B1.3 - Emoties uiten op het werk

Infinitief met zu of zonder zu?

Infinitiv mit zu oder ohne zu?

Man nutzt den Infinitiv mit/ohne zu: versuchen zu, planen zu, müssen, wollen.

(Je gebruikt de infinitief met/zonder zu: versuchen zu, planen zu, müssen, wollen.)

Wanneer gebruik je zu en wanneer niet?

In het Duits kun je een infinitief (hele werkwoord) op drie veelvoorkomende manieren aansluiten. Het verschil zit bijna altijd in de werkwoordgroep vóór de infinitief.

Situatie Structuur Voorbeeld (correct)
Veel ‘normale’ werkwoorden Verb + zu + infinitief Ich versuche, mich zu beruhigen.
Modale werkwoorden müssen / wollen / können + infinitief zonder zu Ich muss mich beschweren.
Doel / bedoeling … , um … zu + infinitief Ich rufe an, um den Stress zu klären.
Laten / waarnemen lassen (vaak ook sehen/hören) + infinitief zonder zu Lass mich kurz erklären.

Stap-voor-stap: zo kies je de juiste vorm

  1. Zoek het ‘sturende’ werkwoord (het werkwoord dat de actie inleidt).

    Voorbeeld: Ich versuche, … / Ich muss … / Ich rufe an, …

  2. Is het een modaal werkwoord (müssen, wollen, können)?

    Dan: infinitief zonder zu.

    Correct: Ich muss heute früher gehen. (zu gehen)

  3. Is het “um … zu” (doel)?

    Dan gebruik je um + (info) + zu + infinitief.

    Correct: Ich rufe an, um das Problem zu klären.

  4. Is het lassen (of zien/horen)?

    Dan meestal infinitief zonder zu.

    Correct: Der Chef lässt mich das noch einmal erklären. (zu erklären)

  5. In alle andere gevallen (zoals versuchen, planen, anfangen, vergessen, hoffen…)

    Dan: zu + infinitief.

    Correct: Ich plane, nächste Woche früher zu starten.

Let op de woordvolgorde: waar staat zu + infinitief?

  • In een bijzin-achtige infinitiefgroep staat zu + infinitief vaak aan het einde.

    Voorbeeld: Ich versuche, im Meeting ruhig zu bleiben.

  • Extra info (tijd/plaats) kan ervoor staan.

    Voorbeeld: Ich versuche, heute früher zu gehen.

“Um … zu” in één oogopslag (doel vs. gewoon “zu”)

Wat bedoel je? Handige vraag Structuur Voorbeeld
Doel / bedoeling Waarom? Met welk doel? …, um … zu + infinitief Ich mache eine Pause, um kurz Luft zu holen.
Alleen aansluiten (geen nadruk op doel) Wat probeer/plan/hoop je? Verb + zu + infinitief Ich hoffe, heute früher zu gehen.

Veelgemaakte fouten (en snelle correcties)

  • Na modale werkwoorden tóch “zu” zetten

    Ich muss den Konflikt heute zu klären.

    ✔ Ich muss den Konflikt heute klären.

  • Na “versuchen” het “zu” vergeten

    Ich versuche, ruhig bleiben.

    ✔ Ich versuche, ruhig zu bleiben.

  • Bij “lassen” toch “zu” gebruiken

    Lass mich das kurz zu erklären.

    ✔ Lass mich das kurz erklären.

Zelfcheck: 3 vragen voordat je een antwoord kiest

  • Staat er müssen/wollen/können? → zonder zu.

  • Wil je een doel uitdrukken (waarom?) → um … zu.

  • Staat er lassen/sehen/hören? → meestal zonder zu; anders → met zu.

  1. Veel werkwoorden: werkwoord + zu + infinitief.
  2. Modale werkwoorden: müssen/wollen/können + infinitief zonder zu.
  3. Met „um ... zu" geef je een doel aan.
Formel (Formule)Beispiel (Voorbeeld)
Verb (Werkwoord) + zu + Infinitiv (infinitief)Ich versuche, mich zu beruhigen. (Ik probeer me te kalmeren.)
müssen/wollen/können + Infinitiv (ohne zu) (infinitief (zonder zu))Ich muss mich beschweren. (Ik moet een klacht indienen.)
Verb + um + zu + Infinitiv (infinitief)Ich rufe an, um den Stress zu klären. (Ik bel om de stress op te lossen.)
lassen + Infinitiv (infinitief) (ohne ((zonder) zu)Lass mich kurz erklären. (Laat me even uitleggen.)

Uitzonderingen!

  1. Na lassen/sehen/hören staat vaak de infinitief zonder zu.

Oefening 1: Meerkeuze

Instructie: Kies het juiste antwoord

1. Ich versuche, mich vor dem Meeting ___, weil ich gerade sehr gestresst bin.

Ik probeer me vóór de vergadering ___, omdat ik nu heel gestrest ben.

2. Ich muss heute früher ___, weil ich komplett überfordert bin.

Ik moet vandaag eerder ___, omdat ik compleet overbelast ben.

3. Ich rufe kurz beim Kollegen an, um den Ärger ___.

Ik bel even de collega om de ergernis ___.

4. Lass mich das bitte kurz ___, bevor wir uns beschweren.

Laat me dat alsjeblieft even ___, voordat we gaan klagen.

Oefening 2: Herschrijf de zinnen

Instructie: Herschrijf de zinnen zodat het infinitief correct wordt gebruikt: of met „zu“, zonder „zu“ (bij modale werkwoorden/lassen) of met „um … zu“ (doel).

Vertaling tonen/verbergen Toon/verberg hints
  1. Hint Hint (planen) Ich plane. Ich mache nächstes Wochenende einen Deutschkurs.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Ich plane, nächstes Wochenende einen Deutschkurs zu machen.
    (Ik ben van plan om volgend weekend een cursus Duits te volgen.)
  2. Ich habe viel Arbeit. Ich kann heute nicht früher nach Hause gehen.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Ich kann wegen der vielen Arbeit heute nicht früher nach Hause gehen.
    (Door het vele werk kan ik vandaag niet eerder naar huis gaan.)
  3. Hint Hint (um) Ich gehe zur Bank. Ich möchte ein neues Konto eröffnen.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Ich gehe zur Bank, um ein neues Konto zu eröffnen.
    (Ik ga naar de bank om een nieuwe rekening te openen.)
  4. Hint Hint (lassen) Der Chef sagt: „Erklären Sie das bitte noch einmal.“
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Der Chef lässt mich das bitte noch einmal erklären.
    (De baas laat me dat alsjeblieft nog een keer uitleggen.)

Oefening 3: Meerkeuze

Instructie: Kies de correcte versie van de zin.

1.
Fout: Na modale werkwoorden zoals „moeten“ mag er geen „te“ staan; correct is „moet ... oplossen“. (Fout: onnodig „te“.)
2.
Fout: Na „proberen“ ontbreekt hier het „te“; correct is „probeer rustig te blijven“. (Fout: ontbrekend „te“.)

Geschreven door

Deze inhoud is ontworpen en beoordeeld door het coLanguage pedagogisch team. Over coLanguage

Profile Picture

Flavio Redecker

Master in Franse taalwetenschap en geschiedenis

Osnabrück University


Laatst bijgewerkt:

vrijdag, 08/05/2026 12:27