Participio: verbos fuertes y débiles

Voltooid deelwoord: sterke en zwakke werkwoorden

Het voltooid deelwoord eindigt bij zwakke werkwoorden op -d of -t en bij sterke werkwoorden op -en en met klankverandering.

(El participio pasado termina en los zwakke werkwoorden en -d o -t y en los sterke werkwoorden en -en y con cambio de sonido.)

Explicación del profesor

Qué necesitas para el perfecto (voltooide tijd)

En neerlandés, el perfecto se forma con:

hebben o zijn (verbo auxiliar)
+ voltooid deelwoord (participio pasado)

Esquema: Onderwerp + heb/ben + … + participio

Ik heb vandaag thuis gewerkt.
We zijn naar Utrecht gereisd.

Paso 1: elegir el auxiliar (hebben o zijn)

La duda más común no es el participio, sino el auxiliar.

Auxiliar	¿Cuándo se usa?	Ejemplos (perfecto)
hebben	La mayoría de los verbos Acción “normal” (trabajar, hacer, traer, encontrar…)	Ik heb een afspraak gemaakt. Ik heb het adres niet gevonden. Jullie hebben de documenten gebracht.
zijn	Movimiento / cambio de lugar Cambio de estado (menos frecuente en A2)	We zijn naar Utrecht gereisd. Mijn collega is om 9 uur gekomen.

Autocheck rápido: ¿Hay un “de A a B” (ir/venir/viajar)? → probablemente zijn. Si no, usa hebben.

Paso 2: formar el participio de verbos débiles (zwakke werkwoorden)

Para verbos débiles la formación es regular:

ge- + stam + -d / -t

werken → stam werk → gewerkt
maken → stam maak → gemaakt
reizen → stam reis → gereisd
plannen → stam plan → gepland

Paso 3: decidir entre -t o -d (’t kofschip)

La letra final (-t o -d) depende del último sonido de la stam.

Si la stam termina en una consonante de ’t kofschip → escribes -t.

’t kofschip = t k f s ch p

Final de la stam	Participio	Ejemplo
en ’t kofschip → -t	ge- + stam + -t	werk → gewerkt, maak → gemaakt
no está en ’t kofschip → -d	ge- + stam + -d	reis → gereisd, plan → gepland

Error típico: mirar el infinitivo en vez de la stam. Decide siempre con la stam.

Verbios fuertes: no hay regla fija (pero sí patrones)

Los sterke werkwoorden cambian dentro del verbo. No solo añaden -d/-t.

-en al final es muy común: komen → gekomen, kijken → gekeken
Cambio de vocal: vinden → gevonden, helpen → geholpen
Cambio de consonante: brengen → gebracht, denken → gedacht

Consejo práctico A2: memoriza el participio junto con el verbo (como “3ª columna”).

Irregulares imprescindibles

Infinitivo	Participio	Perfecto (ejemplo)
zijn	geweest	Ik ben daar geweest.
hebben	gehad	We hebben het druk gehad.
doen	gedaan	Wat heb je gedaan?

Orden en la frase: dónde va el participio

En una frase “normal”, el participio suele ir al final.

Ik heb vandaag thuis gewerkt.
We zijn met de trein naar Utrecht gereisd.
Jullie hebben de documenten naar de receptie gebracht.

Negación: niet suele ir antes del participio.

Ik heb het adres niet gevonden.

Mini checklist antes de hablar o escribir

¿Auxiliar? Movimiento/cambio → zijn. Si no → hebben.
¿Verbo débil? Entonces: ge- + stam + -d/-t.
’t kofschip: mira el final de la stam para decidir -t o -d.
¿Verbo fuerte/irregular? No inventes: usa la forma aprendida (p. ej. gekomen, gevonden, gebracht).
Participio al final de la frase.

Errores típicos (para autocorregirte)

Auxiliar incorrecto: ~~Ik ben een afspraak gemaakt.~~ → Ik heb een afspraak gemaakt.
Participio mal formado (débil): ~~gewerkd~~ → gewerkt
Verbo fuerte “regularizado”: ~~gevind~~ / ~~gevond~~ → gevonden

En los zwakke werkwoorden: ge- + raíz + -d/-t.
't kofschip determina si escribes -t o -d en los verbos débiles.
Los verbos fuertes no tienen una raíz fija y sufren un cambio de vocal.

Categorie (Categoría)	Infinitief (Infinitivo)	Voltooid deelwoord (Participio pasado)
Zwak (-t) (Débil (-t))	werken (trabajar) maken (hacer)	gewerkt (trabajado) gemaakt (hecho)
Zwak (-d) (Débil (-d))	reizen (viajar) plannen (planificar)	gereisd (viajado) gepland (planificado)
Sterk: -en (Fuerte: -en)	komen (venir) kijken (mirar)	gekomen (venido) gekeken (mirado)
Sterk: klinkerverandering (Fuerte: cambio de vocal)	vinden (encontrar) helpen (ayudar)	gevonden (encontrado) geholpen (ayudado)
Sterk: medeklinkerverandering (Fuerte: cambio de consonante)	brengen (traer) denken (pensar)	gebracht (traído) gedacht (pensado)
Onregelmatig (Irregular)	zijn (ser/estar) hebben (tener) doen (hacer)	geweest (sido/estado) gehad (tenido) gedaan (hecho)

Categorie (Categoría)

Infinitief (Infinitivo)

Voltooid deelwoord (Participio pasado)

Zwak (-t) (Débil (-t))

werken (trabajar)

maken (hacer)

gewerkt (trabajado)

gemaakt (hecho)

Zwak (-d) (Débil (-d))

reizen (viajar)

plannen (planificar)

gereisd (viajado)

gepland (planificado)

Sterk: -en (Fuerte: -en)

komen (venir)

kijken (mirar)

gekomen (venido)

gekeken (mirado)

Sterk: klinkerverandering (Fuerte: cambio de vocal)

vinden (encontrar)

helpen (ayudar)

gevonden (encontrado)

geholpen (ayudado)

Sterk: medeklinkerverandering (Fuerte: cambio de consonante)

brengen (traer)

denken (pensar)

gebracht (traído)

gedacht (pensado)

Onregelmatig (Irregular)

zijn (ser/estar)

hebben (tener)

doen (hacer)

geweest (sido/estado)

gehad (tenido)

gedaan (hecho)

Ejercicio 1: Opción múltiple

Instrucción: Elige la respuesta correcta

1. We hebben gisteren een plattegrond ___ bij het toeristenbureau.

2. Ik heb in de kerk veel foto’s ___.

3. We zijn vroeg bij het monument ___.

4. Ik heb u de beste route door het centrum ___.

Ejercicio 2: Reescribe las frases

Instrucción: Reescribe la oración en tiempo perfecto (haber + participio pasado).

Mostrar/Ocultar traducción Mostrar/Ocultar pistas

Ik werk vandaag thuis.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
Ik heb vandaag thuis gewerkt.
(Hoy he trabajado desde casa.)
We reizen met de trein naar Utrecht.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
We zijn met de trein naar Utrecht gereisd.
(Hemos viajado en tren a Utrecht.)
Zij maakt een afspraak bij de tandarts.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
Zij heeft een afspraak bij de tandarts gemaakt.
(Ella ha pedido una cita con el dentista.)
Mijn collega komt om negen uur op kantoor.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
Mijn collega is om negen uur op kantoor gekomen.
(Mi colega ha llegado a la oficina a las nueve.)