Tijdelijke voegwoorden: nadat, eerst, wenn

Temporale Konnektoren: nachdem, zuerst, wenn


Temporale Konnektoren können im deutschen am Satzanfang oder in der Satzmitte stehen.

(Temporale connectoren kunnen in het Duits aan het begin van de zin of in het midden van de zin staan.)

Wat doen deze connectoren precies?

  • nachdem = nadat (handeling A is klaar, daarna gebeurt B)
  • wenn = als / wanneer (iets gebeurt telkens of op dat moment)
  • zuerst – dann – schließlich = eerst – dan – ten slotte (volgorde in stappen, meestal in hoofdzin(nen))

Let op: bij nachdem en wenn maak je meestal een bijzin. Dat heeft gevolgen voor de woordvolgorde.

De gouden regel: werkwoordpositie (bijzin vs. hoofdzin)

Type zin Signaal Waar staat het werkwoord?
Bijzin start met nachdem / wenn helemaal op het einde
Hoofdzin normale zin / na een bijzin op plaats 2 (V2-regel)
  • Bijzin: Nachdem ich geduscht habe, … / Wenn ich aufstehe, …
  • Hoofdzin na bijzin: …, creme ich mich ein. / …, gehe ich ins Bad.

"Nachdem": eerst klaar, dan pas de volgende stap

Gebruik: je vertelt dat iets al gebeurd is, en daarna gebeurt iets anders.

  • Patroon: Nachdem + bijzin (werkwoord op het einde), + hoofdzin (werkwoord op plek 2)
Correct Waarom?
Nachdem ich geduscht habe, creme ich mich ein. Bijzin: werkwoord achteraan. Hoofdzin: werkwoord op plek 2.
Nachdem ich habe geduscht, creme ich mich ein. In de bijzin staat het hulpwerkwoord niet op het einde.
Nachdem ich geduscht habe, ich creme mich ein. Na de bijzin moet het werkwoord in de hoofdzin op plek 2: creme ich.

Tip voor A2: na nachdemPerfekt (habe/bin + Partizip II), omdat de actie echt “afgerond” is.

  • Nachdem ich nach Hause gekommen bin, wasche ich mir die Hände.

"Wenn": als/wanneer (herhaling of moment)

Gebruik:

  • telkens als (routine/regel): Wenn ich aufstehe, gehe ich ins Bad.
  • op het moment dat (situatie): Wenn ich im Drogeriemarkt bin, kaufe ich Shampoo.

Woordvolgorde: ook hier is wenn een bijzinstarter → werkwoord achteraan.

  • Wenn ich müde bin, trinke ich keinen Kaffee am Abend.
  • Wenn ich bin müde, trinke ich …

"Zuerst – dann – schließlich": stappenplan zonder bijzin

Deze woorden zijn meestal zinsadverbia (geen voegwoorden die een bijzin maken).

  • zuerst = stap 1
  • dann / danach = stap 2
  • schließlich = laatste stap (iets formeler dan zum Schluss)

Belangrijk: als je met Zuerst/Dann/Schließlich begint, komt het werkwoord direct daarna (V2).

Correct Niet doen
Zuerst putze ich mir die Zähne. Zuerst ich putze mir die Zähne.
Dann dusche ich. Dann dusche. (onderwerp ontbreekt)

Snelle zelfcheck (30 seconden)

  1. Wil je zeggen: eerst A klaar, dan B? → kies nachdem.
  2. Wil je zeggen: telkens als / wanneer? → kies wenn.
  3. Wil je gewoon een volgorde in stappen opsommen? → kies zuerst – dann – schließlich.
  4. Zie je nachdem/wenn? → bijzin: werkwoord op het einde.
  5. Begint je zin met een bijzin? → in de hoofdzin staat het werkwoord meteen: …, gehe ich / creme ich …
Konnektor (Connector)Beispiel (Voorbeeld)
nachdem (nadat)Ich creme mich ein, nachdem ich gebadet habe. (Ik smeer me in, nadat ik gebaad heb.)
zuerst / dann / schließlich (eerst / dan / ten slotte)Zuerst benutze ich das Shampoo, dann/schließlich die Creme. (Eerst gebruik ik de shampoo, dan/ten slotte de crème.)
wenn (als)Ich gehe ins Bad, wenn ich aufstehe. (Ik ga naar de badkamer als ik opsta.)

Oefening 1: Meerkeuze

Instructie: Kies het juiste antwoord

Je correcties ophalen... Sluit deze pagina nog niet.

1. ___ ich geduscht habe, benutze ich das Deodorant.

___ ik gedoucht heb, gebruik ik de deodorant.

2. ___ putze ich mir die Zähne, dann wasche ich mir die Hände.

___ poets ik mijn tanden, daarna was ik mijn handen.

3. ___ ich aufstehe, gehe ich ins Bad und wasche mein Gesicht mit Seife.

___ ik opsta, ga ik naar de badkamer en was ik mijn gezicht met zeep.

4. Ich creme mich ein, ___ ich gebadet habe.

Ik smeer me in, ___ ik gebaad heb.

Oefening 2: Herschrijf de zinnen

Instructie: Verbind de zinnen tot één zin en gebruik de passende temporele verbindingswoord: nadat, wanneer of eerst / dan / tenslotte.

Je correcties ophalen... Sluit deze pagina nog niet.

Vertaling tonen/verbergen Toon/verberg hints
  1. Hint Hint (wenn) Ich stehe auf. Ich gehe ins Bad.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Ich gehe ins Bad, wenn ich aufstehe.
    (Ik ga naar de badkamer als ik opsta.)
  2. Hint Hint (nachdem) Ich habe geduscht. Ich creme mich ein.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Nachdem ich geduscht habe, creme ich mich ein.
    (Nadat ik gedoucht heb, smeer ik me in.)
  3. Hint Hint (nachdem) Ich putze mir die Zähne. Ich frühstücke.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Bevor ich frühstücke, putze ich mir die Zähne.
    (Voordat ik ontbijt, poets ik mijn tanden.)
  4. Hint Hint (zuerst/dann) Ich benutze das Shampoo. Ich benutze die Spülung.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
    Zuerst benutze ich das Shampoo, dann die Spülung.
    (Eerst gebruik ik de shampoo, dan de conditioner.)

Geschreven door

Deze inhoud is ontworpen en beoordeeld door het coLanguage pedagogisch team. Over coLanguage

Profile Picture

Louis Fernando Hess

Bachelor of Science - Interculturele Business Psychologie

Hamm-Lippstadt University of Applied Sciences

University_Logo

Duitsland


Laatst bijgewerkt:

donderdag, 07/05/2026 20:12