Dopełniacz odpowiada na pytania: kogo? czego? Używamy go, żeby powiedzieć, że czegoś brakuje, coś dotyczy kogoś/czegoś, lub w niektórych wyrażeniach z czasownikami.
- Dopełniacz jest używany m.in. do określania przynależności, np. kot Ali.
- Używamy go przy przeczeniach, np. nie ma czegoś/kogoś.
- Dopełniacza wymagają też niektóre czasowniki, np. szukać czegoś/kogoś.
| mianownik kto? co? | dopełniacz kogo? czego? |
| głowa | Mam ból głowy |
| brzuch | Mam ból brzucha |
| gardło | Mam ból gardła |
| plecy | Mam ból pleców |
| ząb | Mam ból zęba |
| ręka | Mam ból ręki |
| noga | Mam ból nogi |
Ćwiczenie 1: Rzeczowniki w dopełniaczu: kogo? czego?
Instrukcja: Wstaw poprawne słowo.
brzucha, gardła, nogi, głowy, zęba, ucha, kolana, pleców
Ćwiczenie 2: Wielokrotny wybór
Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź
1. Dzień dobry, mam silny ból ______ i nie mogę pracować przy komputerze.
2. Pani doktor, od wczoraj mam ból ______ i nie jem śniadania.
3. Moje dziecko ma kaszel i ból ______, więc dziś nie idzie do przedszkola.
4. Przepraszam, dziś nie przyjdę do pracy, bo mam ból ______ i gorączkę.
Ćwiczenie 3: Przepisz zwroty
Instrukcja: Przepisz zdania, użyj wyrażenia „Mam ból + dopełniacz” (kogo? czego?), jak w przykładzie: Boli mnie głowa. → Mam ból głowy.
-
Boli mnie głowa.
-
Boli mnie brzuch.
-
Boli mnie gardło.
-
Bolą mnie plecy.
-
Boli mnie ząb.
-
Boli mnie noga.
Ćwiczenie 4: Gramatyka w praktyce
Instrukcja: W parze odegraj rozmowę: pacjent dzwoni i opisuje swoje dolegliwości.
- Jakie są twoje główne objawy? Opisz je dokładnie.
- Co konkretnie boli? Powiedz, kogo/co dotyczy ból (np. głowy, gardła).
- Mam ból głowy / brzucha / gardła / zęba / pleców.
- Nie mam gorączki, ale mam silny ból brzucha.
- Lekarz pyta: Gdzie ma pan/pani ból? Czego panią/pana boli?
- Mam ból + dopełniacz: Mam ból głowy / brzucha / gardła.
- Nie mam + dopełniacz: Nie mam gorączki, mam tylko ból pleców.
