Jeszcze nie ma nauczyciela
Poproś nauczyciela

Czasowniki z stałą przyimkową

Werkwoorden met een vaste prepositie


Een werkwoord en een voorzetsel die als een vast paar bij elkaar horen om een specifieke betekenis te vormen.

(Czasownik i przyimek, które tworzą stałą parę, aby nadać konkretne znaczenie.)

O co chodzi z „vaste werkwoorden + voorzetsel”?

W języku niderlandzkim wiele czasowników „lubi” konkretny przyimek. To stałe połączenia (kolokacje), których zwykle nie da się logicznie wydedukować.

  • rekening houden met = brać pod uwagę
  • bang zijn voor = bać się
  • aandacht besteden aan = poświęcać uwagę

Klucz: uczysz się tego jak jednego „klocka”: czasownik + przyimek.

Szybka mapa znaczeń: met / voor / aan

Przyimek Najczęstsza idea Typowe połączenia z listy
met „z / razem z / w związku z” (towarzyszenie, uwzględnienie) akkoord gaan met, rekening houden met, stoppen met, bezig zijn met
voor „przed / o / dla” (strach, odpowiedzialność, troska) bang zijn voor, verantwoordelijk zijn voor, waarschuwen voor, zorgen voor
aan „do / ku / na” (kierunek, cel, adresat, dostosowanie) aandacht besteden aan, zich aanpassen aan, deelnemen aan, denken aan

To tylko „kompas” znaczeń. W zadaniach decyduje przede wszystkim to, co jest stałym połączeniem.

Miejsce przyimka w zdaniu: gdzie go wstawić?

W zdaniu podstawowym przyimek stoi bezpośrednio przed rzeczownikiem (albo zaimkiem), do którego należy.

  • De redacteur houdt rekening met de gevoeligheid.
  • Veel kijkers zijn bang voor nepnieuws.
  • De hoofdredacteur besteedt aandacht aan de reacties.

Uwaga na rozdzielanie: często czasownik jest „rozbity” (np. houdt ... rekening), ale przyimek i dopełnienie trzymają się razem:

  • De redacteur houdt bij het maken van de kop rekening met de gevoeligheid.
  • De redacteur houdt rekening de gevoeligheid met.

Zaimki zwrotne: me / je / zich / ons

Przy czasownikach zwrotnych (np. zich aanpassen aan, zich schamen voor) zaimek zmienia się wraz z osobą.

Osoba Zaim. zwrotny Przykład
ik me Ik pas me aan aan de nieuwe situatie.
jij/je je Je past je aan aan de nieuwe werkcultuur.
hij/zij zich Zij past zich aan aan het team.
wij/we ons We passen ons aan aan de planning.
zij (meervoud) zich Zij passen zich aan aan de regels.

Najczęstszy błąd: dobry przyimek, ale zły zaimek.

  • Na de verhuizing moest zij me aanpassen aan de nieuwe werkcultuur.
  • Na de verhuizing moest zij zich aanpassen aan de nieuwe werkcultuur.

Mini-ściąga: jak szybko sprawdzić, czy brzmi naturalnie?

  1. Rozpoznaj „klocek”: czy to jest połączenie typu werkwoord + voorzetsel (np. rekening houden met)?
  2. Sprawdź przyimek: met / voor / aan (uczę się jako stała para, nie tłumaczę słowo w słowo).
  3. Jeśli jest „zich”: dopasuj do osoby (me/je/zich/ons).
  4. Ustaw kolejność: przyimek stoi tuż przed rzeczownikiem/zaimkiem.

Najczęstsze pary z tej lekcji (warto zapamiętać jako całość)

Po niderlandzku Znaczenie (PL)
rekening houden met brać pod uwagę
bang zijn voor bać się (czegoś)
aandacht besteden aan poświęcać uwagę (czemuś)
zich aanmelden voor zapisać się na (wydarzenie/debatę)
twijfelen aan wątpić w (coś)
akkoord gaan met zgodzić się z (czymś/kimś)
  1. W czasownikach zwrotnych zich zmienia się razem z osobą (ik-me, jij-je, wij-ons, zij-hun).
  2. Przyimek w zdaniu podstawowym zawsze stoi bezpośrednio przed rzeczownikiem, do którego należy. (vb. De journalist luistert naar de radio.)
Werkwoorden + met (Czasowniki + met)Werkwoorden + voor (Czasowniki + voor)Werkwoorden + aan (Czasowniki + aan)
Akkoord gaan met (zgadzać się z)Bang zijn voor (bać się)Aandacht besteden aan (poświęcać uwagę)
Zich bemoeien met (wtrącać się do)Belangstelling hebben voor (interesować się)Zich aanpassen aan (dostosowywać się do)
Bezig zijn met (zajmować się)Verantwoordelijk zijn voor (być odpowiedzialnym za)Beginnen aan (zaczynać)
Blij zijn met (cieszyć się z)Waarschuwen voor (ostrzegać przed)Behoefte hebben aan (potrzebować)
Het eens zijn met (zgadzać się z)Vluchten voor (uciekać przed)Deelnemen aan (brać udział w)
Ervaring hebben met (mieć doświadczenie z)Zich schamen voor (wstydzić się)Denken aan (myśleć o)
Feliciteren met (gratulować)Zich aanmelden voor (zapisać się na)Gewend zijn aan (być przyzwyczajonym do)
Rekening houden met (brać pod uwagę)Zich interesseren voor (interesować się)Toevoegen aan (dodawać do)
Stoppen met (przestać)Zorgen voor (dbać o)Twijfelen aan (wątpić w)

Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

1. De redacteur hield bij het maken van de kop rekening ___ de gevoeligheid van het onderwerp.

Redaktor, tworząc nagłówek, brał pod uwagę ___ wrażliwość tematu.

2. Veel kijkers zijn bang ___ nepnieuws op sociale media.

Wielu widzów boi się ___ fałszywych wiadomości w mediach społecznościowych.

3. Tijdens de vergadering besteedde de hoofdredacteur extra aandacht ___ de reacties van lezers.

Podczas zebrania redaktor naczelny poświęcił dodatkową uwagę ___ reakcjom czytelników.

4. Ik heb me gisteren online aangemeld ___ het debat over persvrijheid.

Wczoraj zgłosiłem(-am) się online ___ debatę o wolności prasy.

Ćwiczenie 2: Przepisz zwroty

Instrukcja: Przepisz zdanie i dodaj właściwy czasownik frazowy + przyimek (met/voor/aan). W razie potrzeby użyj odpowiedniego zaimka zwrotnego (me/je/zich/ons).

Pokaż/Ukryj tłumaczenie Pokaż/Ukryj podpowiedzi
  1. Wskazówka Wskazówka (met) Ik ben bezig mijn cv. Ik wil het vandaag afmaken.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Ik ben bezig met mijn cv. Ik wil het vandaag afmaken.
    (Jestem zajęty moim CV. Chcę je dzisiaj dokończyć.)
  2. Wskazówka Wskazówka (voor) De manager is verantwoordelijk het budget van het project.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    De manager is verantwoordelijk voor het budget van het project.
    (Kierownik jest odpowiedzialny za budżet projektu.)
  3. Wskazówka Wskazówka (aan) Na de verhuizing moest zij aanpassen de nieuwe werkcultuur.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Na de verhuizing moest zij zich aanpassen aan de nieuwe werkcultuur.
    (Po przeprowadzce musiała dostosować się do nowej kultury pracy.)
  4. Wskazówka Wskazówka (voor) Mijn collega waarschuwde mij de oplichters aan de telefoon.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Mijn collega waarschuwde mij voor de oplichters aan de telefoon.
    (Mój kolega ostrzegł mnie przed oszustami przez telefon.)

Ćwiczenie 3: Gramatyka w praktyce

Instrukcja: Omów, kto wewnętrznie przekazuje informacje i dlaczego to robicie.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie
Sytuacja
Op kantoor bespreek je met collega’s een bericht dat trending is op sociale media.
(W biurze omawiasz z kolegami wiadomość, która jest na topie w mediach społecznościowych.)

Omówić
  • Welk bericht van een nieuwssite of sociaal medium trok jouw aandacht en waarom? (Która wiadomość z serwisu informacyjnego lub mediów społecznościowych przykuła twoją uwagę i dlaczego?)
  • Met welke bron ben jij het eens, en aan welke informatie twijfel je nog? Leg uit waarop je je baseert. (Z którym źródłem się zgadzasz, a co do jakich informacji nadal masz wątpliwości? Wyjaśnij, na czym się opierasz.)

Przydatne słowa i zwroty
  • Ik baseer me op het journaal en een betrouwbare nieuwssite. (Opieram się na dzienniku telewizyjnym i wiarygodnym serwisie informacyjnym.)
  • We moeten rekening houden met de rol van sociale media. (Musimy brać pod uwagę rolę mediów społecznościowych.)
  • Laten we aandacht besteden aan wat uit de cijfers blijkt. (Zwróćmy uwagę na to, co wynika z danych liczbowych.)

Użyj w rozmowie
  • akkoord gaan met (zgadzać się z)
  • twijfelen aan (wątpić w)
  • aandacht besteden aan (poświęcać uwagę)

Napisane przez

Ta treść została zaprojektowana i sprawdzona przez zespół pedagogiczny coLanguage. O coLanguage

Profile Picture

Mutiara Nugroho Tri Satio

Organizacja i zarządzanie - Zarządzanie i języki

Artevelde University of Applied Sciences

University_Logo

Belgia


Ostatnia aktualizacja:

środa, 22/04/2026 14:30