Pronomes reflexivos: się vs siebie

Zaimki zwrotne się vs siebie


Zaimki zwrotne się i siebie używamy, gdy czynność dotyczy tej samej osoby, która ją wykonuje - się występuje tylko w dopełniaczu i bierniku, a siebie odmienia się przez wszystkie przypadki.

(Usamos os pronomes reflexivos się e siebie quando a ação diz respeito à mesma pessoa que a realiza — się ocorre apenas no genitivo e no acusativo, e siebie declina-se em todos os casos.)

O que são “się / siebie / sobie / sobą”?

Em polonês, estas formas significam “(a) si mesmo / a si / consigo”.

  • się = forma curta, muito frequente, sobretudo com verbos reflexivos: myć się (lavar-se).
  • siebie / sobie / sobą = formas “longas”, usadas quando a frase pede um caso específico (muito comum depois de preposições).
  • Não muda no plural: “eu” e “nós” usam as mesmas formas.

Decisão rápida: qual forma escolher?

  1. Há preposição? (o / bez / z(e) / dla / na / w etc.)

    • Sim → quase sempre use a forma longa: siebie / sobie / sobą (depende da preposição).
    • Não → muito provavelmente é się (verbo reflexivo).
  2. É uma ação “sobre si” (objeto direto)?

    • Normalmente → się: Goli się.
    • Se precisar enfatizar “a si mesmo” (contraste) → pode aparecer siebie.

Mapa visual (preposição → forma correta)

Estrutura Use Exemplo correto
bez + … siebie

Nie mogę żyć bez siebie.

o + … sobie

Nie lubię mówić o sobie.

z(e) + … ("com") sobą

Kłócą się ze sobą.

verbo reflexivo (sem preposição) się

Rano nie zdążyłam się umyć.

“się” com verbos reflexivos: o que observar

  • się funciona como “me/te/se” do português, mas em polonês é uma palavra separada.

  • Colocação é flexível, mas evite começar a frase com się.

    Się myję.Myję się.

  • Com infinitivo, się costuma ficar perto do infinitivo:

    Nie zdążyłam się umyć.

“sobie” (dativo) no dia a dia: “para mim / para si”

  • Use sobie quando a ação é em benefício próprio (muito comum com “comprar”, “fazer”, “dar”):

    Kupiłam sobie nowe perfumy. = “Comprei (para mim) um perfume novo.”

  • Também aparece com um tom leve de “por prazer / tranquilamente”:

    Potańczyli sobie trochę. = “Dançaram um pouco, assim, por prazer.”

“siebie” vs “się”: quando a forma longa faz sentido

  • się é a escolha padrão com verbos reflexivos.

  • siebie aparece sobretudo quando:

    • preposição: dbam o siebie
    • ênfase/contraste: Nie oszukuj siebie. (“Não engane a si mesmo.”)

Autocheck (30 segundos)

  1. Vejo uma preposição?

    • osobie
    • bezsiebie
    • z(e)sobą
  2. Sem preposição e o verbo é “lavar-se, barbear-se…”?

    → use się.

  3. É “para mim/para si” (benefício próprio)?

    → provavelmente sobie.

  1. A forma curta „się” é um pronome reflexivo que forma verbos reflexivos, por exemplo: myję się (myję siebie).
  2. A partícula „się” também pode formar construções impessoais, por exemplo: mówi się / mówiło się (ou seja: ludzie mówią / mówiono).
  3. A forma do dativo „sobie” é frequentemente usada na fala coloquial, por exemplo: potańczyli sobie trochę (ou seja: trochę potańczyli dla przyjemności).
  4. "Się" é a forma curta (muito frequentemente usada). Usa-se principalmente com verbos reflexivos.
  5. "Siebie", "sobie" etc. são formas mais longas, usadas quando a frase exige um caso específico (frequentemente depois de preposições).
Przypadek (Caso)SIĘ (SIĘ)SIEBIE (SIEBIE)Przykład (Exemplo)
Dopełniacz (Genitivo)się (się)siebie (siebie)

Iza nie widzi się w lustrze, bo jest zaparowane. (A Iza não se vê no espelho, porque ele está embaçado.)

Adam i Ewa nie mogą bez siebie żyć. (O Adam e a Ewa não conseguem viver um sem o outro.)

Celownik (Dativo)-sobie (sobie)Kupiłam sobie nowe perfumy. (Comprei para mim um perfume novo.)
Biernik (Acusativo)się (się)siebie (siebie)

Mój mąż codziennie się goli. (O meu marido barbeia-se todos os dias.)

Moja mama bardzo o siebie dba. (A minha mãe cuida muito de si.)

Narzędnik (Instrumental)-sobą (sobą)Adam i Iza czasami kłócą się ze sobą. (O Adam e a Iza às vezes discutem entre si.)
Miejscownik (Locativo)-sobie (sobie)Adam nie lubi mówić o sobie. (O Adam não gosta de falar sobre si.)

Exceptions!

  1. A declinação no plural é igual à do singular.

Exercício 1: Escolha múltipla

Instruction: Escolha a resposta correcta

A buscar as suas correções... Por favor, não feche esta página ainda.

1. Poproszę dezodorant, bo dziś rano nie zdążyłam ___ umyć.

Queria um desodorante, porque hoje de manhã não tive tempo ___ de me lavar.

2. Proszę pamiętać, żeby myć ___ zęby dwa razy dziennie.

Por favor, lembre-se de ___ escovar os dentes duas vezes por dia.

3. Po prysznicu zawsze dbam o ___ i używam kremu do twarzy.

Depois do banho, eu sempre cuido de ___ e uso creme para o rosto.

4. Nie lubię mówić o ___ w pracy, wolę słuchać innych.

Não gosto de falar sobre ___ no trabalho, prefiro ouvir os outros.

Exercício 2: Rewrite the phrases

Instruction: Reescreve a frase, usando o pronome reflexivo adequado (się / siebie / sobie / sobą).

A buscar as suas correções... Por favor, não feche esta página ainda.

Mostrar/Esconder tradução Mostrar/ocultar dicas
  1. Dica Dica (się) Codziennie rano myję w łazience.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Codziennie rano myję się w łazience.
    (Todas as manhãs lavo-me na casa de banho.)
  2. Dica Dica (sobie) Po pracy kupiłam nowe perfumy.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Po pracy kupiłam sobie nowe perfumy.
    (Depois do trabalho comprei para mim perfumes novos.)
  3. Dica Dica (sobie) Nie lubię mówić w pracy.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Nie lubię mówić o sobie w pracy.
    (Não gosto de falar sobre mim no trabalho.)
  4. Dica Dica (siebie) Ona bardzo dba, bo chce być zdrowa.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Ona bardzo o siebie dba, bo chce być zdrowa.
    (Ela cuida muito de si, porque quer ser saudável.)

Written by

Este conteúdo foi concebido e revisto pela equipa pedagógica da coLanguage.

Profile Picture

Joanna Majchrowska

Mestre em Filologia Hispânica

University of Lodz

University_Logo

Polônia


Última atualização:

Quarta, 24/06/2026 01:58