De verbindingswoorden: d'abord, ensuite, enfin, de même que, autant que...

Les mots de liaison: d'abord, ensuite, enfin, de même que, autant que...


Les mots de liaison sont 'd'abord', 'ensuite', 'si bien que'..., ils permettent de structurer des idées dans une phrase.

(Les mots de liaison sont 'd'abord', 'ensuite', 'si bien que'..., ils permettent de structurer des idées dans une phrase. (Verbindingswoorden zijn 'd'abord', 'ensuite', 'si bien que'...; ze helpen om ideeën in een zin te structureren.))

Waarvoor gebruik je deze mots de liaison?

  • Volgorde in een plan of agenda: d'abordensuiteenfin
  • Vergelijken / toevoegen: de même que (ook / net als)
  • Gelijkheid in mate: autant que (evenveel/even + … als)
  • Gevolg: si bien que (zodat / waardoor)

D'abord – ensuite – enfin: logische volgorde (sequens)

Tip: denk aan een professionele planning: stap 1, stap 2, laatste stap.

Stap Woord Gebruik
1 D'abord, eerste actie
2 Ensuite, volgende actie
3 Enfin, laatste actie / afronding
  • Staan vaak vooraan in de zin en dan meestal met een komma: D'abord, … Ensuite, … Enfin, …
  • Ze kunnen ook in het midden (zoals in gesproken taal): Je m'inscris ; ensuite, j'achète…

Veelgemaakte fout: “enfin” te vroeg gebruiken

  • D'abord je contacte l'école, enfin je remplis la fiche.
  • Waarom fout? Enfin klinkt als “afsluitend / als laatste”. Als je nog stappen verwacht, past het niet.
  • Beter: D'abordensuite … (en pas dan enfin voor de echte laatste stap)

De même que: “ook / net als” (toevoegen of parallel zetten)

Gebruik de même que om twee elementen op hetzelfde niveau te zetten: A gebeurt, en B ook.

  • Structuur: A, de même que B.
  • Voorbeeld: Nous avons une réunion à 9 h, de même que l’équipe marketing.
  • Stijl-tip: je laat vaak herhaling weg (korter en professioneler):
    • Préférence: Je cherche un cours de piano, de même que de danse.
    • Ook mogelijk maar zwaarder: Je cherche un cours de piano, de même que un cours de danse.

Let op: de même que is niet bedoeld voor “even duur/leuk als” (mate). Daarvoor gebruik je autant que.

Autant que: “evenveel / even + … als” (gelijkheid in mate)

Autant que vergelijkt een niveau (hoeveelheid, intensiteit, waardering).

Wat vergelijk je? Patroon Voorbeeld
Werkwoord / mening verbe + autant que J’aime le cours de français autant que le cours de danse.
Hoeveelheid autant de + nom + que Je fais autant de sport que mon collègue.
  • Controle-vraag: kan je in het Nederlands “evenveel/even … als” zeggen? Dan is autant que waarschijnlijk juist.

Si bien que: “zodat / waardoor” (oorzaak → gevolg)

Si bien que introduceert een consequentie. Het eerste deel is de oorzaak; daarna komt het resultaat.

  • Structuur: Oorzaak, si bien que + gevolg.
  • Voorbeeld (heden): Il y a beaucoup de monde dans le bus, si bien que j’arrive en retard.
  • Voorbeeld (verleden): Il n’y avait plus de places, si bien que je me suis inscrit ailleurs.

Let op de tijd: de werkwoordstijd na si bien que volgt de logica van je verhaal (nu → nu, verleden → verleden).

Snelle zelfcheck (30 seconden)

  1. Wil je stappen ordenen? → d'abord / ensuite / enfin
  2. Wil je zeggen: “A ook, B ook”? → de même que
  3. Wil je zeggen: “evenveel/even … als”? → autant que
  4. Wil je een gevolg geven? → si bien que
  1. Utilisez 'd'abord' pour le premier élément d'une séquence. (Gebruik 'd'abord' voor het eerste element van een reeks.)
  2. Utilisez 'ensuite' pour indiquer ce qui vient après. (Gebruik 'ensuite' om aan te geven wat erna komt.)
  3. 'De même que' et 'autant que' comparent deux éléments. ('De même que' en 'autant que' vergelijken twee elementen.)
Mots de liaison (Verbindingswoorden)Exemples (Voorbeelden)
D'abord (Eerst)D'abord, nous allons aller à l'école de musique. (Eerst gaan we naar de muziekschool.)
Ensuite (Daarna)Ensuite, j'irais à mon cours de danse ce soir. (Daarna ga ik vanavond naar mijn dansles.)
Enfin (Ten slotte)Enfin, ils termineront leur journée avec une séance de yoga. (Ten slotte sluiten ze hun dag af met een yogasessie.)
De même que (Net als)Nous avons fait une activité, de même que les autres groupes.  (We hebben een activiteit gedaan, net als de andere groepen. )
Autant que (Evenveel als)Cette activité m'a plu autant que celle de l'année dernière. (Deze activiteit beviel me evenveel als die van vorig jaar.)
Si bien que (Zodat)Il était fatigué si bien qu'il n'est pas rentré après le sport. (Hij was moe zodat hij na het sporten niet naar huis is gegaan.)

Oefening 1: Meerkeuze

Instructie: Kies het juiste antwoord

1. ______, je vais demander les horaires à l'école de musique.

______, ik ga de openingsuren aan de muziekschool vragen.

2. Je m'inscris au cours de photographie ; ______, j'achète le matériel de base.

Ik schrijf me in voor de fotografiecursus; ______, koop ik het basismateriaal.

3. Après la couture et la pâtisserie, ______ je prends une séance de yoga.

Na naaien en bakken, ______ ik een yogasessie.

4. La peinture me plaît ______ la photographie.

Schilderen bevalt me ______ fotografie.

Oefening 2: Meerkeuze

Instructie: Kies de juiste zin.

1.
De volgorde is omgekeerd: "eerst" moet de eerste handeling aankondigen, niet de tweede.
"Tenslotte" geeft de laatste stap aan; hier staat het verkeerd en de interpunctie maakt de volgorde verwarrend.
2.
"Evenveel als" drukt een gelijkheid in mate uit, niet de eenvoudige optelling van opties: de constructie is hier onjuist.
Het herhalen van "een les" en de woordvolgorde maken de zin onhandig; op A2-niveau geeft men de voorkeur aan de natuurlijkere vorm.

Oefening 3: Herschrijf de zinnen

Instructie: Herschrijf elk paar zinnen in één zin met gebruik van het aangegeven voegwoord (bv.: Het regent. Ik neem een paraplu mee. → Het regent, zodat ik een paraplu meeneem).

Vertaling tonen/verbergen Toon/verberg hints
  1. Hint Hint (D'abord) Je prépare mon sac pour le sport. Je pars à la salle.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    D'abord, je prépare mon sac pour le sport, puis je pars à la salle.
    (Eerst pak ik mijn sporttas in, daarna vertrek ik naar de zaal.)
  2. Je prends le métro. Je vais au bureau.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Ensuite, je prends le métro pour aller au bureau.
    (Vervolgens neem ik de metro om naar kantoor te gaan.)
  3. Je termine mon travail. Je rentre à la maison.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Enfin, je termine mon travail et je rentre à la maison.
    (Ten slotte rond ik mijn werk af en ga ik naar huis.)
  4. Hint Hint (De même que) Nous faisons une réunion à 9 h. L’équipe de marketing fait une réunion à 9 h aussi.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Nous faisons une réunion à 9 h, de même que l’équipe de marketing.
    (Wij hebben om 9 uur een vergadering, net als het marketingteam.)

Oefening 4: Grammatica in actie

Instructie: Bespreek en plan drie cursussen door de volgorde en de vergelijkingen uit te leggen.

Vertaling tonen/verbergen
Situatie
Vous organisez la semaine d'activités de loisirs pour des collègues à Paris.
(U organiseert de week met vrijetijdsactiviteiten voor collega’s in Parijs.)

Bespreek
  • Quels cours proposez-vous d'abord, ensuite et enfin, et pourquoi ? (Welke cursussen stelt u eerst, daarna en tenslotte voor, en waarom?)
  • Quel cours vous plaît autant que la peinture et pourquoi ? (Welke cursus vindt u even leuk als schilderen en waarom?)

Nuttige woorden en uitdrukkingen
  • assister à une séance de photographie (aan een fotosessie deelnemen)
  • avoir un cours de pâtisserie (een cursus banketbakken volgen)
  • l'école de musique (une) (de muziekschool (een))

Gebruik in gesprek
  • d'abord / ensuite / enfin (eerst / daarna / tenslotte)
  • autant que (even leuk als)
  • de même que (net als)

Geschreven door

Deze inhoud is ontworpen en beoordeeld door het coLanguage pedagogisch team. Over coLanguage

Profile Picture

Alessia Calcagni

Talen voor communicatie in internationale ondernemingen en organisaties

Università degli Studi di Modena e Reggio Emilia

University_Logo

Laatst bijgewerkt:

vrijdag, 20/03/2026 23:05