Czasowniki zwrotne są używane, gdy osoba wykonująca czynność jest tą samą osobą, która tę czynność otrzymuje.
(Los verbos reflexivos se usan cuando la persona que realiza la acción es la misma que la recibe.)
- El pronombre reflexivo "się" es invariable y se usa para todas las personas.
- "Się" puede cambiar de lugar en la frase: puede aparecer antes o después del verbo.
| Typ czasownika (Tipo de verbo) | Czasowniki zwrotne (Verbos reflexivos) | Przykłady (Ejemplos) |
|---|---|---|
| Czasowniki z formą zwrotną (Verbos con forma reflexiva) | myć (się) (lavar(se)) ubierać (się) (vestir(se)) czesać (się) (peinar(se)) | Budzą się o 7 rano. (Se despiertan a las 7 de la mañana. ) Ubieram się do pracy. (Me visto para ir al trabajo.) Ona czesze się przed lustrem. (Ella se peina delante del espejo.) |
| Czasowniki tylko w formie zwrotnej (Verbos solo en forma reflexiva) | bać się (tener miedo) kłócić się (pelearse / discutir) śmiać się (reírse) | Boję się ciemności. (Tengo miedo a la oscuridad. ) Kłócimy się z bratem. (Nos peleamos con mi hermano.) On śmieje się z żartu. (Él se ríe del chiste.) |
¡Excepciones!
- Algunos verbos en forma reflexiva tienen un significado diferente que en la forma no reflexiva, p. ej. Ona uczy polskiego vs Ona uczy się polskiego.
Ejercicio 1: Opción múltiple
Instrucción: Elige la respuesta correcta
1. Rano ___ o 7:00, a potem wstaję i robię śniadanie.
Por la mañana ___ a las 7:00, luego me levanto y preparo el desayuno.)2. Po prysznicu myję zęby i ___ przed lustrem.
Después de la ducha me lavo los dientes y ___ frente al espejo.)3. Przed wyjściem do pracy szybko ___ i wychodzę z domu.
Antes de salir al trabajo ___ rápido y salgo de casa.)4. W nowym mieście ___ mówić po polsku przez telefon.
En la nueva ciudad ___ hablar en polaco por teléfono.)Ejercicio 2: Reescribe las frases
Instrucción: Transforma las oraciones para que los verbos estén en forma reflexiva con «się» (p. ej., «Ja myję ręce.» → «Ja myję się.»).
-
⇒ _______________________________________________ ExampleRano myję się i potem piję kawę.(Rano me lavo y luego me tomo un café.)
-
⇒ _______________________________________________ ExamplePo pracy ubieram się, zakładam kurtkę i idę do domu.(Después del trabajo me visto, me pongo la chaqueta y voy a casa.)
-
⇒ _______________________________________________ ExampleWieczorem czeszę się przed lustrem.(Por la tarde me peino delante del espejo.)
-
⇒ _______________________________________________ ExampleNie lubię ciemności. W nocy boję się ciemności.(No me gusta la oscuridad. Por la noche me da miedo la oscuridad.)
-
⇒ _______________________________________________ ExampleJa i brat często kłócimy się o komputer.(Mi hermano y yo nos peleamos a menudo por el ordenador.)
-
⇒ _______________________________________________ ExampleOn zawsze śmieje się z tego żartu.(Él siempre se ríe de ese chiste.)
Ejercicio 3: Gramática en acción
Instrucción: En parejas, hablad sobre la rutina matutina y comparad el orden de las actividades.
- O której godzinie budzisz się i wstajesz w dni robocze? (¿A qué hora te despiertas y te levantas los días laborables?)
- Co robisz kolejno od „budzę się” do „wychodzę”? Dlaczego tak robisz? (¿Qué haces, en qué orden, desde “me despierto” hasta “salgo”? ¿Por qué lo haces así?)
- Codziennie budzę się o… potem wstaję. (Todos los días me despierto a las... y luego me levanto.)
- Biorę prysznic i myję zęby. (Me ducho y me cepillo los dientes.)
- Ubieram się do pracy i czeszę się przed wyjściem. (Me visto para ir al trabajo y me peino antes de salir.)
- budzę się / wstaję (me despierto / me levanto)
- myję się / myję zęby (me lavo / me cepillo los dientes)
- ubieram się / czeszę się (me visto / me peino)
