Avverbi di quantità: mało, dużo, trochę...

Przysłówki ilości: mało, dużo, trochę...

W polskim przysłówki ilości to "dużo", "mało", "wystarczająco".

(In polacco gli avverbi di quantità sono “dużo”, “mało”, “wystarczająco”.)

Spiegazione dell'insegnante

Cosa esprimono questi avverbi (quantità)

dużo = molto / tanti
mało = poco / pochi
trochę = un po’
wystarczająco = abbastanza / a sufficienza
nic = niente / nulla
wszystko = tutto

Punto chiave: in polacco queste parole non cambiano forma come “molto/molta/molti/molte” in italiano.

Dove si mettono nella frase (posizione più naturale)

Di solito stanno prima del nome (o della “cosa” di cui parliamo): dużo pieniędzy, mało czasu, trochę wody.
Con la negazione, nic va spesso all’inizio: Nic nie zapłaciłem.

Polacco	Schema	Esempio (PL) → (IT)
dużo / mało / trochę / wystarczająco	+ nome	Masz wystarczająco pieniędzy? → Hai abbastanza soldi?
nic	Nic + nie + verbo	Nic nie kupuję. → Non compro niente.
wszystko	verbo + wszystko	Kupuję wszystko. → Compro tutto.

“Dużo” e “mało”: con contabili e non contabili

In polacco dużo e mało si usano sia con nomi contabili (persone, oggetti) sia non contabili (tempo, denaro, acqua).

contabili: dużo ludzi (molte persone), mało dokumentów (pochi documenti)
non contabili: dużo czasu (molto tempo), mało gotówki (poca liquidità)

Attenzione: non dire ~~duży pieniędzy~~ / ~~mały czasu~~. Qui serve l’avverbio: dużo / mało.

“Trochę”: regola pratica + uso colloquiale

Uso più tipico: con non contabili → trochę wody (un po’ d’acqua), trochę czasu (un po’ di tempo).
Nel parlato è comune anche con contabili al plurale → trochę ludzi (un po’ di gente).

Se vuoi essere “pulito” e semplice a livello A1: usa trochę soprattutto con acqua/tempo/denaro e simili.

“Wystarczająco”: “abbastanza per…”

wystarczająco si usa spesso quando c’è un obiettivo.

Masz wystarczająco pieniędzy, żeby zapłacić? → Hai abbastanza soldi per pagare?
Mam wystarczająco czasu. → Ho tempo a sufficienza.

Errore tipico: aggiungere “molto” inutilmente: ~~wystarczająco dużo pieniędzy~~ non è sbagliato, ma a A1 spesso basta wystarczająco pieniędzy.

“Nic” con la doppia negazione (diverso dall’italiano)

In polacco con nic di norma usi anche nie nel verbo.

Nic nie mam. → Non ho niente.
Nic nie zapłaciłem. → Non ho pagato nulla.

Autocontrollo: se nella frase c’è nic, chiediti: “Ho messo anche nie?”

“Wszystko”: “tutto” come oggetto

Ona zapłaciła za wszystko. → Ha pagato per tutto.
Mam wszystko. → Ho tutto (ho tutto quello che serve).

Autocontrollo: se stai enumerando e vuoi chiudere: biglietti, caffè, pranzo → puoi riassumere con wszystko.

Mini checklist: scelgo la parola giusta in 5 secondi

Quantità alta? → dużo
Quantità bassa? → mało
Piccola quantità “neutra”? → trochę
“Basta per fare X”? → wystarczająco
Zero? → nic + nie + verbo
100% / intero insieme? → wszystko

„Dużo” e „mało” si usano con i sostantivi numerabili e non numerabili.

Przysłówek (Avverbio)	Przykład (Esempio)
dużo (molto)	On jest bogaty i ma dużo pieniędzy. (Lui è ricco e ha molti* soldi.)*
mało (poco)	Mam mało czasu na sen. (Ho poco* tempo per dormire.)*
trochę (un po’)	Chcesz trochę cukru? (Vuoi un po’* di zucchero?)*
wystarczająco (abbastanza)	Masz wystarczająco pieniędzy by zapłacić rachunki? (Hai abbastanza* soldi per pagare le bollette?)*
nic (niente)	Nic nie zapłaciłem. (Non ho pagato niente.)
wszystko (tutto)	Ona zapłaciła za wszystko. (Lei ha pagato tutto.)

Eccezioni!

“Trochę” si usa più spesso con i sostantivi non numerabili, ma nel linguaggio colloquiale può comparire anche con sostantivi numerabili al plurale, per esempio: trochę wody, trochę ludzi.

Esercizio 1: Scelta multipla

Istruzione: Scegli la risposta corretta

1. Przepraszam, mam ____ gotówki. Czy mogę zapłacić kartą?

2. Ta kawa jest tania: kosztuje tylko 10 złotych i 99 groszy, a ma ____ smaku.

3. Poproszę ____ wody i rachunek, proszę.

4. Masz ____ pieniędzy, żeby zapłacić za bilet?

Esercizio 2: Riscrivi le frasi

Istruzione: Riscrivi le frasi inserendo gli avverbi di quantità mancanti: molto, poco, un po', abbastanza, niente, tutto.

Mostra/Nascondi traduzione Mostra/Nascondi suggerimenti

Mam ____ czasu na sen.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Esempio
Mam mało czasu na sen.
(Mam poco czasu na sen.)
Czy masz ____ pieniędzy, żeby zapłacić rachunek?

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Esempio
Czy masz wystarczająco pieniędzy, żeby zapłacić rachunek?
(Czy masz abbastanza pieniędzy, żeby zapłacić rachunek?)
Poproszę ____ wody, proszę.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Esempio
Poproszę trochę wody, proszę.
(Poproszę un po' di wody, proszę.)
On jest bogaty i ma ____ pieniędzy.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Esempio
On jest bogaty i ma dużo pieniędzy.
(On jest bogaty i ma molto pieniędzy.)
W tym miesiącu nie zapłaciłem. Zapłaciłem ____ .

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Esempio
W tym miesiącu nie zapłaciłem. Zapłaciłem nic.
(W tym miesiącu nie zapłaciłem. Zapłaciłem niente.)
Ona zapłaciła za bilety, kawę i obiad. Zapłaciła za ____ .

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Esempio
Ona zapłaciła za bilety, kawę i obiad. Zapłaciła za wszystko.
(Ona zapłaciła za bilety, kawę i obiad. Zapłaciła za tutto.)

Esercizio 3: La grammatica in azione

Istruzione: Nel paragrafo: cliente e cassiere, concordate gli acquisti e il metodo di pagamento.

Mostra/Nascondi traduzione

Situazione

W sklepie spożywczym wybierasz produkty i sprawdzasz ceny oraz płatność.

Discutere

Co jest tu drogie, a co tanie? Podaj przykłady. (Cosa è caro qui e cosa è economico? Fai degli esempi.)
Na co masz mało pieniędzy, a na co masz dużo? Dlaczego?","Jak poprosisz o trochę zniżki lub o coś darmowego?","Płacisz kartą czy gotówką? Ile dokładnie kosztuje twój zakup?" (Per cosa hai pochi soldi e per cosa ne hai molti? Perché?)

Parole e frasi utili

To kosztuje 10 złotych 99 groszy. (Costa 10 złoty e 99 groszy.)
Mam mało pieniędzy w portfelu. (Ho pochi soldi nel portafoglio.)
Poproszę trochę zniżki, jeśli to możliwe. (Vorrei un po' di sconto, se possibile.)

Usare in conversazione

dużo / mało + pieniędzy (molti / pochi + soldi)
trochę + zniżki/wody/ludzi (un po' di + sconto/acqua/gente)
wystarczająco + pieniędzy (abbastanza + soldi)