Telling the time and reading a clock

Podawanie godziny i odczytywanie zegara

Aby podać godzinę używamy liczebników głównych i porządkowych w połączeniu z przyimkami np.za pięć szósta.

(To tell the time, we use cardinal and ordinal numbers combined with prepositions, e.g. za pięć szósta.)

Teacher explanation

Two ways to say the time: official vs. everyday Polish

Official style is used in schedules, announcements, and when you want to be very clear.

8:05 → Jest ósma pięć.
7:55 → Jest siódma pięćdziesiąt pięć.

Everyday (potocznie) is what you will hear most in conversation.

8:05 → Jest pięć po ósmej. (five past)
7:55 → Jest za pięć ósma. (five to)

Key idea: Polish uses “past” and “to” patterns (po / za / wpół do)

Meaning	Pattern	Example
minutes past the hour	X po + hour (in -ej)	pięć po ósmej (8:05)
minutes to the next hour	za + X + next hour	za pięć ósma (7:55)
half to the next hour	wpół do + next hour (in -ej)	wpół do ósmej (7:30)

Shortcut: If you say po, you talk about the current hour. If you say za / wpół do, you point to the next hour.

The forms that change: ósma → ósmej (why?)

In everyday time expressions, Polish often changes the hour word.

po and do require a different form of the hour: -ej for these examples.
That is why you get: ósma → ósmej, siódma → siódmej.

Base (used alone)	After po / do	Example
ósma	ósmej	pięć po ósmej
siódma	siódmej	w pół do ósmej (next hour!)

Common pitfall: ~~pięć po ósma~~ ❌ → pięć po ósmej ✅

“Punkt” and “kwadrans”: fixed phrases you can reuse

punkt + hour = exactly on the hour
- Jest punkt ósma. (8:00 exactly)
kwadrans po + hour(-ej) = quarter past
- Jest kwadrans po ósmej. (8:15)
za kwadrans + next hour = quarter to
- Jest za kwadrans ósma. (7:45)

Tip: Treat kwadrans as a ready-made block. Don’t translate word-by-word while speaking.

Official style: when you do NOT change the hour form

In the “official” pattern you simply say: hour + minutes.

Jest ósma pięć. (8:05)
Jest siódma trzydzieści. (7:30)

Notice: here the hour stays in the basic form (ósma, siódma).

“Godzina” is optional in speech (and what sounds natural)

In everyday Polish, people usually drop godzina.

Natural: Jest szósta.
More formal / emphatic: Jest godzina szósta.

Practical rule: Use jest + time. Add godzina only if you want to sound formal.

Self-check: choose the right pattern in 3 steps

Look at minutes.
- 00 → use punkt (optional)
- 01–29 → use X po + hour(-ej)
- 30 → use wpół do + next hour(-ej)
- 31–59 → use za + minutes-to + next hour
Decide: current hour or next hour?
- po → current hour
- za / wpół do → next hour
Check the hour ending.
- after po or do: typically -ej (e.g., ósmej)

Mini test: 7:55 → next hour is 8 → za pięć ósma ✅

Time can be written in a 12-hour format (e.g. 7:00 rano, 7:00 wieczorem) or a 24-hour format (e.g. 07:00, 19:00). In Poland, the 24-hour format is used more often.
Hours are given using ordinal numbers in the feminine form: dziesiąta, dwudziesta druga, etc.

Godzina (Time)	Oficjalne podanie godziny (Formal way of telling the time)	Potoczny podanie godziny (Informal way of telling the time)
8:00	Jest ósma. (It’s eight o’clock.)	Jest punkt ósma. (It’s exactly eight o’clock.)
8:05	Jest ósma pięć. (It’s eight oh five.)	Jest pięć po ósmej. (It’s five past eight.)
7:55	Jest siódma pięćdziesiąt pięć. (It’s seven fifty-five.)	Jest za pięć ósma. (It’s five to eight.)
7:30	Jest siódma trzydzieści. (It’s seven thirty.)	Jest wpół do ósmej. (It’s half past seven. / It’s half to eight.)
8:15	Jest ósma piętnaście. (It’s eight fifteen.)	Jest kwadrans po ósmej. (It’s a quarter past eight.)
7:45	Jest siódma czterdzieści pięć. (It’s seven forty-five.)	Jest za kwadrans ósma. (It’s a quarter to eight.)

Exceptions!

In everyday language, the word „godzina” is often omitted, e.g. jest szósta instead of jest godzina szósta.

Exercise 1: Multiple choice

Instruction: Choose the correct answer

1. Przepraszam, która jest godzina? Jest ________.

2. Spotkanie zaczyna się o 8:15, czyli o ________.

3. Autobus jest o 7:55, czyli ________.

4. Mamy 7:45, czyli ________.

Exercise 2: Rewrite the phrases

Instruction: Convert formal time expressions into colloquial ones (e.g. “It is eight fifteen” → “It is a quarter past eight”).

Show/Hide translation Show/Hide hints

Jest ósma pięć.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Example
Jest pięć po ósmej.
(Jest pięć po ósmej.)
Jest siódma pięćdziesiąt pięć.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Example
Jest za pięć ósma.
(Za pięć ósma.)
Jest siódma trzydzieści.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Example
Jest wpół do ósmej.
(Jest wpół do ósmej.)
Jest ósma piętnaście.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Example
Jest kwadrans po ósmej.
(Jest kwadrans po ósmej.)
Jest siódma czterdzieści pięć.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Example
Jest za kwadrans ósma.
(Za kwadrans ósma.)
Jest ósma.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Example
Jest punkt ósma.
(Jest punkt ósma.)

Exercise 3: Grammar in action

Instruction: In pairs, agree on tomorrow's plan, ask about the times and confirm.

Show/Hide translation

Situation

W biurze umawiacie jutro godziny spotkań i przerw na kawę.

Discuss

O której zaczyna się pierwsze spotkanie i o której kończy? (What time does the first meeting start and when does it finish?)
Kiedy planujecie przerwę na kawę: punktualnie czy kilka minut później? Dlaczego? (When will you schedule the coffee break: exactly on the hour or a few minutes later? Why?)

Useful words and phrases

Która jest godzina? (What time is it?)
Jest punkt ósma. (It’s eight o’clock.)
Jest wpół do ósmej / jest za kwadrans ósma; moment! (It’s half past seven / it’s a quarter to eight; hang on a moment!)

Use in conversation

Która jest godzina? / O której zaczyna się…? (What time is it? / What time does ... start?)
Jest… (oficjalnie: ósma piętnaście) (It’s ... (formal: eight fifteen))
Potocznie: pięć po…, za pięć…, wpół do…, kwadrans po/za… (Informal: five past ..., five to ..., half past ..., quarter past/to ...)