Jeszcze nie ma nauczyciela
Poproś nauczyciela

Czasy bierne: presens, imperfectum, perfectum, plusquamperfectum

Passieve tijden: presens, imperfectum, perfectum, plusquamperfectum


In passieve zinnen ondergaat het onderwerp de handeling, in plaats van deze uit te voeren.

(W zdaniach w stronie biernej podmiot podlega czynności, zamiast ją wykonywać.)

Kiedy używasz strony biernej (passief)?

Strona bierna jest typowa dla języka urzędowego i zawodowego: ważne jest co się dzieje, a mniej ważne kto to robi.

  • Fokus na czynność/proces: dokument, wniosek, decyzja, spotkanie.
  • Wykonawca jest nieznany lub oczywisty: można go pominąć.
  • Jeśli chcesz go dodać: door + wykonawca (= „przez …”).

Budowa zdania: 2 elementy, które muszą się zgadzać

  • Hulpwerkwoord (worden / zijn) = niesie czas (teraz, wczoraj, już, wcześniej).
  • Voltooid deelwoord (participium) = główna czynność: getekend, gecontroleerd, geregistreerd, ingevuld.
Element Co sprawdzasz? Szybki test
Hulpwerkwoord Czas i liczba (is/zijn, wordt/worden, werd/werden, was/waren) Czy pasuje do podmiotu?
Participium „Zrobione/sprawdzone/podpisane” Czy to jest forma „ge- / -d / -t”?

Worden czy zijn? Najczęstsza wątpliwość

  • worden = proces, coś jest wykonywane (dzieje się).
  • zijn = rezultat, coś jest już zrobione (stan po zakończeniu).
Znaczenie Poprawnie Wskazówka
Teraz trwa czynność Het formulier wordt ingevuld. = „jest wypełniane (w tej chwili)”
Już gotowe Het formulier is ingevuld. = „jest już wypełnione”

Uwaga: oba zdania są poprawne gramatycznie, ale znaczą co innego.

Czasy w stronie biernej: jak wybrać właściwy?

Najpierw znajdź w zdaniu „sygnał czasu” (dziś / wczoraj / już / wcześniej), a potem dobierz pomocniczy czasownik.

Kiedy? Forma Naturalny przykład
Teraz / zwyczaj word/wordt/worden + participium De aanvraag wordt vandaag behandeld.
Wczoraj / wtedy (konkretny fakt w przeszłości) werd/werden + participium De huwelijksakte werd gisteren getekend.
Już (rezultat do teraz) is/zijn + participium Alle documenten zijn al gecontroleerd.
Już wcześniej (przed innym momentem w przeszłości) was/waren + participium De formulieren waren al ingevuld toen ik aankwam.

„door …” (przez …): kiedy dodać, kiedy pominąć

  • Dodaj door, gdy wykonawca jest ważny (np. odpowiedzialność): door de notaris, door de gemeente.
  • Pomiń wykonawcę, gdy nie jest istotny lub nieznany: „De aanvraag wordt behandeld.”
Bez wykonawcy Z wykonawcą
De documenten zijn gecontroleerd. De documenten zijn door de gemeente gecontroleerd.

Szyk zdania: gdzie trafia „door …” i inne informacje?

  1. Podmiot (rzecz, dokument) na początku.
  2. Hulpwerkwoord na 2. miejscu w zdaniu głównym.
  3. Reszta informacji (czas/miejsce/door + wykonawca) w środku.
  4. Participium prawie zawsze na końcu.

Przykład: De huwelijksakte werd gisteren door de notaris getekend.

Częsty błąd: De huwelijksakte werd getekend door de notaris gisteren. (możliwe, ale nienaturalne; „gisteren” zwykle wcześniej)

Autokontrola: 4 pytania przed zatwierdzeniem zdania

  • 1) Czy wiem, czy to proces (worden), czy rezultat (zijn)?
  • 2) Czy czas w zdaniu pasuje? (dziś/wczoraj/już/wcześniej)
  • 3) Czy forma zgadza się z podmiotem? is vs zijn, werd vs werden
  • 4) Czy participium stoi na końcu?

Mini-ściąga: polski → niderlandzki (jak myśleć)

  • PL „jest robione” → NL zwykle wordt + participium
  • PL „zostało zrobione (wczoraj)” → NL werd + participium
  • PL „jest już zrobione” → NL is/zijn + participium
  • PL „było już zrobione (kiedy…)” → NL was/waren + participium
  1. Forma: czasownik posiłkowy (worden/zijn) + imiesłów czasu przeszłego.
Tijd (Czas)Formule (Schemat)Voorbeeld (Przykład)
Presens (Czas teraźniejszy)word/wordt/worden + participium (word/wordt/worden + imiesłów)Wanneer wordt de akte getekend? (Kiedy akt zostanie podpisany?)
Imperfectum (Czas przeszły niedokonany)werd/werden + participium (werd/werden + imiesłów)De scheiding werd geregeld. (Rozwód został załatwiony.)
Perfectum (Czas przeszły dokonany)is/zijn + participium (is/zijn + imiesłów)De huwelijksakte is door de notaris getekend. (Akt małżeństwa został podpisany przez notariusza.)
Plusquamperfectum (Czas zaprzeszły)was/waren + participium (was/waren + imiesłów)De documenten waren al door de gemeente gecontroleerd. (Dokumenty zostały już sprawdzone przez gminę.)

Wyjątki!

  1. Osoba wykonująca czynność może zostać pominięta (door...).

Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.

1. Uw adreswijziging ____ vandaag in het systeem geregistreerd.

Twoja zmiana adresu ____ dziś w systemie zarejestrowana.

2. De huwelijksakte ____ gisteren door de notaris getekend.

Akt małżeństwa ____ wczoraj podpisany przez notariusza.

3. Alle documenten ____ al door de gemeente gecontroleerd.

Wszystkie dokumenty ____ już sprawdzone przez gminę.

4. Toen ik bij de notaris aankwam, ____ de formulieren al ingevuld.

Kiedy przybyłem do notariusza, formularze ____ już wypełnione.

Ćwiczenie 2: Przepisz zwroty

Instrukcja: Przekształć zdania w stronie czynnej na zdania w stronie biernej w tym samym czasie; dodaj, jeśli to możliwe, „przez …” (przykład: De medewerker controleert de aanvraag. → De aanvraag wordt door de medewerker gecontroleerd.).

Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie Pokaż/Ukryj podpowiedzi
  1. De notaris tekent de huwelijksakte vandaag.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
    De huwelijksakte wordt vandaag door de notaris getekend.
    (Akt małżeństwa jest dziś podpisywany przez notariusza.)
  2. De gemeente controleerde de documenten vorige week.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
    De documenten werden vorige week door de gemeente gecontroleerd.
    (Dokumenty zostały sprawdzone w zeszłym tygodniu przez gminę.)
  3. De mediator heeft het gesprek goed voorbereid.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Het gesprek is door de mediator goed voorbereid.
    (Rozmowa została dobrze przygotowana przez mediatora.)
  4. De advocaat had de brief al verstuurd voordat de afspraak begon.
    ⇒ ____________________________________________________________________________________________________ Przykład
    De brief was al door de advocaat verstuurd voordat de afspraak begon.
    (List został już wysłany przez adwokata, zanim rozpoczęło się spotkanie.)

Ćwiczenie 3: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz w każdym bloku poprawne zdanie w stronie biernej.

Pobieranie Twoich poprawek... Proszę nie zamykać jeszcze tej strony.

1.
Błędne: to jest perfectum strony biernej (is ingevuld) i oznacza, że formularz jest już wypełniony, a nie że dzieje się to teraz.
2.
Błędne: to jest imperfectum strony biernej (werd getekend) i wskazuje na pojedynczy fakt z przeszłości, a nie na wcześniejszą przeszłość dokonaną jak plusquamperfectum.

Napisane przez

Ta treść została zaprojektowana i sprawdzona przez zespół pedagogiczny coLanguage. O firmie coLanguage

Profile Picture

Yoni De Ketelaere

Licencjat z międzynarodowego zarządzania biznesem

HOGENT

University_Logo

Belgia


Ostatnia aktualizacja:

środa, 24/06/2026 09:09