder stevig; het stellite is dunner en meestal stabieler, maar wel duurder.
(Proteza z tworzywa jest często nieco grubsza i mniej stabilna; stellite jest cieńsze i zwykle bardziej stabilne, ale droższe.)
Patiënt: Pokaż Dan kies ik liever voor het stellite; ik wil dat het zo comfortabel en stabiel mogelijk zit.
(W takim razie wolę stellite; chcę, żeby było jak najbardziej wygodne i stabilne.)
Otwarte pytania:
1. Waarom kiest de patiënt in de dialoog voor het stellite?
Dlaczego pacjent w dialogu wybiera stellite?
2. Wat zou voor u belangrijk zijn bij de keuze tussen kunststof en stellite?
Co byłoby dla ciebie ważne przy wyborze między tworzywem a stellite?
Ćwiczenie 4: Zareaguj na sytuację
Instrukcja: Ćwiczenia w parach lub z nauczycielem.
1. Een nieuwe patiënt komt in de praktijk. Hij mist alle tanden en wil weten welke mogelijkheden er zijn. Leg kort uit wat het verschil is tussen de volledige prothese en de partiële kunststofprothese, en zeg wat jij in zijn situatie zou adviseren. (Gebruik: de volledige prothese, de partiële kunststofprothese, advies geven)
(Nowy pacjent przychodzi do gabinetu. Brakuje mu wszystkich zębów i chce wiedzieć, jakie są możliwości. Krótko wyjaśnij różnicę między protezą całkowitą a częściową protezą z tworzywa sztucznego i powiedz, co byś doradził w jego sytuacji. (Użyj: de volledige prothese, de partiëbele kunststofprothese, advies geven))Voor de volledige prothese
(Voor de volledige prothese ...)Przykład:
Voor de volledige prothese worden alle tanden vervangen door één kunstgebit voor de hele kaak. Bij de partiële kunststofprothese blijven er nog eigen tanden over en zit het kunstgebit tussen de tanden. In uw situatie adviseer ik de volledige prothese omdat u alle tanden mist.
(Voor de volledige prothese wszystkie zęby są zastąpione jednym sztucznym uzębieniem dla całego łuku. Przy częściowej protezie z tworzywa sztucznego pozostają jeszcze własne zęby, a proteza osiada między nimi. W Państwa sytuacji doradzam protezę całkowitą, ponieważ brakuje wszystkich zębów.)2. Een patiënt heeft nog een paar sterke kiezen. Hij vraagt of een stellite (met metalen frame) beter is dan een partiële kunststofprothese. Leg eenvoudig uit welk voordeel het stellite heeft en wanneer u het kiest. (Gebruik: het stellite, stevig, dagelijks gebruik)
(Pacjent ma jeszcze kilka mocnych trzonowców. Pyta, czy stellite (z metalowym szkieletem) jest lepszy niż częściowa proteza z tworzywa sztucznego. Prosto wyjaśnij, jaka jest zaleta stellite i kiedy go wybierasz. (Użyj: het stellite, stevig, dagelijks gebruik))Het stellite gebruik ik
(Het stellite gebruik ik ...)Przykład:
Het stellite gebruik ik als er voldoende sterke tanden zijn om het frame te dragen. Het metaal is dunner en vaak steviger dan kunststof, daarom zit het soms beter en is het geschikt voor dagelijks gebruik. Als de steun goed is, kies ik voor het stellite.
(Het stellite gebruik ik gdy jest wystarczająco dużo mocnych zębów, które mogą podtrzymać szkielecik. Metal jest cieńszy i często bardziej wytrzymały niż materiał plastikowy, dlatego czasem lepiej leży i nadaje się do codziennego użytkowania. Jeśli podparcie jest dobre, wybieram stellite.)3. Tijdens het passen van een nieuwe prothese klaagt een patiënt over pijn bij het kauwen. Leg rustig uit wat u nu gaat doen en hoe u de prothese aanpast. (Gebruik: het passen van de tanden, het articulatiepapier, pijn bij het kauwen)
(Podczas przymiarki nowej protezy pacjent skarży się na ból podczas żucia. Spokojnie wyjaśnij, co teraz zrobisz i jak dopasujesz protezę. (Użyj: het passen van de tanden, het articulatiepapier, pijn bij het kauwen))Bij het passen van de tanden
(Bij het passen van de tanden ...)Przykład:
Bij het passen van de tanden kijk ik waar de prothese strak zit en waar het pijn doet. Met articulatiepapier zie ik waar de kiezen te hard op elkaar komen. Daarna slijp of pas ik de prothese bij, zodat het kauwen minder pijn doet.
(Bij het passen van de tanden sprawdzam, gdzie proteza jest zbyt ciasna i gdzie powoduje ból. Za pomocą papieru artykulacyjnego widzę, gdzie zęby zbyt mocno na siebie nachodzą. Potem szlifuję lub dopasowuję protezę, aby żucie bolało mniej.)4. Een oudere patiënt heeft al een jaar een volledige prothese. Hij vraagt hoe hij die goed moet schoonmaken en hoe vaak. Geef korte en duidelijke hygiëne-instructies. (Gebruik: de prothese schoonmaken, elke dag, water en zeep)
(Starszy pacjent ma protezę całkowitą od roku. Pyta, jak ją dobrze czyścić i jak często. Daj krótkie i jasne instrukcje higieniczne. (Użyj: de prothese schoonmaken, elke dag, water en zeep))Voor de prothese adviseer ik
(Voor de prothese adviseer ik ...)Przykład:
Voor de prothese adviseer ik dat u deze elke dag schoonmaakt met een zachte borstel, water en een beetje zeep. Spoel de prothese goed af en leg hem 's nachts in water of een reinigingsoplossing. Draag de prothese 's nachts liever niet, zodat het tandvlees kan rusten.
(Voor de prothese adviseer ik aby czyścił ją Pan/Pani codziennie miękką szczoteczką, wodą i odrobiną mydła. Dokładnie spłucz protezę i wieczorem włóż ją do wody lub do roztworu do czyszczenia. Lepiej nie nosić protezy przez całą noc, żeby dziąsła mogły odpocząć.)Ćwiczenie 5: Ćwiczenie pisemne
Instrukcja: Napisz 4 lub 5 krótkich zdań o tym, jak obecnie dbasz o swoją jamę ustną i zęby oraz co zmienił(a)byś, gdybyś miał(a) protezę wyjmowaną.
Przydatne wyrażenia:
Ik poets mijn tanden elke dag met… / Als ik een prothese zou hebben, zou ik… / Ik vind het belangrijk om… / Ik ga regelmatig naar de tandarts voor…
Oefening 6: Ćwiczenie z konwersacji
Instructie:
- Hoeveel afspraken moet u plannen voor elk type prothese? (Ile wizyt trzeba umówić na każdy typ protezy?)
- Welke instrumenten/materialen heeft u bij elke afspraak nodig? (Jakie przyrządy/materiały są potrzebne na każdą wizytę?)
- Welk advies zou u een patiënt geven op de dag van de bevalling? (Jaką radę dał(a)byś pacjentce w dniu porodu?)
Wytyczne nauczania +/- 10 minut
Instrukcje dla nauczyciela
- Przeczytaj na głos przykładowe zwroty.
- Odpowiedz na pytania dotyczące obrazu.
- Studenci mogą również przygotować to ćwiczenie jako tekst pisemny na następną lekcję.
Przykładowe zwroty:
|
Om een partiële gebitsprothese (gietwerkframe prothese) te maken, heb ik vijf afspraken nodig: eerste afdruk, proefplaatsing van het metalen frame + articulatie + kleurbepaling, proefplaatsing van de tandenopstelling, aflevering en nazorg. Aby wykonać protezę częściową (proteza szkieletowa), potrzebuję pięciu wizyt: wycisk podstawowy, przymiarka metalowego szkieletu + artykulacja + dobór odcienia, próba ustawienia zębów, wydanie protezy oraz kontrola. |
|
Voor het articuleren heb ik een wasmes, een aansteker en de VITA-kleurentabel nodig. Do artykulacji potrzebuję noża woskowego, zapalniczki oraz przewodnika odcieni VITA. |
|
Ik zal de middellijn, de canine-lijn en de glimlachlijn markeren — geef me het wasmes. Voor de volledige prothese zullen we tijdens de pasbeurt een rebasen uitvoeren zodat deze perfect op het tandvlees aansluit terwijl de patiënt bijt. Oznaczę linię środkową, linię kłów i linię uśmiechu — podaj mi nóż do wosku. W przypadku protezy całkowitej wykonamy doszczelnianie podczas przymiaru, tak aby idealnie dopasowała się do dziąsła podczas gryzienia pacjenta. |
|
Je mag niet met de gebitsprothese in je mond slapen: haal hem ’s nachts uit en draag hem overdag. Nie wolno spać z protezą w ustach: zdejmuj ją na noc i noś w ciągu dnia. |
|
Je kunt het elke dag schoonmaken met een speciale borstel, water en zeep. Można czyścić codziennie specjalną szczoteczką, wodą i mydłem. |
| ... |