Le regole mostrate nel video fanno parte del Galateo, opera scritta da Giovanni Della Casa nel 1558. Il Galateo insegna come comportarsi nella vita quotidiana secondo le regole del bon ton.
Zasady pokazane na filmie są częścią Galateo, dzieła napisanego przez Giovanniego Della Casa w 1558 roku. Galateo uczy, jak zachowywać się w codziennym życiu zgodnie z zasadami dobrego tonu.

Ćwiczenie 1: Nauka przez zanurzenie w języku

Instrukcja: Rozpoznaj wskazane słownictwo w wideo.

Słowo Tłumaczenie
Apparecchiare Nakrywać do stołu
Tavola Stół
Piatto Talerz
Forchetta Widelec
Coltello Nóż
Cucchiaio Łyżka
Tovagliolo Serwetka
Bicchiere Szklanka
Come si apparecchia la tavola per una cena informale secondo il galateo? (Jak nakryć do stołu na nieformalną kolację zgodnie z zasadami savoir‑vivre?)
Per una cena informale mettiamo un piatto piano davanti a ogni persona. (Na nieformalną kolację kładziemy talerz płaski przed każdym gościem.)
Se il menù ha un primo piatto e un secondo piatto, mettiamo prima le posate per il secondo piatto: la forchetta a sinistra e il coltello a destra. (Jeśli w menu są pierwsze i drugie danie, najpierw układamy sztućce do dania głównego: widelec po lewej, nóż po prawej.)
Se il primo piatto è una zuppa, mettiamo il piatto fondo sopra il piatto piano e aggiungiamo il cucchiaio a destra. (Jeżeli pierwsze danie to zupa, stawiamy talerz głęboki na talerzu płaskim i dokładamy łyżkę po prawej stronie.)
Il tovagliolo si mette a sinistra; può essere piegato a triangolo o a libro, tutti e due vanno bene. (Serwetkę kładzie się po lewej; można ją złożyć w trójkąt lub w kształt „książeczki” — oba sposoby są poprawne.)
Se usiamo un piattino per il pane, lo mettiamo in alto a sinistra, sopra le forchette. (Jeśli używamy talerzyka na chleb, kładziemy go u góry po lewej, nad widelcami.)
I bicchieri si mettono in alto a destra, allineati con la punta del coltello. (Szklanki ustawiamy u góry po prawej, wyrównane z końcem noża.)
I calici per il vino vanno dietro al bicchiere da acqua, sulla destra. (Kiedy tak ustawimy nakrycie, stół jest gotowy, by w prosty, lecz staranny sposób przyjąć gości na kolację.)
Così la tavola è pronta per accogliere gli amici a cena in modo semplice ma curato. (Così la tavola è pronta per accogliere gli amici a cena in modo semplice ma curato.)

Pytania dotyczące ze zrozumienia:

  1. Dove si mettono la forchetta e il coltello in una cena informale?

    (Gdzie kładzie się widelec i nóż na nieformalnej kolacji?)

  2. Come si dispone il piatto fondo quando il primo piatto è una zuppa?

    (Jak układa się talerz głęboki, gdy pierwsze danie to zupa?)

  3. Dove si mettono il piattino del pane e i bicchieri sulla tavola?

    (Gdzie na stole umieszcza się talerzyk na chleb i szklanki?)

Ćwiczenie 2: Dialog

Instrukcja: Przeczytaj dialog i odpowiedz na pytania.

Preparare la tavola per festeggiare

Przygotowywanie stołu na świętowanie
1. Antonio: Congratulazioni per la promozione, Barb, sono molto fiero di te! (Gratulacje z okazji awansu, Barb — jestem z ciebie bardzo dumny!)
2. Barbara: Grazie amore, non vedo l’ora di festeggiare insieme stasera. (Dziękuję, kochanie, nie mogę się doczekać, żeby dziś wieczorem razem świętować.)
3. Antonio: Allora iniziamo a preparare la tavola. Tu prendi la tovaglia, io penso ai piatti e alle posate. (Zaczynamy więc przygotowywać stół. Ty weźmiesz obrus, ja zajmę się talerzami i sztućcami.)
4. Barbara: Ok. Prendo già il vino? (Ok. Mam już przynieść wino?)
5. Antonio: Sì, il bianco è in frigo. (Tak, białe jest w lodówce.)
6. Barbara: Va bene, tu ricordati anche la ciotola per il pane, per favore. (Dobrze, pamiętaj też proszę o misce na chleb.)
7. Antonio: Accidenti, ecco cosa ho dimenticato… Non ho preso il pane. (Cholera, to zapomniałem… Nie wziąłem chleba.)
8. Barbara: Ma senza pane non possiamo fare la scarpetta… (Ale bez chleba nie możemy robić scarpetty…)
9. Antonio: Hai ragione, vado un attimo al supermercato a comprarlo. (Masz rację, zaraz pójdę do supermarketu go kupić.)
10. Barbara: Perfetto, allora finisco io di preparare la tavola mentre ti aspetto. (Świetnie, więc ja skończę przygotowywać stół i poczekam na ciebie.)
11. Antonio: Va bene, non scordarti i calici! Torno subito. (Dobrze, nie zapomnij kieliszków! Zaraz wracam.)

1. Dove si trova il vino bianco?

(Gdzie znajduje się białe wino?)

2. Che cosa dimentica Antonio?

(Co zapomina Antonio?)

Ćwiczenie 3: Pytania do otwartej rozmowy

Instrukcja: Odpowiedz na pytania i popraw je z nauczycielem.

  1. Stasera inviti due colleghi italiani a cena a casa tua. Come prepari la tavola e di cosa hai bisogno?
    Dziś wieczorem zapraszasz do siebie na kolację dwóch włoskich współpracowników. Jak nakrywasz stół i czego potrzebujesz?

    __________________________________________________________________________________________________________

  2. Quando hai ospiti, dove metti piatti, bicchieri e posate? Descrivi brevemente la disposizione.
    Gdy masz gości, gdzie ustawiasz talerze, szklanki i sztućce? Opisz krótko układ nakrycia.

    __________________________________________________________________________________________________________

  3. Se un amico ti aiuta, quali istruzioni gli dai per apparecchiare la tavola per quattro persone?
    Jeśli przyjaciel ci pomaga, jakie instrukcje mu dajesz, żeby nakrył stół dla czterech osób?

    __________________________________________________________________________________________________________

  4. Racconta una piccola cena speciale che hai fatto o immagini: chi hai invitato e come hai sistemato la tavola per loro.
    Opowiedz o krótkiej, wyjątkowej kolacji, którą zorganizowałeś lub wyobrażasz sobie: kogo zaprosiłeś i jak przygotowałeś dla nich stół.

    __________________________________________________________________________________________________________

Ćwiczenie 4: Ćwiczenia w kontekście

Instrukcja: Come si usano le posate secondo il Galateo? Guarda il video e trova le parole: la forchetta, il coltello, il piatto, le posate.

  1. https://www.youtube.com/shorts/KIoMnKxziMo