Jeszcze nie ma nauczyciela
Chcę nauczyciela!

Ces expressions permettent de définir un moment précis dans le temps.

(Te wyrażenia pozwalają określić konkretny moment w czasie.)

O co chodzi? (wyrażenia czasu wczoraj–jutro)

Te wyrażenia mówią kiedy coś się dzieje: dziś, wczoraj, pojutrze, w przyszłym tygodniu itd.

  • krótki horyzont (dni): aujourd’hui, hier, avant-hier, demain, après-demain
  • dłuższy horyzont: la semaine dernière/prochaine, le mois dernier/prochain, l’année dernière/prochaine

Dni: dziś, wczoraj, przedwczoraj, jutro, pojutrze

Francuski Polski Uwaga
aujourd’hui dzisiaj zawsze z apostrofem: -’
hier wczoraj bez końcówki, nie odmienia się
avant-hier przedwczoraj avant- + hier (z myślnikiem)
demain jutro bez rodzajników (nie: le demain)
après-demain pojutrze après- + demain (z myślnikiem)
  • Kluczowa zasada: dodanie avant- i après- tworzy „dzień przed” i „dzień po”.
  • Typowa pułapka pisowni: aujourd’hui (nie: aujourd hui).

„Dernier / prochaine” – jak zbudować „w zeszłym / w przyszłym”

Tu pracujesz z rzeczownikiem czasu (tydzień/miesiąc/rok) + przymiotnikiem.

Wzór Znaczenie Przykład
la/le/l’ + rzeczownik + dernier/dernière w zeszłym … Nous sommes allés au cinéma le mois dernier.
la/le/l’ + rzeczownik + prochain/prochaine w przyszłym … Vous allez à un concert le mois prochain.

Zgoda rodzaju: dernier/dernière, prochain/prochaine

Przymiotnik dopasowuje się do rodzaju rzeczownika:

  • la semaine (żeń.) → la semaine dernière / la semaine prochaine
  • le mois (m.) → le mois dernier / le mois prochain
  • l’année (żeń.) → l’année dernière / l’année prochaine

Autokontrola: jeśli jest la albo l’ + żeńskie, zwykle wybierasz końcówkę -e: dernière, prochaine.

Miejsce w zdaniu: na początku albo na końcu

Te określenia czasu możesz postawić w dwóch naturalnych miejscach (sens ten sam):

Na początku (podkreślasz „kiedy”) Na końcu (neutralnie)
Aujourd’hui, je suis en télétravail. Je suis en télétravail aujourd’hui.
La semaine prochaine, je commence un nouveau projet. Je commence un nouveau projet la semaine prochaine.
  • Na piśmie często dodasz przecinek po wyrażeniu na początku: Demain,
  • W mowie przecinek „słychać” jako krótka pauza.

Szybki test: wybierz poprawną formę

  1. „W zeszłym tygodniu” → la semaine dernière (nie: la semaine dernier)
  2. „W przyszłym miesiącu” → le mois prochain (nie: le mois prochaine)
  3. „Przedwczoraj” → avant-hier (nie: avant hier)
  4. „Pojutrze” → après-demain

Jeśli to umiesz, jesteś gotowy/gotowa do doprecyzowania czasu w dialogu (np. przy umawianiu spotkań, planach, relacji z wydarzeń).

  1. Słowa "dernier" i "prochain" odmieniają się zgodnie z rzeczownikiem i precyzują moment.
  2. Dodanie słów "avant" i "après" pozwala mówić o dniu poprzedzającym wczoraj oraz o dniu następującym po jutrze.
  3. Mogą występować na początku lub na końcu zdania.
Expressions (Wyrażenia)Exemples (Przykłady)

Aujourd'hui (Dzisiaj)

Hier (Wczoraj)

Avant-hier (Przedwczoraj)

Demain (Jutro)

Après-demain (Pojutrze)

Il fait beau aujourd'hui. (Jest ładna pogoda dzisiaj.)

Je t'ai vu en ville hier. (Widziałem(-am) cię w mieście wczoraj.)

Tu as perdu ton match avant-hier. (Przegrałeś(-aś) swój mecz przedwczoraj.)

Je vais venir te voir demain. (Przyjdę cię odwiedzić jutro.)

Tu vas gagner ton match après-demain. (Wygrasz swój mecz pojutrze.)

La semaine dernière (W zeszłym tygodniu)

La semaine prochaine (W przyszłym tygodniu)

Je te l'ai dit la semaine dernière. (Powiedziałem(-am) ci to w zeszłym tygodniu.)

Tu vas faire du foot la semaine prochaine. (Będziesz grać w piłkę nożną w przyszłym tygodniu.)

Le mois dernier (W zeszłym miesiącu)

Le mois prochain (W przyszłym miesiącu)

Nous sommes allés au cinéma le mois dernier. (Poszliśmy do kina w zeszłym miesiącu.)

Vous allez à un concert le mois prochain. (Idziecie na koncert w przyszłym miesiącu.)

L'année dernière (W zeszłym roku)

L'année prochaine (W przyszłym roku)

Tu as eu 5 ans l'année dernière. (Miałeś(-aś) 5 lat w zeszłym roku.)

Tu vas avoir 7 l'année prochaine. (Będziesz mieć 7 lat w przyszłym roku.)

Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

1. Excusez-moi, la banque est ouverte ____ ?

Przepraszam, czy bank jest ____ otwarty?)

2. Je suis allé à la poste ____, mais elle était fermée.

Poszedłem na pocztę ____, ale była zamknięta.)

3. ____, je vais au centre-ville : je prends à gauche après le panneau.

____, je vais au centre-ville : je prends à gauche après le panneau.)

4. Le mois ____, nous avons demandé une carte à l'office de tourisme.

Le mois ____, nous avons demandé une carte à l'office de tourisme.)

Ćwiczenie 2: Przepisz zwroty

Instrukcja: Przepisz każde zdanie i przesuń wyrażenie czasowe w inne miejsce (przykład: «Aujourd’hui, je travaille.» → «Je travaille aujourd’hui.»).

Pokaż/Ukryj tłumaczenie Pokaż/Ukryj podpowiedzi
  1. Je suis en télétravail aujourd'hui.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Aujourd'hui, je suis en télétravail.
    (Aujourd’hui, je suis en télétravail.)
  2. Nous avons un cours de français avant-hier.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Avant-hier, nous avons eu un cours de français.
    (Avant-hier, nous avons eu un cours de français.)
  3. Je vais chez le médecin demain.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Demain, je vais chez le médecin.
    (Demain, je vais chez le médecin.)
  4. On va au restaurant après-demain.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Après-demain, on va au restaurant.
    (Après-demain, on va au restaurant.)
  5. Je commence mon nouveau travail la semaine prochaine.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    La semaine prochaine, je commence mon nouveau travail.
    (La semaine prochaine, je commence mon nouveau travail.)
  6. Je suis en France l'année dernière.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    L'année dernière, j'étais en France.
    (L'année dernière, j'étais en France.)

Ćwiczenie 3: Gramatyka w praktyce

Instrukcja: W parach poproście i wskażcie trasę, określając moment.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie
Sytuacja
Vous livrez un colis et demandez le chemin pour le bureau aujourd'hui.
(Dostarczasz paczkę i pytasz dziś o drogę do biura.)

Omówić
  • Où est l'accès par rapport à ici : au nord, au sud, à l'est ou à l'ouest ? (Gdzie jest wejście względem tego miejsca: na północ, południe, wschód czy zachód?)
  • Quels panneaux ou repères voyez-vous : en face, derrière, à côté de quoi ? (Jakie znaki lub punkty orientacyjne widzicie: naprzeciwko czego, za czym, obok czego?)

Przydatne słowa i zwroty
  • Allez tout droit, puis tournez à gauche au panneau. (Idź prosto, potem skręć w lewo przy znaku.)
  • Traversez la rue et prenez à droite ; l'accès est en face. (Przejdź przez ulicę i skręć w prawo; wejście jest naprzeciwko.)
  • C'est à côté de la carte, derrière l'accueil. (Jest obok mapy, za recepcją.)

Użyj w rozmowie
  • aujourd'hui / hier / demain / après-demain (dzisiaj / wczoraj / jutro / pojutrze)
  • la semaine dernière / la semaine prochaine (w zeszłym tygodniu / w przyszłym tygodniu)
  • le mois dernier / le mois prochain (w zeszłym miesiącu / w przyszłym miesiącu)

Napisane przez

Ta treść została zaprojektowana i sprawdzona przez zespół pedagogiczny coLanguage. O coLanguage

Profile Picture

Azéline Perrin

licencjat z języków obcych stosowanych

Université de Lorraine

University_Logo

Ostatnia aktualizacja:

piątek, 06/03/2026 18:36