Om naar het verleden te verwijzen, gebruiken we meestal de onvoltooid verleden tijd of de voltooid tegenwoordige tijd.

(Para hablar del pasado, normalmente usamos el pretérito imperfecto o el pretérito perfecto.)

¿De qué se trata este tema?

  • En neerlandés usamos sobre todo dos tiempos de pasado para contar algo: ovt (onvoltooid verleden tijd) y vtt (voltooid tegenwoordige tijd).
  • En español se parecen a:
    • ovt: imperfecto / indefinido ("trabajaba" / "trabajé").
    • vtt: pretérito perfecto compuesto ("he trabajado").
  • El problema típico: en español podemos elegir entre varios pasados; en neerlandés, en nivel A2, casi siempre decides entre ovt y vtt.

1. Cuándo usar ovt (onvoltooid verleden tijd)

Piensa en una película del pasado. Estás dentro de ese pasado y lo describes.

  • Hábitos y rutinas en el pasado
    → español: normalmente imperfecto.
    • Toen ik jong was, woonde ik in Brussel.
      (Cuando era joven, vivía en Bruselas.)
    • Vroeger stemde ik altijd op dezelfde partij.
      (Antes siempre votaba al mismo partido.)
  • Descripciones de fondo (tiempo, ambiente, situación)
    → español: imperfecto.
    • Het was koud en donker.
      (Hacía frío y estaba oscuro.)
    • De straat was vol mensen.
      (La calle estaba llena de gente.)
  • Eventos en un momento concreto del pasado (acción puntual, cerrada, con referencia clara de tiempo)
    → español: muchas veces indefinido.
    • Gisteren stemde hij voor de eerste keer.
      (Ayer votó por primera vez.)
    • Om acht uur begonnen de verkiezingen.
      (A las ocho empezaron las elecciones.)
  • Varias acciones una detrás de otra (narración)
  • → español: indefinido en serie.
    • Hij kwam binnen en bracht het nieuws.
      (Entró y dio la noticia.)
    • Ik stond op, at snel en ging stemmen.
      (Me levanté, comí rápido y fui a votar.)

2. Cuándo usar vtt (voltooid tegenwoordige tijd)

Piensa en un resultado en el presente. Algo ha pasado y ahora ves el efecto.

  • Acción terminada con efecto o relevancia ahora
    → español: he + participio.
    • Ze heeft gestemd en wacht op de uitslag.
      (Ha votado y espera el resultado.)
    • Ik heb het formulier ingevuld.
      (He rellenado el formulario.)
  • Cambios y movimientos (de estado o de lugar)
    → muy típico en neerlandés: vtt con zijn.
    • Hij is verhuisd naar Gent.
      (Se ha mudado a Gante.)
    • De prijzen zijn gestegen.
      (Los precios han subido.)
    • Ik ben naar het stembureau gegaan.
      (He ido al colegio electoral.)
  • Experiencias hasta ahora
  • → español: "alguna vez he…".
    • Ik heb nog nooit op die partij gestemd.
      (Nunca he votado a ese partido.)

3. Resumen visual rápido: ¿ovt o vtt?

Situación Neerlandés Español (aprox.)
Hábito en el pasado ovt imperfecto
Descripción (tiempo, ambiente) ovt imperfecto
Evento puntual con marcador de tiempo (gisteren, vorige week…) ovt indefinido
Acción terminada, efecto ahora vtt pretérito perfecto comp.
Cambio / movimiento (gaan, komen, verhuizen…) vtt con zijn perfecto / indefinido, según contexto

4. Cómo se FORMAn ovt y vtt (solo lo esencial)

No necesitas todas las reglas en A2, pero sí reconocer las formas más comunes.

  • ovt de verbos regulares
    • Infinitivo sin -en + terminación.
    • ik / hij / zij: +-te o +-de
      werken → ik werkte
      stemmen → hij stemde
    • wij / jullie / zij: +-ten o +-den
      wij werkten, zij stemden
  • vtt (voltooid tegenwoordige tijd)
    • hebben / zijn + participio (voltooid deelwoord).
    • Participio regular: ge- + raíz + -d / -t
      maken → gemaakt
      stemmen → gestemd
    • Con prefijo inseparable (be-, ge-, ver-, her-, ont-…): sin ge-
      begrijpen → begrepen
      verkopen → verkocht
    • Auxiliar:
      • La mayoría: hebben → Ik heb gewerkt.
      • Movimiento / cambio / algunos intransitivos: zijn
        Hij is gegaan. Zij is verhuisd.

5. Marcadores de tiempo que ayudan

Muchas veces el adverbio de tiempo te "dice" qué tiempo elegir.

Marcador de tiempo Tiempo más habitual Ejemplo
gisteren, vorig jaar, in 2010, toen… casi siempre ovt Gisteren stemde ik.
vandaag, net, zojuist, al, nog niet a menudo vtt Ik heb vandaag al gestemd.
vroeger, toen ik jong was, in die tijd ovt (context de pasado) Toen ik jong was, woonde ik in Gent.

Atención: a veces vandaag puede ir con ovt ("vandaag werkte ik thuis"), si ves el día como "bloque cerrado" sin énfasis en el resultado ahora. En A2, usa sobre todo vtt con "vandaag" cuando el resultado es importante ("Ik heb vandaag gestemd").

6. Errores típicos de hispanohablantes

  • 1. Usar vtt con marcadores de pasado cerrado
    • De verkiezingen zijn begonnen gisteren om acht uur.
    • ✔ De verkiezingen begonnen gisteren om acht uur.
    • Piensa: "ayer a las ocho" ya está totalmente en el pasado → ovt.
  • 2. Usar vtt para hábitos del pasado
    • Toen ik jong was, heb ik altijd gestemd op partij X.
    • ✔ Toen ik jong was, stemde ik altijd op partij X.
    • Hábitos, rutinas, contexto largo → ovt.
  • 3. Mezclar tiempos sin necesidad
    • Hij is verhuisd naar Den Haag en deed mee aan de gemeenteraad.
    • ✔ Hij is verhuisd naar Den Haag en doet nu mee aan de gemeenteraad.
      (Cambio + situación actual.)
    • O bien: ✔ Hij verhuisde naar Den Haag en deed mee aan de gemeenteraad.
      (Toda la historia en pasado.)
  • 4. Participios mal formados
    • Ze heeft haar stem uitbracht.
    • ✔ Ze heeft haar stem uitgebracht.
    • Aprende las combinaciones frecuentes (uitbrengen → uitgebracht, meedoen → meegedaan, opstaan → opgestaan…).

7. Mini test de auto‑control (sin mirar las reglas)

Lee cada frase en español. Decide: en neerlandés, ¿usarías ovt o vtt? Luego comprueba debajo.

  1. Ayer voté por primera vez.
  2. Hoy he votado y ahora estoy en casa.
  3. Cuando era estudiante, siempre viajaba en tren.
  4. Hace poco me he mudado a otra ciudad y ahora busco un nuevo médico.

Soluciones sugeridas (solo la elección del tiempo):

  • 1 → ovt (ayer, evento puntual).
  • 2 → vtt (resultado hoy importa).
  • 3 → ovt (hábito en el pasado).
  • 4 → vtt (cambio + efecto en el presente).

8. Pasos prácticos cuando dudas

  1. Busca el tiempo de referencia en la frase.
    • ¿Hay "gisteren, vorig jaar, in 2010"? → probablemente ovt.
    • ¿Hay "vandaag, al, net, nog niet"? → muchas veces vtt.
  2. Pregunta: "¿Me interesa el resultado ahora?".
    • Si sí → vtt.
    • Si no, solo cuento historia → ovt.
  3. ¿Es un hábito o descripción larga del pasado?
    • Sí → ovt.
    • No, es un hecho puntual → mira los pasos 1 y 2.
  4. ¿Hay movimiento o cambio claro?
    • En A2, para un cambio con efecto ahora, prefiere: vtt con zijn.
      Hij is verhuisd, ik ben gegaan

9. ¿Qué deberías poder hacer ahora?

  • Elegir con seguridad entre ovt y vtt en contextos sencillos (trabajo, vivienda, elecciones, vida diaria).
  • Reconocer palabras que casi siempre van con uno u otro tiempo (gisteren → ovt, vandaag/al/nu → vtt).
  • Contar una pequeña historia del pasado mezclando:
    • ovt para el fondo y la narración ("Toen ik jong was, woonde ik…"), y
    • vtt para lo que has hecho hoy o cambios recientes ("Vandaag heb ik gestemd", "Ik ben verhuisd").

Si puedes hacer esto sin dudar demasiado, ya estás listo para usar estos tiempos en conversación.

  1. El onvoltooid verleden tijd se usa para describir acontecimientos que tuvieron lugar uno después de otro en el pasado.
  2. El onvoltooid verleden tijd también se usa para hábitos, acciones de larga duración o acontecimientos repetidos en el pasado.
  3. El voltooid tegenwoordige tijd se usa para acciones que han terminado.
Gebruiksmoment (Momento de uso)Tijdsvorm (Forma verbal)Voorbeeld (Ejemplo)
Gewoonte (Costumbre)ovtAls kind woonde ik in Brussel.
Beschrijving (Descripción)ovtHet was koud en donker.
Gebeurtenis op een specifiek moment in het verleden (Suceso en un momento específico del pasado)ovtGisteren stemde hij voor de eerste keer.
Twee handelingen vlak na elkaar (Dos acciones justo una después de la otra)ovtHij kwam binnen en bracht het nieuws.
Afgeronde actie (Acción terminada)vttZe heeft gestemd en wacht op de uitslag.
Verandering of beweging (Cambio o movimiento)vttHij is verhuisd naar Gent.

Ejercicio 1: Opción múltiple

Instrucción: Elige la respuesta correcta

1. Gisteren ___ ik voor het eerst voor de Tweede Kamer.

Ayer ___ voté por primera vez para la Cámara Baja.)

2. De afgelopen jaren ___ mijn broer in drie verschillende politieke partijen gewerkt.

En los últimos años ___ mi hermano en tres partidos políticos diferentes.)

3. Toen ik nog in mijn land ___, ___ ik het Nederlandse nieuws bijna nooit.

Cuando todavía ___ en mi país, ___ casi nunca seguía las noticias de los Países Bajos.)

4. De minister-president ___ net op televisie geweest om over de verkiezingen te praten.

El primer ministro ___ acaba de salir en la televisión para hablar sobre las elecciones.)

Ejercicio 2: Opción múltiple

Instrucción: Elige la oración correcta que use adecuadamente el pretérito perfecto compuesto o el pretérito indefinido, acorde con el contexto y según la gramática neerlandesa.

1.
Incoherencia temporal: 'comenzaron ayer' está en pasado, mientras que 'aún continúan' indica una acción presente; gramaticalmente no es correcto.
Uso incorrecto del pretérito perfecto compuesto; para un evento puntual en el pasado se usa el pretérito indefinido.
2.
El pretérito indefinido se usa incorrectamente aquí, pues la acción está terminada y es relevante en el presente; el pretérito perfecto compuesto es correcto.
Forma incorrecta del participio pasado; debe ser 'votado'.

Ejercicio 3: Reescribe las frases

Instrucción: Reescribe las frases en el tiempo pasado correcto: usa pretérito imperfecto para hábitos, descripciones y acontecimientos, y pretérito perfecto compuesto para acciones completadas o cambios.

Mostrar/Ocultar traducción Mostrar/Ocultar pistas
  1. Als kind woon ik in Groningen.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Als kind woonde ik in Groningen.
    (Als kind woonde ik in Groningen.)
  2. Het is koud en donker in het bos.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Het was koud en donker in het bos.
    (Het was koud en donker in het bos.)
  3. Gisteren stemt hij voor de gemeenteraad.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Gisteren stemde hij voor de gemeenteraad.
    (Gisteren stemde hij voor de gemeenteraad.)
  4. Hij komt binnen en hij brengt het slechte nieuws.
    ⇒ _______________________________________________ Example
    Hij kwam binnen en bracht het slechte nieuws.
    (Hij kwam binnen en bracht het slechte nieuws.)

Ejercicio 4: Gramática en acción

Instrucción: Cuenta brevemente sobre elecciones anteriores y sobre lo que has hecho hoy.

Mostrar/Ocultar traducción
Situación
Je bespreekt met een collega hoe jullie vroeger stemden en wat je vandaag hebt gedaan.
(Hablas con un compañero sobre cómo solíais votar antes y sobre lo que has hecho hoy.)

Discutir
  • Hoe stemde je vroeger meestal en waarom? (¿Cómo solías votar antes y por qué?)
  • Wat heb je vandaag gedaan rondom de verkiezingen? Vertel stap voor stap (vtt/ovt). (¿Qué has hecho hoy relacionado con las elecciones? Cuenta paso a paso (vtt/ovt).)

Palabras y frases útiles
  • Vroeger woonde ik in … en ik stemde vaak op partij … (Antes vivía en … y solía votar al partido …)
  • Gisteren ben ik naar het stembureau gegaan en ik heb gestemd (Ayer fui al colegio electoral y voté)
  • In die periode was de regering populair en er was geen oorlog (En esa época el gobierno era popular y no había guerra)

Usar en conversación
  • onvoltooid verleden tijd (gewoonte, beschrijving, opeenvolgende gebeurtenissen) (pretérito imperfecto (hábito, descripción, hechos en secuencia))
  • voltooid tegenwoordige tijd (afgeronde acties) (pretérito perfecto compuesto (acciones concluidas))

Escrito por

Este contenido ha sido diseñado y revisado por el equipo pedagógico de coLanguage. Sobre coLanguage

Profile Picture

Kato De Paepe

Negocios e idiomas

KdG University of Applied Sciences and Arts Antwerp

University_Logo

Última actualización:

Viernes, 06/03/2026 04:06