Sustantivos en el instrumento: kim? czym?

Rzeczowniki w narzędniku: kim? czym?


Narzędnik odpowiada na pytania (z) kim? (z) czym? Dlatego, gdy mówimy o swoim zawodzie, narodowości, płci, relacjach rodzinnych itp., używamy właśnie narzędnika.

(El instrumental responde a las preguntas (z) kim? (z) czym? Por eso, cuando hablamos de nuestra profesión, nacionalidad, género, relaciones familiares, etc., usamos el instrumental.)

¿Qué es el caso instrumental (narzędnik) y para qué lo usas?

El instrumental responde a: ¿con quién? / ¿con qué? (en polaco: z kim? / z czym?).

  • Profesión / rol después de być (ser/estar): Jestem…, On jest…
  • Nacionalidad después de być: On jest Hiszpanem
  • Herramienta / medio: Piszę długopisem, Jadę samochodem
  • Después de la preposición z (= con): z kolegą, z panią

Idea clave: en polaco no dices “soy + profesión (forma base)”

En español dices “Soy médico”. En polaco, tras być, la profesión va en instrumental.

  • Jestem lekarzem. (Soy médico.)
  • Jestem lekarz.
  • Moja siostra jest architektką.
  • Moja siostra jest architektka.

Cómo formarlo (singular): elige la terminación correcta

Regla práctica: mira el género y la última consonante (dura o blanda). Añades una terminación al nominativo.

Tipo de palabra Instrumental singular Ejemplo correcto
Masculino (normalmente termina en consonante) -em (tras consonante dura) / -iem (tras consonante blanda) lekarzlekarzem, nauczycielnauczycielem
Femenino (a menudo termina en -a) (tras consonante dura) / -ią (tras consonante blanda) panipanią, dziewczynadziewczyną
Neutro (-o, -e, -ę, -um) -em / -iem (igual que masculino) dzieckodzieckiem

Dura vs. blanda: un truco para decidir -em/-iem y -ą/-ią

No necesitas memorizar toda la lista al principio. Usa este atajo A1:

  1. Si la palabra termina en -l, -j, -ń o en un sonido “suave” tipo -ś, -ć, -ź → suele ser consonante blanda-iem / -ią.
  2. Si termina en una consonante “normal” y fuerte (p. ej. -k, -t, -m, -r) → suele ser dura-em / .

Ejemplos típicos:

  • nauczyciel → nauczycielem (termina en -l, pero aquí la forma estándar es -em)
  • dziecko → dzieckiem (se oye “suave”: -kiem)
  • pani → panią (forma fija muy frecuente)

Consejo: si dudas, fíjate en las formas que ves a menudo (kolegą, panią, dzieckiem) y repítelas como bloques.

El gran “engaño” A1: masculinos en -a (se comportan como femenino)

Algunas palabras son masculinas pero terminan en -a (como en español “el dentista”). En instrumental singular toman .

  • kolegakolegą
  • dentystadentystą

Úsalo mucho con z:

  • Idę z kolegą. (Voy con un colega.)
  • Idę z kolega.

Después de “z” (= con): automatiza el cambio

Con z casi siempre necesitas instrumental. Piensa: z + instrumental.

  • z panią (con la señora / con usted)
  • z kolegą (con el colega)
  • z nauczycielem (con el profesor)

Checklist rápido: ¿lo estoy usando bien?

  1. ¿Hay być + profesión/nacionalidad? → instrumental.
  2. ¿Hay z (= con)? → instrumental.
  3. ¿Expreso herramienta/medio (bolígrafo, coche)? → instrumental.
  4. ¿La palabra termina en -a pero es un hombre (kolega, dentysta)? → .

Mini-modelos para hablar (listos para reutilizar)

  • Jestem + profesión (instrumental): Jestem inżynierem.
  • On/Ona jest + profesión (instrumental): Ona jest architektką.
  • Pracuję z + persona (instrumental): Pracuję z kolegą.
  • Piszę/Jadę + “con qué” (instrumental): Piszę długopisem. Jadę samochodem.
  1. Usamos el instrumental para profesiones (p. ej. jestem nauczycielem), nacionalidades (p. ej. on jest Hiszpanem) y herramientas (p. ej. piszę długopisem, jadę samochodem).
  2. También se usa después de la preposición "z", p. ej. z kolegą.
  3. El singular del instrumental se forma añadiendo las terminaciones adecuadas a la forma del nominativo.
Rodzaj (Género)Końcówka w mianowniku (Terminación en nominativo)Końcówka w narzędniku (Terminación en instrumental)Przykłady (Ejemplos)
męski  (masculino)
-Ø 

-em (po spółgłosce twardej) (-em (después de consonante dura))

-iem (po spółgłosce miękkiej) (-iem (después de consonante blanda))

nauczycielem (profesor)

chłopakiem (chico/novio)

żeński (femenino)-a, -i, -Ø*

(po spółgłosce twardej) ( (después de consonante dura))

-ią (po spółgłosce miękkiej) (-ią (después de consonante blanda))

dziewczyną (chica)

pan (señora)

nijaki (neutro)-o, -e, , -um

-em (po spółgłosce twardej) (-em (después de consonante dura))

-iem (po spółgłosce miękkiej) (-iem (después de consonante blanda))

metrem (metro)

dzieckiem (niño)

¡Excepciones!

  1. Consonantes duras: m, b, p, w, f, n, d, t, z, s, ł, r, g/gi, k/ki, h/hi, ch/chi.
  2. Blandas: mi, bi, pi, wi, fi, ń/ni, dź/dzi, ć/ci, ź/zi, ś/si, l, rz, dz, c, ż, sz, dż, cz, j.
  3. Los sustantivos masculinos terminados en -a (p. ej. kolega, dentysta) se declinan como femeninos y toman la terminación -ą, p. ej. kolegą, dentystą.

Ejercicio 1: Opción múltiple

Instrucción: Elige la respuesta correcta

Obteniendo tus correcciones... Por favor, no cierres esta página todavía.

1. Dzień dobry, jestem ___ i pracuję w przychodni.

Dzień dobry, jestem ___ i pracuję w przychodni.

2. Moja siostra jest ___.

Moja siostra jest ___.

3. Pan Marek jest ___.

Pan Marek jest ___.

4. Pracuję jako ___ i rozmawiam ze studentami po polsku.

Pracuję jako ___ i rozmawiam ze studentami po polsku.

Ejercicio 2: Reescribe las frases

Instrucción: Transforma las oraciones usando el instrumental (¿con quién? ¿con qué?) — después del verbo «być» (p. ej. Jestem nauczycielem) y después de la preposición «z» (p. ej. z kolegą).

Obteniendo tus correcciones... Por favor, no cierres esta página todavía.

Mostrar/Ocultar traducción Mostrar/Ocultar pistas
  1. Pista Pista (Jestem) Jestem nauczyciel. (mężczyzna)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Jestem nauczycielem.
    (Jestem nauczycielem.)
  2. Pista Pista (Jest) Ona jest pani. (w biurze)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Ona jest panią.
    (Ona jest panią.)
  3. Pista Pista (Jest) On jest dentysta. (mężczyzna)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    On jest dentystą.
    (On jest dentystą.)
  4. Idę do kina z kolega.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Idę do kina z kolegą.
    (Idę do kina z kolegą.)
  5. Rozmawiam z pani.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Rozmawiam z panią.
    (Rozmawiam z panią.)
  6. Pista Pista (Piszę) Piszę długopis. (w pracy)
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    Piszę długopisem.
    (Piszę długopisem.)

Escrito por

Este contenido ha sido diseñado y revisado por el equipo pedagógico de coLanguage. Sobre coLanguage

Profile Picture

Joanna Majchrowska

Máster en Filología Hispánica

University of Lodz

University_Logo

Polonia


Última actualización:

Sábado, 02/05/2026 14:58