Imperativo: ćwicz! nie ćwicz!

Tryb rozkazujący: ćwicz! nie ćwicz!


Temat trybu rozkazującego tworzymy od 3. osoby liczby pojedynczej dla czasowników niedokonanych z czasu teraźniejszego, a dla dokonanych z czasu przyszłego - po odjęciu końcówki -e, -i lub -y.

(Formamos o radical do imperativo a partir da 3. pessoa do singular: para verbos imperfectivos usamos o presente, e para verbos perfectivos usamos o futuro — depois de retirar a terminação -e, -i ou -y.)

O que é o tryb rozkazujący (imperativo)

Use para pedir, dar instruções, convidar ou proibir.

  • Ty (tu/você): instrução direta → Pisz! (Escreve!)
  • My (nós): proposta/“vamos” → Piszmy! (Vamos escrever!)
  • Wy (vocês): para um grupo → Piszcie! (Escrevam!)

Atalho principal: comece pelo “tu” do presente

A forma mais segura é partir do presente, 2.ª pessoa singular (tu/você):

ty piszesz → tema: pisz-Pisz!

  • Passo 1: encontre ty + verbo (presente): piszesz, pijesz, bierzesz, robisz…
  • Passo 2: corte a terminação (-esz / -ysz / -isz) e fique com o tema
  • Passo 3: isso já é o imperativo de ty
  • Passo 4: para my acrescente -my; para wy acrescente -cie
Presente (ty) Imperativo (ty) + my / + wy
piszesz pisz! piszmy / piszcie
pijesz pij! pijmy / pijcie
bierzesz bierz! bierzmy / bierzcie
robisz rób! róbmy / róbcie
radzisz radź! radźmy / radźcie

Quando o tema termina em duas consoantes: adicione -ij

Se, depois de cortar a terminação, o tema termina com duas consoantes, o polonês costuma inserir -ij- para facilitar a pronúncia.

  • ciągniesz → tema: ciągn-ciągnij! / ciągnijmy / ciągnijcie
  • śpisz → tema: śp-śpij! / śpijmy / śpijcie

Dica rápida: se fica “difícil de dizer” sem vogal, provavelmente precisa de -ij.

Conjugação -m, -sz: use a forma de “eles/elas” (3.ª pessoa plural)

Nesta conjugação, é mais prático partir de eles/elas (3.ª pessoa plural do presente).

  • gram, grasz, grają → tema: graj-Graj! / grajmy / grajcie

Irregulares essenciais: być e mieć

Infinitivo ty my wy
być (ser/estar) bądź! bądźmy! bądźcie!
mieć (ter) miej! miejmy! miejcie!

Negação: nie + imperativo (e atenção ao aspeto)

Para proibir, use:

nie + imperativo

  • Pij!Nie pij! (Não bebas!)
  • Wchodź!Nie wchodź! (Não entres!)

Atenção importante (muito comum em sala de aula):

  • Depois de nie, usa-se verbo imperfeito (niedokonany).
  • Por isso: Wejdź! (entra – perfeito) → Nie wchodź! (não entres – imperfeito)
  • E: Wyjdź! (sai – perfeito) → Nie wychodź! (não saias – imperfeito)

Uso natural e educado: evite o imperfeito em ordens “positivas”

Em polonês, uma ordem no imperfeito (niedokonany) pode soar como impaciência (“anda logo”).

  • Otwieraj okno! (soa: “abre logo!”)
  • Melhor (neutro): Otwórz okno!
  • Pisz ten list! (soa: “escreve já!”)
  • Melhor (neutro): Napisz ten list!

Resumo prático: para pedidos/instruções normais, prefira formas perfeitas (ex.: otworzyć/napisać). Para proibições, use nie + imperfeito (ex.: nie otwieraj / nie pisz).

Autocontrolo: checklist em 15 segundos

  1. Quero ordem, convite (“vamos”) ou proibição?
  2. Se for ordem/convite: escolhi a pessoa certa? ty / my / wy
  3. Formação: parti de ty (piszesz/robisz) e cortei -esz/-ysz/-isz?
  4. O tema termina em duas consoantes? Se sim, usei -ij (ciągnij, śpij)
  5. É proibição? Usei nie + imperativo e, depois de nie, imperfeito (Nie wchodź, Nie wychodź)
 Koniugacja (Conjugação)Tryb rozkazujący (Imperativo)

Koniugacja -ę, -esz (Conjugação -ę, -esz)

Temat 2. osoby liczby pojedynczej (Radical da 2. pessoa do singular)

piszę, piszesz (eu escrevo, tu escreves)

piję, pijesz (eu bebo, tu bebes)

biorę, bierzesz (eu pego/apanho, tu pegas)

pisz! piszmy! piszcie! (escreve! escrevamos! escrevam!)

pij! pijmy! pijcie! (bebe! bebamos! bebam!)

bierz! bierzmy! bierzcie! (pega! peguemos! peguem!)

Jeśli temat kończy się na dwie spółgłoski, dodajemy -ij (Se o radical termina em duas consoantes, acrescentamos -ij)

ciągnę, ciągniesz (eu puxo, tu puxas)

śpię, śpisz (eu durmo, tu durmes)

ciągnij! ciągnijmy! ciągnijcie! (puxa! puxemos! puxem!)

śpij! śpijmy! śpijcie! (dorme! durmamos! durmam!)

Koniugacja -ę, -ysz, -ę, -isz (Conjugação -ę, -ysz, -ę, -isz)

Temat 2. osoby liczby pojedynczej (Radical da 2. pessoa do singular)

suszę, suszysz (eu seco, tu secas)

radzę, radzisz (eu aconselho, tu aconselhas)

robię, robisz (eu faço, tu fazes)

susz! suszmy! suszcie! (seca! sequemos! sequem!)

radź! radźmy! radźcie! (aconselha! aconselhemos! aconselhem!)

rób! róbmy! róbcie! (faz! façamos! façam!)

Koniugacja -m, -sz (Conjugação -m, -sz)

Temat 3. osoby liczby mnogiej (Radical da 3. pessoa do plural)

gram, grasz, grają (eu jogo, tu jogas, eles jogam)graj! grajmy! grajcie! (joga! joguemos! joguem!)

Wyjątki (Exceções)

Być, mieć (Ser/estar, ter)

bądź! bądźmy! bądźcie! (sê/esteja! sejamos/estejamos! sejam/estejam!)

miej! miejmy! miejcie! (tem! tenhamos! tenham!)

Exceptions!

  1. É deselegante usar verbos imperfectivos no imperativo, por exemplo: Otwieraj okno! Pisz ten list!, porque esse tipo de frase sinaliza impaciência do falante e pressa/pressão sobre o interlocutor.
  2. Para fazer a negação no imperativo, usamos a construção nie + verbo na forma do imperativo.
  3. Depois da negação usamos apenas verbos imperfectivos (por ex. Wejdź! → Nie wchodź!, Wyjdź! → Nie wychodź!).

Exercício 1: Escolha múltipla

Instruction: Escolha a resposta correcta

A buscar as suas correções... Por favor, não feche esta página ainda.

1. Zrób krótką rozgrzewkę i potem ___ spokojnie przez 10 minut.

Faça um breve aquecimento e depois ___ tranquilamente por 10 minutos.

2. Nie ___ słodkich napojów po treningu, tylko wodę.

Não ___ bebidas açucaradas depois do treino, apenas água.

3. Weź hantle i ___ małe ciężary na początek.

Pegue os halteres e ___ pesos leves no começo.

4. Nie ___ na intensywny trening, jeśli masz gorączkę.

Não ___ para um treino intenso se estiver com febre.

Exercício 2: Rewrite the phrases

Instruction: Transforma frases para o modo imperativo. Usa a forma da 2.ª pessoa do singular (tu), 1.ª pessoa do plural (nós) ou 2.ª pessoa do plural (vós) conforme o contexto; em proibição usa 'não' + forma imperativa. Exemplo: (pisać) list → Escreve uma carta.

A buscar as suas correções... Por favor, não feche esta página ainda.

Mostrar/Esconder tradução Mostrar/ocultar dicas
  1. Dica Dica ((ty)) Proszę, (pisać) e-mail do działu kadr jeszcze dziś.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Napisz e-mail do działu kadr jeszcze dziś.
    (Escreve um e-mail para o departamento de recursos humanos ainda hoje.)
  2. Dica Dica ((ty)) Teraz (pić) wodę, a nie kawę.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Pij wodę, a nie kawę.
    (Bebe água, e não café.)
  3. Dica Dica ((my)) Dzisiaj (być) punktualni na spotkaniu.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Bądźmy punktualni na spotkaniu.
    (Sejamos pontuais na reunião.)
  4. Dica Dica ((wy)) W przerwie (robić) krótką rozgrzewkę.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Exemplo
    Róbcie krótką rozgrzewkę w przerwie.
    (Fazei um breve aquecimento no intervalo.)

Written by

Este conteúdo foi concebido e revisto pela equipa pedagógica da coLanguage.

Profile Picture

Joanna Majchrowska

Mestre em Filologia Hispânica

University of Lodz

University_Logo

Polônia


Última atualização:

Quarta, 24/06/2026 04:22