Jeszcze nie ma nauczyciela
Poproś nauczyciela

Czasowniki z ustaloną przyimkiem: negarse a, contar con, fijarse en...

Verbos con preposición fija: negarse a, contar con, fijarse en...


Algunos verbos llevan siempre una preposición fija que no cambia y que a veces modifica su significado.

(Niektóre czasowniki zawsze łączą się z ustalonym przyimkiem, który się nie zmienia i czasem modyfikuje ich znaczenie.)

Czasowniki z „przyimkiem stałym”: ucz się ich jak jednej całości

W tych konstrukcjach przyimek jest „przyklejony” do czasownika.

  • Nie wybierasz przyimka „logicznie” (jak w polskim) – jest jeden poprawny.
  • Błąd najczęstszy: brak przyimka albo zły przyimek.
Konstrukcja Znaczenie (PL) Typowe dopełnienie
decidirse a zdecydować się na a + bezokolicznik
negarse a odmówić a + bezokolicznik
echarse a nagle zacząć (coś robić) a + bezokolicznik
contar con mieć do dyspozycji / polegać na con + rzeczownik
darse cuenta de zdać sobie sprawę z de + rzeczownik / de que + zdanie
fijarse en zwrócić uwagę na en + rzeczownik
reparar en zauważyć (często: dopiero po czasie / „w ogóle”) en + rzeczownik

Dwie „rodziny” w tym rozdziale: a + bezokolicznik vs. przyimek + rzeczownik

  • a + bezokolicznik (mówisz o działaniu):
    decidirse a + infinitivo, negarse a + infinitivo, echarse a + infinitivo
  • con / de / en + rzeczownik (mówisz o „czymś”, na czym polegasz / co zauważasz):
    contar con + sustantivo, darse cuenta de + sustantivo, fijarse en + sustantivo, reparar en + sustantivo

Mini-wzory (do szybkiego kopiowania w głowie)

  • Me decidí a + firmar / declarar / aceptar…
  • Se negó a + colaborar / firmar / responder…
  • Se echó a + llorar / reír / correr…
  • Contamos con + pruebas / apoyo / autorización…
  • Me di cuenta de + la contradicción… / Me di cuenta de que + no encajaba…
  • Me fijé en + la huella / el detalle…
  • No reparé en + la cámara / el ruido…

Różnica praktyczna: „fijarse en” vs „reparar en”

  • fijarse en = świadomie skierować uwagę, „przyjrzeć się”.
  • reparar en = zauważyć / zwrócić uwagę (często: nie zauważyć): no reparar en = „nie zwrócić uwagi”.
Intencja Lepszy wybór Przykład
Analizuję detal fijarse en El agente se fijó en la huella.
(Nie) zauważyłem czegoś (no) reparar en El sospechoso no reparó en la cámara.

„Darse cuenta de”: rzeczownik czy zdanie?

  • de + rzeczownik: gdy mówisz co zauważyłeś(-aś).
    Me di cuenta de la mentira.
  • de que + zdanie: gdy mówisz że coś jest prawdą.
    Me di cuenta de que la coartada no encajaba.

Uwaga: nie pomijaj de.

  • Me di cuenta queMe di cuenta de que

Szybki test autokontroli (10 sekund przed „wyślij”)

  1. Czy ten czasownik jest z listy „stały przyimek”?
  2. Czy przyimek jest dokładnie ten sam co w tabeli?
  3. Czy po nim stoi właściwy typ dopełnienia?
    • a → zwykle bezokolicznik
    • con / en / de → zwykle rzeczownik (a przy darse cuenta także de que + zdanie)

Najczęstsze błędy (i szybkie poprawki)

  • Brak przyimka: Se negó colaborarSe negó a colaborar
  • Zły przyimek: Se fijó a la huellaSe fijó en la huella
  • Mylenie „de / en”: Se dio cuenta en la mentiraSe dio cuenta de la mentira
  • „contar” bez „con”: Cuenta una ordenCuenta con una orden
VerboEjemplo
Decidirse aEl sospechoso se decidió a declarar ante el juez. (Podejrzany zdecydował się zeznać przed sędzią.)
Negarse aEl testigo se negó a colaborar con la policía. (Świadek odmówił współpracy z policją.)
Echarse aEl delincuente se echó a correr al ver al inspector. (Przestępca rzucił się do ucieczki, gdy zobaczył inspektora.)
Contar conEl comisario cuenta con nuevas pruebas. (Komisarz dysponuje nowymi dowodami.)
Darse cuenta deEl inspector se dio cuenta de la mentira. (Inspektor zorientował się w kłamstwie.)
Fijarse enEl agente se fijó en la huella digital. (Funkcjonariusz zwrócił uwagę na odcisk palca.)
Reparar enEl sospechoso no reparó en la cámara de seguridad. (Podejrzany nie zauważył kamery monitoringu.)

Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

1. El sospechoso se negó ___ firmar la declaración sin la presencia de su abogado.

Podejrzany odmówił ___ podpisania oświadczenia bez obecności swojego adwokata.

2. Para registrar el piso necesitamos contar ___ una orden judicial válida.

Aby przeszukać mieszkanie, musimy mieć ___ ważny nakaz sądowy.

3. Me di cuenta ___ que la coartada no encajaba cuando mencionó la hora exacta.

Zorientowałem się ___ że alibi nie pasowało, kiedy podał dokładną godzinę.

4. Si te hubieras fijado ___ la huella del vaso, habrías entendido por qué lo detuvimos.

Gdybyś zwrócił uwagę ___ odcisk na szklance, zrozumiałbyś, dlaczego go zatrzymaliśmy.

Ćwiczenie 2: Przepisz zwroty

Instrukcja: Przepisz zdania, używając podanego w nawiasie czasownika z jego stałą przyimkową (decidirse a, negarse a, echarse a, contar con, darse cuenta de, fijarse en, reparar en). Zachowaj ogólne znaczenie.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie Pokaż/Ukryj podpowiedzi
  1. Wskazówka Wskazówka (negarse a) El testigo no quería colaborar con la policía.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    El testigo se negó a colaborar con la policía.
    (El testigo se negó a colaborar con la policía.)
  2. Wskazówka Wskazówka (echarse a) De repente, el sospechoso empezó a llorar cuando oyó el veredicto.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    De repente, el sospechoso se echó a llorar al oír el veredicto.
    (De repente, el sospechoso se echó a llorar al oír el veredicto.)
  3. Wskazówka Wskazówka (darse cuenta de) La inspectora comprendió la contradicción en la declaración.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    La inspectora se dio cuenta de la contradicción en la declaración.
    (La inspectora se dio cuenta de la contradicción en la declaración.)
  4. Wskazówka Wskazówka (contar con) El abogado tiene el apoyo de varios peritos independientes.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    El abogado cuenta con varios peritos independientes.
    (El abogado cuenta con varios peritos independientes.)

Ćwiczenie 3: Gramatyka w praktyce

Instrukcja: W parach odtwórzcie przebieg zdarzeń: jedna osoba jest inspektorem, druga świadkiem.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie
Sytuacja
Como testigo, hablas con un inspector sobre un atraco ocurrido en tu barrio.
(Jako świadek rozmawiasz z inspektorem o napadzie, który miał miejsce w twojej dzielnicy.)

Omówić
  • ¿Qué detalle te diste cuenta primero y por qué puede ser relevante? (Na jaki szczegół zwróciłeś(-aś) uwagę jako pierwszy(-a) i dlaczego może być on istotny?)
  • ¿En qué personas u objetos te fijaste durante el atraco? Describe con precisión. ¿Qué viste exactamente? ¿Te fijaste en rasgos, ropa, vehículos, o sonidos? ¿Por qué? ¿Podrías identificar a alguien? ¿Por qué sí o no? ¿Qué información le darías al inspector ahora?  (Na jakie osoby lub przedmioty zwróciłeś(-aś) uwagę podczas napadu? Opisz dokładnie. Co dokładnie widziałeś(-aś)? Zwróciłeś(-aś) uwagę na cechy fizyczne, ubranie, pojazdy czy dźwięki? Dlaczego? Czy mógłbyś(-łabyś) kogoś zidentyfikować? Dlaczego tak lub dlaczego nie? Jakie informacje przekazałbyś(-łabyś) teraz inspektorowi?)

Przydatne słowa i zwroty
  • El inspector se fijó en una huella en la puerta. (Inspektor zwrócił uwagę na odcisk palca na drzwiach.)
  • El testigo se negó a hablar con la banda, pero colaboró con la policía. (Świadek odmówił rozmowy z grupą, ale współpracował z policją.)
  • El comisario cuenta con la vigilancia de cámaras del barrio. (Komisarz korzysta z monitoringu kamer w dzielnicy.)

Użyj w rozmowie
  • fijarse en + sustantivo (zwrócić uwagę na + rzeczownik)
  • darse cuenta de + sustantivo (zdać sobie sprawę z + rzeczownik)
  • contar con + sustantivo (polegać na + rzeczownik)

Napisane przez

Ta treść została zaprojektowana i sprawdzona przez zespół pedagogiczny coLanguage. O coLanguage

Profile Picture

Alessia Amoroso

Magister języków, kultur i komunikacji

Università degli Studi di Modena e Reggio Emilia

University_Logo

Ostatnia aktualizacja:

piątek, 03/04/2026 03:02