Warunek, hipoteza: à condition que, sinon, pour peur que, ...

Condition, hypothèse: à condition que, sinon, pour peur que, ...

Exprimer une condition ou une conséquence avec à condition que, au cas où, sinon et d'autres formes fréquentes.

(Wyrażanie warunku lub konsekwencji za pomocą à condition que, au cas où, sinon oraz innych często używanych form.)

Wyjaśnienie nauczyciela

Kiedy te wyrażenia wprowadzają warunek (i dlaczego prawie zawsze jest po nich subjonctif)

Większość wyrażeń z tabeli opisuje warunek jako coś niepewnego / zależnego od okoliczności → dlatego po nich stoi subjonctif.
Myślowy skrót: „to się wydarzy, o ile… / chyba że…” (a nie: „to jest fakt, że…”).

Co chcesz powiedzieć?	Najczęstsze wyrażenie	Tryb
„Pod warunkiem, że…”	à condition que	subjonctif
„Chyba że / jeśli nie…”	à moins que	subjonctif
„Byle / oby, żeby…” (warunek)	pourvu que	subjonctif
„Wystarczy, że…” (minimalny warunek)	pour peu que	subjonctif
„Załóżmy, że…”	à supposer que / en admettant que	subjonctif
„O ile w ogóle można powiedzieć, że…” (wątpliwość)	si tant est que	subjonctif

Szybki schemat budowy zdania (praktycznie, bez teorii)

Zdanie główne (plan, decyzja, konsekwencja).
Wyrażenie warunku (z tabeli).
Que + subjonctif (prawie zawsze).

Przykład: Nous validons la migration à condition que les tests soient concluants.

Uwaga praktyczna: po que najczęściej usłyszysz formy typu soit/soient, ait/aient, fasse, puisse, tienne.

Dwie pułapki: „à moins que” i obowiązkowe „ne”

À moins que = „chyba że” i bardzo często łączy się z ne explétif (to „ne” nie jest negacją).

Poprawnie: Nous lançons la mise à jour ce soir, à moins que le service ne soit interrompu.

Błąd typowy: ~~à moins que le service soit interrompu~~ (da się spotkać, ale na poziomie B2 lepiej trzymać standardu z ne).

Druga pułapka: jeśli w zdaniu jest prawdziwa negacja, pojawi się ne… pas / ne… jamais itd., a nie samo „ne”.

Przykład (realna negacja): … à moins que le service ne soit pas disponible.

„Pourvu que”: warunek vs życzenie (wyjątek z tabeli)

Pourvu que + subjonctif zwykle = warunek: „byleby/jeśli tylko”.
Na początku zdania lub jako samodzielna wypowiedź może oznaczać życzenie: „oby!”.

Funkcja	Przykład	Znaczenie po polsku
Warunek	On peut avancer, pourvu que tout soit prêt.	Możemy ruszyć dalej, byle wszystko było gotowe.
Życzenie	Pourvu qu’il fasse beau.	Oby była ładna pogoda.

„Au cas où” ≠ subjonctif. Tu zawsze: conditionnel

Au cas où to nie „pod warunkiem, że”, tylko „na wypadek, gdyby” (plan B).
Dlatego po nim stoi conditionnel, a nie subjonctif.

Poprawnie: Préviens-moi au cas où tu t’absenterais demain.

Błąd typowy: ~~… au cas où tu t’absentes demain~~ (tu lepiej użyć conditionnel).

„Sinon”: skutek/ostrzeżenie i dobór czasu

Sinon = „w przeciwnym razie” i wprowadza konsekwencję, nie warunek.
Po „sinon” często pojawia się futur (albo forma bliskiej przyszłości), bo mówisz o tym, co się stanie.

Poprawnie: Sauvegarde le fichier, sinon tu le perdras.

Błąd typowy: ~~… sinon tu le perdes~~ (brzmi jak „to dzieje się teraz”, a tu chodzi o skutek w przyszłości).

Mini-ściąga: jak wybrać właściwe wyrażenie w rozmowie

Warunek formalny / wymaganie: à condition que
Wyjątek, który może wszystko zablokować: à moins que (… ne …)
„Byle działało” (bardziej potocznie): pourvu que
Minimalny warunek („wystarczy, że”): pour peu que
Rozważanie scenariusza: à supposer que / en admettant que
Plan awaryjny: au cas où + conditionnel
Ostrzeżenie / konsekwencja: sinon

Samo-sprawdzenie (30 sekund): czy dobrze buduję zdanie?

Czy po à condition que / à moins que / pourvu que / pour peu que / à supposer que / si tant est que / en admettant que mam subjonctif?
Czy przy à moins que dodałem/dodałam ne explétif (jeśli nie ma prawdziwej negacji)?
Czy po au cas où mam conditionnel (np. tu ferais, tu serais, tu t’absenterais)?
Czy po sinon mówię o skutku w przyszłości (często futur)?

Expression (Wyrażenie)	Temps	Exemple (Przykład)
À condition que	Subjonctif	Le logiciel marche à condition que le réseau soit stable. (Oprogramowanie działa pod warunkiem że* sieć jest stabilna.*)
À moins que	Subjonctif	La connexion fonctionne à moins que la batterie soit vide. (Połączenie działa, chyba że* bateria jest rozładowana.*)
Pourvu que	Subjonctif	Nous partageons l'écran pourvu que tout soit prêt. (Udostępniamy ekran, pod warunkiem że* wszystko będzie gotowe.*)
Pour peu que	Subjonctif	Le système reste rapide pour peu qu'il soit à jour. (System pozostaje szybki, wystarczy że* będzie aktualny.*)
À supposer que	Subjonctif	A supposer que le réseau tombe, que faire ? (Zakładając, że sieć padnie, co robić?)
Si tant est que	Subjonctif	La connexion est utile si tant est que le réseau soit disponible. (Połączenie jest przydatne, o ile* sieć jest dostępna.*)
En admettant que	Subjonctif	En admettant que le serveur tombe, nous avons une sauvegarde. (Zakładając, że serwer padnie, mamy kopię zapasową.)
Au cas où	Conditionnel	Prévenez-moi au cas où vous vous absenteriez. (Proszę mnie uprzedzić w razie gdyby* byli państwo nieobecni.*)
Sinon	Pas de temps imposé	Sauvegarde le fichier, sinon tu le perdras. (Zapisz plik, bo inaczej* go stracisz.*)

Wyjątki!

Na początku zdania oraz w zdaniu niezależnym, pourvu que wyraża życzenie: Pourvu qu’il fasse beau.

Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

1. Nous validerons la migration ______ les tests de sécurité soient concluants.

2. Je t'envoie le lien ______ tu ne retrouverais plus le mot de passe.

3. Sauvegardez vos fichiers sur le cloud, ______ vous risquez de perdre la dernière version.

4. ______ le réseau tienne, on pourra partager l'écran sans coupure pendant la réunion.

Ćwiczenie 2: Przepisz zwroty

Instrukcja: Przekształć zdania, wyrażając warunek lub skutek podanym wyrażeniem (uwaga: większość wymaga trybu subjonctif; tryb warunkowy po «au cas où»).

Pokaż/Ukryj tłumaczenie Pokaż/Ukryj podpowiedzi

Wskazówka Wskazówka (À condition que) Le projet sera validé. Le budget soit voté avant vendredi.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
Le projet sera validé à condition que le budget soit voté avant vendredi.
(Projekt zostanie zatwierdzony pod warunkiem, że budżet zostanie przegłosowany przed piątkiem.)
Wskazówka Wskazówka (À moins que) Nous lançons la mise à jour ce soir. Le service soit interrompu par une panne générale.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
Nous lançons la mise à jour ce soir, à moins que le service ne soit interrompu par une panne générale.
(Wdrażamy aktualizację dziś wieczorem, chyba że usługa nie zostanie przerwana z powodu ogólnej awarii.)
Wskazówka Wskazówka (Pourvu que) On peut organiser la réunion en visioconférence. Tout soit prêt avant 14 h.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
On peut organiser la réunion en visioconférence, pourvu que tout soit prêt avant 14 h.
(Możemy zorganizować spotkanie w formie wideokonferencji, pod warunkiem że wszystko będzie gotowe przed 14:00.)
Wskazówka Wskazówka (Pour peu que) Le logiciel reste fluide. Il être régulièrement mis à jour.

⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
Le logiciel reste fluide, pour peu qu'il soit régulièrement mis à jour.
(Oprogramowanie działa płynnie, o ile jest regularnie aktualizowane.)

Ćwiczenie 3: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawne zdanie.