Substantivos no instrumental: kim? czym?

Rzeczowniki w narzędniku: kim? czym?


Narzędnik odpowiada na pytania (z) kim? (z) czym? Dlatego, gdy mówimy o swoim zawodzie, narodowości, płci, relacjach rodzinnych itp., używamy właśnie narzędnika.

(O instrumental responde às perguntas (z) kim? (z) czym? Por isso, quando falamos sobre a nossa profissão, nacionalidade, género, relações familiares, etc., usamos justamente o instrumental.)

Quando usar o caso instrumental (narzędnik)?

O instrumental responde a: z kim? (com quem?) e z czym? (com quê?).

  • Profissão / função depois de być (ser/estar): Jestem…
  • Nacionalidade depois de być: On jest…
  • Instrumento / meio (com o que faço?): Piszę…, Jadę…
  • Depois da preposição z (= com): z kolegą
Estrutura Exemplo correto O que evitar
Jestem + instrumental Jestem lekarzem. Jestem lekarz.
On/Ona jest + instrumental Ona jest architektką. Ona jest architektka.
czasownik + z + instrumental Idę do kina z kolegą. … z kolega.
czasownik + instrumental (meio) Piszę długopisem. Piszę długopis.

Como formar o instrumental (singular): decisão rápida

  1. Identifique o género do substantivo (męski/żeński/nijaki).
  2. Veja a última consoante: é twarda (dura) ou miękka (palatalizada)?
  3. Escolha a terminação e aplique.

Dica prática: em A1, pense assim: consoante “dura” → e/ą, consoante “macia” → ie/ią.

Terminações essenciais (o que muda no fim da palavra)

Tipo Instrumental singular Exemplos (mianownik → narzędnik)
Masculino -em / -iem

lekarz → lekarzem

nauczyciel → nauczycielem

gość → gościem

Neutro -em / -iem

dziecko → dzieckiem

auto → autem

Feminino / -ią

dziewczyna → dziewczyną

pani → pan

“Dura” vs “macia”: o que você realmente precisa notar

Você não precisa memorizar toda a lista. Foque em sinais frequentes:

  • Consoante macia: muitas vezes aparece com i antes (ni, si, zi, ci…) ou termina em j, l.
  • Consoante dura: a maioria das outras terminações consonânticas.
Se termina em… Provável escolha Exemplo
…k, …t, …r, …ł, …m (dura) -em / metr → metrem, kolega → kolegą
…ć/ci, …ń/ni, …ś/si, …ź/zi, …j (macia) -iem / -ią gość → gościem, pani → pan

Exceção muito comum: masculino terminado em -a

Alguns substantivos são masculinos, mas terminam em -a (parecem femininos).

  • Declinam como feminino no instrumental: terminam em .
Mianownik (base) Instrumental Frase útil
kolega kolegą Idę na spotkanie z kolegą.
dentysta dentystą Pan Marek jest dentystą.

Auto‑check (30 segundos): está no caso certo?

  1. z (= com)? → o nome a seguir deve estar no instrumental.
  2. O verbo é być e estou a dizer profissão/nacionalidade? → use instrumental.
  3. Estou a dizer com que instrumento/meio? → use instrumental.
  4. Terminação final confere?
    • masc./neutro: -em ou -iem
    • fem.: ou -ią
  1. Usamos o instrumental para profissões (np. jestem nauczycielem), nacionalidades (np. on jest Hiszpanem) e ferramentas/instrumentos (np. piszę długopisem, jadę samochodem).
  2. Usamos o instrumental depois da preposição "z", por exemplo: z kolegą.
  3. O singular do instrumental forma-se adicionando as terminações adequadas à forma do nominativo.
Rodzaj (Género)Końcówka w mianowniku (Terminação no nominativo)Końcówka w narzędniku (Terminação no instrumental)Przykłady (Exemplos)
męski  (masculino)
-Ø 

-em (po spółgłosce twardej) (-em (depois de consoante dura))

-iem (po spółgłosce miękkiej) (-iem (depois de consoante suave))

nauczycielem (professor)

chłopakiem (rapaz/namorado)

żeński (feminino)-a, -i, -Ø*

(po spółgłosce twardej) ( (depois de consoante dura))

-ią (po spółgłosce miękkiej) (-ią (depois de consoante suave))

dziewczyną (rapariga/menina)

pan (senhora)

nijaki (neutro)-o, -e, , -um

-em (po spółgłosce twardej) (-em (depois de consoante dura))

-iem (po spółgłosce miękkiej) (-iem (depois de consoante suave))

metrem (metro)

dzieckiem (criança)

Exceptions!

  1. Consoantes duras: m, b, p, w, f, n, d, t, z, s, ł, r, g/gi, k/ki, h/hi, ch/chi.
  2. Consoantes suaves: mi, bi, pi, wi, fi, ń/ni, dź/dzi, ć/ci, ź/zi, ś/si, l, rz, dz, c, ż, sz, dż, cz, j.
  3. Substantivos masculinos terminados em -a (por exemplo: kolega, dentysta) declinam como femininos e recebem a terminação -ą, por exemplo: kolegą, dentystą.

Exercício 1: Escolha múltipla

Instruction: Escolha a resposta correcta

A buscar as suas correções... Por favor, não feche esta página ainda.

1. Dzień dobry, jestem ___ i pracuję w przychodni.

Bom dia, sou ___ e trabalho numa clínica.

2. Moja siostra jest ___.

A minha irmã é ___.

3. Pan Marek jest ___.

O senhor Marek é ___.

4. Pracuję jako ___ i rozmawiam ze studentami po polsku.

Trabalho como ___ e converso com os estudantes em polaco.

Exercício 2: Rewrite the phrases

Instruction: Transforme as frases usando o caso instrumental (com quem? com o quê?) — após o verbo «ser/estar» (por exemplo: Sou professor) e após a preposição «com» (por exemplo: com um colega).

A buscar as suas correções... Por favor, não feche esta página ainda.

Mostrar/Esconder tradução Mostrar/ocultar dicas
  1. Dica Dica (Jestem) Jestem nauczyciel. (mężczyzna)
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Jestem nauczycielem.
    (Sou professor.)
  2. Dica Dica (Jest) Ona jest pani. (w biurze)
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Ona jest panią.
    (Ela é senhora.)
  3. Dica Dica (Jest) On jest dentysta. (mężczyzna)
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    On jest dentystą.
    (Ele é dentista.)
  4. Idę do kina z kolega.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Idę do kina z kolegą.
    (Vou ao cinema com um colega.)
  5. Rozmawiam z pani.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Rozmawiam z panią.
    (Converso com a senhora.)
  6. Dica Dica (Piszę) Piszę długopis. (w pracy)
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Piszę długopisem.
    (Escrevo com uma caneta.)

Written by

Este conteúdo foi concebido e revisto pela equipa pedagógica da coLanguage.

Profile Picture

Joanna Majchrowska

Mestre em Filologia Hispânica

University of Lodz

University_Logo

Polônia


Última atualização:

Quinta, 25/06/2026 17:33