Składnia zdania: zdanie oznajmujące i pytające
W języku niderlandzkim określenie czasu często stoi na początku zdania, natomiast sposób lub miejsce rzadziej pojawiają się na początku.
| Type zin (Rodzaj zdania) | Structuur (Struktura) | Voorbeeld (Przykład) |
|---|---|---|
| Hoofdzin (Zdanie główne) | Onderwerp + Finiete verbum + Rest (Podmiot + czasownik w formie osobowej + reszta) | Ik verbind u door met de manager. (Przełączę pana/panią do menedżera.) |
| Hoofdzin met inversie (Zdanie główne z inwersją) | Rest = Inversiecommando + Finiete verbum + Onderwerp + Rest (Reszta = element wywołujący inwersję + czasownik w formie osobowej + podmiot + reszta) | Morgen stuur ik je de informatie via WhatsApp. (Jutro wyślę ci informacje przez WhatsApp.) |
| Open vraag (Pytanie otwarte) | Vraagwoord + Finiete verbum + Onderwerp + Rest (Zaimek pytajny + czasownik w formie osobowej + podmiot + reszta) | Waarom neemt zij haar telefoon niet op? (Dlaczego ona nie odbiera telefonu?) |
| Gesloten vraag (Pytanie zamknięte) | Finiete verbum + Onderwerp + Rest (Czasownik w formie osobowej + podmiot + reszta) | Heb je even tijd om iets te bespreken? (Masz chwilę czasu, żeby coś omówić?) |
Wyjątki!
- Standardowa kolejność dla reszty zdania to: Tijd – Manier – Plaats (T-M-P) (vb. Ik ga morgen (Tijd) met de trein (Manier) naar Amsterdam (Plaats)).
- Przy inwersji i w pytaniach forma osobowa czasownika stoi przed podmiotem.
Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór
Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź
Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.
1. Morgen ___ ik u terug zodra ik de manager gesproken heb. Morgen bel ik u terug zodra ik de manager gesproken heb.
Jutro ___ do pana/pani, gdy tylko porozmawiam z menedżerem.2. Waarom ___ u de telefoon niet op? Waarom neemt u de telefoon niet op?
Dlaczego ___ pan/pani telefonu?3. ___ u mij uw telefoonnummer geven, zodat ik u kan terugbellen? Kunt u mij uw telefoonnummer geven, zodat ik u kan terugbellen?
___ mi pan/pani swój numer telefonu, żebym mógł/mogła oddzwonić?4. Ik verbind u nu door met de afdeling sales ___ Rotterdam. Ik verbind u nu door met de afdeling sales in Rotterdam.
Teraz przełączę pana/panią do działu sprzedaży ___ Rotterdamie.Ćwiczenie 2: Przepisz zwroty
Instrukcja: Przekształć zdania zgodnie z poleceniem: zmień je na pytanie lub przesuń określenie czasu/mody/siebie na początek, tak aby powstała inwersja (orzeczenie przed podmiotem). Użyj kolejności Czas – Sposób – Miejsce, gdy ma to zastosowanie.
Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.
Pokaż/Ukryj tłumaczenie-
(Stuur) Je stuurt de factuur vandaag per e-mail naar de klant.⇒ ____________________________________________________________________________________________________ PrzykładStuur je vandaag per e-mail de factuur naar de klant?(Czy wysyłasz dzisiaj e-mailem fakturę do klienta?)
-
Jullie hebben morgen tijd voor een overleg op kantoor.⇒ ____________________________________________________________________________________________________ PrzykładHebben jullie morgen tijd voor een overleg op kantoor?(Czy jutro macie czas na spotkanie w biurze?)
-
(Wanneer) Zij belt haar collega vanmiddag vanuit huis.⇒ ____________________________________________________________________________________________________ PrzykładWanneer belt zij haar collega?(Kiedy ona dzwoni do swojej koleżanki?)
-
(Waarom) Hij neemt de telefoon niet op omdat hij in een vergadering zit.⇒ ____________________________________________________________________________________________________ PrzykładWaarom neemt hij de telefoon niet op?(Dlaczego on nie odbiera telefonu?)
Ćwiczenie 3: Wielokrotny wybór
Instrukcja: Wybierz poprawne zdanie.
Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.