Jeszcze nie ma nauczyciela
Chcę nauczyciela!
Jak to działa?
La dieta mediterranea è stata inventata nei primi anni Novanta e include frutta, verdura, cereali, legumi, pesce e olio d'oliva. È considerata una dieta sana che aiuta il corpo a stare bene.
Dieta śródziemnomorska została wynaleziona na początku lat dziewięćdziesiątych i obejmuje owoce, warzywa, zboża, rośliny strączkowe, ryby oraz oliwę z oliwek. Uważana jest za zdrową dietę, która pomaga ciału dobrze funkcjonować.

Ćwiczenie 1: Nauka przez zanurzenie w języku

Instrukcja: Obejrzyj wideo i odpowiedz na powiązane pytania.

Słowo Tłumaczenie
La pasta Makaron
I legumi Rośliny strączkowe
L'olio extravergine di oliva Oliwa z oliwek extra vergine
Il pesce Ryby
La carne Mięso
La verdura Warzywa
Le insalate Sałatki
Negli anni Novanta Walter Willett creò la piramide alimentare mediterranea. (W latach dziewięćdziesiątych Walter Willett stworzył śródziemnomorską piramidę żywieniową.)
La piramide include cereali integrali, pasta, legumi, semi, verdure, olio d'oliva e frutta. (Piramida obejmuje pełnoziarniste zboża, makaron, rośliny strączkowe, nasiona, warzywa, oliwę z oliwek i owoce.)
Il pesce e i latticini si mangiano ogni tanto. (Ryby i produkty mleczne spożywa się od czasu do czasu.)
La carne si mangia poco. (Mięso je się rzadko.)
Questo modello aiuta a prevenire il sovrappeso, le malattie del cuore, il diabete e alcuni tumori. (Ten model pomaga zapobiegać nadwadze, chorobom serca, cukrzycy oraz niektórym rodzajom nowotworów.)
L'olio d'oliva contiene grassi buoni e aiuta il colesterolo e l'intestino. (Oliwa z oliwek zawiera zdrowe tłuszcze i korzystnie wpływa na poziom cholesterolu oraz pracę jelit.)
Anche i cereali integrali sono importanti perché hanno fibre e sostanze protettive. (Pełnoziarniste zboża są też ważne, ponieważ zawierają błonnik i substancje ochronne.)
Frutta e verdura hanno fibre, vitamine e sali minerali e vanno mangiate variando i colori. (Owoce i warzywa dostarczają błonnika, witamin i minerałów — warto je jeść w różnych kolorach.)
Il pesce è la principale fonte di proteine animali, e quello azzurro ha omega-tre utili per il cuore e il cervello. (Ryby są głównym źródłem białka zwierzęcego, a ryby oleiste mają kwasy omega‑3 korzystne dla serca i mózgu.)
Le proteine arrivano anche dai legumi: si possono mangiare con la pasta, con i cereali, come secondo piatto o freddi nelle insalate. (Białko pochodzi też z roślin strączkowych: można je spożywać z makaronem, zbożami, jako drugie danie lub na zimno w sałatkach.)

1. Quali cibi sono alla base della piramide mediterranea?

(Jakie pokarmy stanowią podstawę piramidy śródziemnomorskiej?)

2. Quanto spesso si mangia la carne in questo modello alimentare?

(Jak często je się mięso w tym modelu żywieniowym?)

3. Qual è la principale fonte di proteine animali?

(Jakie jest główne źródło białka zwierzęcego?)

4. In quale modo si possono consumare i legumi?

(W jaki sposób można spożywać rośliny strączkowe?)

Ćwiczenie 2: Dialog

Instrukcja: Przeczytaj dialog i odpowiedz na pytania.

Luca parla con la sua dottoressa della dieta mediterranea

Luca rozmawia ze swoją lekarką o diecie śródziemnomorskiej
1. Luca: Buongiorno, dottoressa. Ho fatto le analisi: come sono andate? (Dzień dobry, doktor. Zrobiłem badania — jak wyszły?)
2. Dottoressa: Buongiorno, Luca. I valori sono buoni, ma può migliorare l'alimentazione. (Dzień dobry, Luca. Wyniki są dobre, ale można poprawić sposób odżywiania.)
3. Luca: Davvero? Cerco di seguire una dieta sana ogni giorno. Cosa posso fare? (Naprawdę? Staram się codziennie trzymać zdrową dietę. Co mogę zrobić?)
4. Dottoressa: Tu segui già la dieta mediterranea, vero? (Ty już stosujesz dietę śródziemnomorską, prawda?)
5. Luca: Sì, certo, è la mia dieta abituale. Però quando lavoro mangio spesso cose veloci. (Tak, oczywiście, to moja zwyczajowa dieta. Jednak gdy pracuję, często jem coś na szybko.)
6. Dottoressa: Capisco. Anche piccoli cambiamenti quotidiani possono aiutare molto. (Rozumiem. Nawet małe codzienne zmiany mogą bardzo pomóc.)
7. Luca: Per esempio? Cerco già di mangiare carne solo un paio di volte alla settimana. (Na przykład? Staram się już jeść mięso tylko kilka razy w tygodniu.)
8. Dottoressa: Ottimo. Per una dieta più equilibrata, aggiungi due o tre porzioni di pesce e un po' di legumi: sono ricchi di proteine. (Świetnie. Dla bardziej zrównoważonej diety dodaj dwie lub trzy porcje ryb i trochę roślin strączkowych — są bogate w białko.)
9. Luca: Sì, li mangio spesso, soprattutto la sera. (Tak, jem je często, zwłaszcza wieczorem.)
10. Dottoressa: Benissimo. E bere abbastanza acqua durante la giornata è sempre una buona idea! (Bardzo dobrze. Picie wystarczającej ilości wody w ciągu dnia to też zawsze dobry pomysł!)
11. Luca: Grazie, dottoressa! Da oggi cercherò di essere un paziente modello. (Dziękuję, doktor! Od dziś postaram się być wzorowym pacjentem.)

1. Cosa dice la dottoressa riguardo alle analisi di Luca?

(Co mówi lekarka o wynikach badań Luki?)

2. Qual è il consiglio della dottoressa per una dieta più equilibrata?

(Jaka jest rada lekarki dla bardziej zrównoważonej diety?)