Sustantivos en el instrumento: kim? czym?

Rzeczowniki w narzędniku: kim? czym?


Narzędnik odpowiada na pytania (z) kim? (z) czym? Dlatego, gdy mówimy o swoim zawodzie, narodowości, płci, relacjach rodzinnych itp., używamy właśnie narzędnika.

(El instrumental responde a las preguntas (z) kim? (z) czym? Por eso, cuando hablamos de nuestra profesión, nacionalidad, género, relaciones familiares, etc., usamos precisamente el instrumental.)

¿Qué expresa el narzędnik (instrumental) y cuándo lo necesitas?

En polaco, el nárzędnik (instrumental) responde a:

  • ¿Con quién? (z kim?)
  • ¿Con qué? (z czym?)

En A1 lo usarás sobre todo en 4 situaciones muy frecuentes:

  • Profesión / rol con być: Jestem nauczycielem.
  • Nacionalidad con być: On jest Hiszpanem.
  • Herramienta / medio: Piszę długopisem., Jadę samochodem.
  • Después de la preposición z (= con): z kolegą, z panią

Idea clave: “ser” en polaco exige instrumental (en estas frases)

En español dices: “Soy médico” (sin cambiar “médico”).

En polaco, después de jestem / jest / jesteś… muy a menudo va instrumental:

  • Jestem lekarzem. (Soy médico)
  • Ona jest architektką. (Ella es arquitecta)
  • Pan Marek jest dentystą. (El señor Marek es dentista)

Autocontrol rápido:

  • Si la frase es “Soy / Es…” + profesión/nacionalidad → probablemente instrumental.

Cómo formar el instrumental singular: mira el género y añade la terminación

Regla práctica: tomas el mianownik (forma del diccionario) y añades una terminación.

Género Instrumental singular (final típico) Ejemplos correctos
Masculino -em / -iem

nauczyciel → nauczycielem

chłopak → chłopakiem

Femenino / -ią

dziewczyna → dziewczyną

pani → pan

Neutro -em / -iem

metro → metrem

dziecko → dzieckiem

¿-em o -iem? ¿-ą o -ią? (decisión rápida)

No necesitas memorizar toda la lista de consonantes al principio. Usa esta estrategia:

  1. Si la palabra “suena” con una consonante más suave antes del final, suele aparecer una i: -iem / -ią.
  2. Si suena más dura, normalmente es: -em / .

Ejemplos para fijarlo:

  • dziecko → dzieckiem (k + “sonido suave” aquí)
  • pani → pan (termina en -i → muy típico -ią)
  • nauczyciel → nauczycielem

Autocontrol:

  • Si dudas entre dos formas, prueba a decirla en voz alta: -iem/-ią suele encajar con pronunciación “suave”.

La trampa más común: masculino en -a (¡se declina como femenino!)

Algunas personas/profesiones masculinas terminan en -a (parecen femeninas), por ejemplo:

  • kolega (amigo/compañero)
  • dentysta (dentista)

En instrumental singular toman :

  • z kolegą (con el compañero)
  • On jest dentystą (Él es dentista)

Evita estos errores típicos:

  • z kolegaz kolegą
  • On jest dentystaOn jest dentystą

“z” = “con” → siempre instrumental

Después de z (con) cambia la forma del sustantivo:

  • Idę z kolegą. (Voy con un compañero)
  • Rozmawiam z panią. (Hablo con usted / con la señora)

Pista útil para conversación:

  • z + persona casi siempre te obliga a pensar: “instrumental”.

Herramientas y medios: “escribo con…”, “voy en…”

Para decir el medio/instrumento, en polaco se usa instrumental:

  • Piszę długopisem. (Escribo con bolígrafo)
  • Jadę samochodem. (Voy en coche / voy en coche conduciendo)

Autocontrol:

  • Si en español usarías “con” o “en (medio)” → piensa en instrumental.

Checklist de 15 segundos (antes de hablar o escribir)

  1. ¿Digo Jestem / On jest / Ona jest + profesión/nacionalidad? → instrumental.
  2. ¿Uso z (= con)? → instrumental.
  3. ¿Digo “con qué” (herramienta/medio)? → instrumental.
  4. ¿La palabra masculina termina en -a? (kolega, dentysta) → termina en .
  1. Usamos el instrumental para profesiones (por ejemplo, jestem nauczycielem), nacionalidades (por ejemplo, on jest Hiszpanem) y herramientas/medios (por ejemplo, piszę długopisem, jadę samochodem).
  2. También se usa después de la preposición "z", por ejemplo: z kolegą.
  3. El singular del instrumental se forma añadiendo las terminaciones correspondientes a la forma del nominativo.
Rodzaj (Género)Końcówka w mianowniku (Terminación en nominativo)Końcówka w narzędniku (Terminación en instrumental)Przykłady (Ejemplos)
męski  (masculino)
-Ø 

-em (po spółgłosce twardej) (-em (después de consonante dura))

-iem (po spółgłosce miękkiej) (-iem (después de consonante blanda))

nauczycielem (profesor)

chłopakiem (chico/novio)

żeński (femenino)-a, -i, -Ø*

(po spółgłosce twardej) ( (después de consonante dura))

-ią (po spółgłosce miękkiej) (-ią (después de consonante blanda))

dziewczyną (chica)

pan (señora)

nijaki (neutro)-o, -e, , -um

-em (po spółgłosce twardej) (-em (después de consonante dura))

-iem (po spółgłosce miękkiej) (-iem (después de consonante blanda))

metrem (metro)

dzieckiem (niño)

¡Excepciones!

  1. Consonantes duras: m, b, p, w, f, n, d, t, z, s, ł, r, g/gi, k/ki, h/hi, ch/chi.
  2. Consonantes blandas: mi, bi, pi, wi, fi, ń/ni, dź/dzi, ć/ci, ź/zi, ś/si, l, rz, dz, c, ż, sz, dż, cz, j.
  3. Los sustantivos masculinos terminados en -a (por ejemplo, kolega, dentysta) se declinan como femeninos y toman la terminación -ą, por ejemplo: kolegą, dentystą.

Ejercicio 1: Opción múltiple

Instrucción: Elige la respuesta correcta

1. Dzień dobry, jestem ___ i pracuję w przychodni.

Dzień dobry, jestem ___ i pracuję w przychodni.

2. Moja siostra jest ___.

Moja siostra jest ___.

3. Pan Marek jest ___.

Pan Marek jest ___.

4. Pracuję jako ___ i rozmawiam ze studentami po polsku.

Pracuję jako ___ i rozmawiam ze studentami po polsku.

Ejercicio 2: Reescribe las frases

Instrucción: Transforma las oraciones usando el instrumental (¿con quién? ¿con qué?) — después del verbo «być» (p. ej. Jestem nauczycielem) y después de la preposición «z» (p. ej. z kolegą).

Mostrar/Ocultar traducción Mostrar/Ocultar pistas
  1. Pista Pista (Jestem) Jestem nauczyciel. (mężczyzna)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Jestem nauczycielem.
    (Jestem nauczycielem.)
  2. Pista Pista (Jest) Ona jest pani. (w biurze)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Ona jest panią.
    (Ona jest panią.)
  3. Pista Pista (Jest) On jest dentysta. (mężczyzna)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    On jest dentystą.
    (On jest dentystą.)
  4. Idę do kina z kolega.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Idę do kina z kolegą.
    (Idę do kina z kolegą.)
  5. Rozmawiam z pani.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Rozmawiam z panią.
    (Rozmawiam z panią.)
  6. Pista Pista (Piszę) Piszę długopis. (w pracy)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Piszę długopisem.
    (Piszę długopisem.)

Ejercicio 3: Gramática en acción

Instrucción: En parejas, haced preguntas sobre la profesión y los estudios; responded con oraciones completas.

Mostrar/Ocultar traducción
Situación
Na spotkaniu w pracy poznajesz nową osobę i rozmawiacie o zawodach.
(En una reunión de trabajo conoces a una persona nueva y habláis sobre profesiones.)

Discutir
  • Kim jesteś z zawodu i gdzie pracujesz? (¿Cuál es tu profesión y dónde trabajas?)
  • Czy pracujesz jako samozatrudniony/samozatrudniona czy w firmie? Dlaczego?","Co studiujesz albo czego się uczysz teraz?","Z kim najczęściej pracujesz w zespole?" (¿Trabajas por cuenta propia o en una empresa? ¿Por qué?)

Palabras y frases útiles
  • Kim jesteś z zawodu? Jestem nauczycielem/nauczycielką. (¿Cuál es tu profesión? Soy profesor/profesora.)
  • Pracuję jako architekt/architektka. (Trabajo como arquitecto/arquitecta.)
  • Jestem prawnikiem/prawniczką i pracuję z dziennikarzem/dziennikarką. (Soy abogado/abogada y trabajo con un periodista/una periodista.)

Usar en conversación
  • Jestem + (zawód w narzędniku) (Soy + (profesión en caso instrumental))
  • Pracuję jako + (zawód) (Trabajo como + (profesión))
  • Pracuję z + (osoba w narzędniku) (Trabajo con + (persona en caso instrumental))

Escrito por

Este contenido ha sido diseñado y revisado por el equipo pedagógico de coLanguage. Sobre coLanguage

Profile Picture

Joanna Majchrowska

Máster en Filología Hispánica

University of Lodz

University_Logo

Polonia


Última actualización:

Jueves, 19/03/2026 08:14