oegwoorden verbinden zinnen of woorden, zoals en, maar, als, dat, om en meer.
(Spójniki łączą zdania lub wyrazy, takie jak
- Przy spójnikach współrzędnych czasownik stoi na drugim miejscu.
- Przy spójnikach podrzędnych czasownik stoi całkiem na końcu.
| Categorie (Kategoria) | Voegwoorden (Spójniki) | Voorbeeldzin (Zdanie przykładowe) |
|---|---|---|
| Nevenschikkende voegwoorden (Spójniki współrzędne) | en maar of want | Ik ga met pensioen en ik geniet van mijn vrije tijd. (Idę na emeryturę i cieszę się wolnym czasem.) Ik mag met pensioen, maar ik wil dit nog niet. (Mogę przejść na emeryturę, ale jeszcze tego nie chcę.) Wil je straks naar het strand of zwembad? (Chcesz później iść na plażę czy na basen?) Ik ga met pensioen want ik heb lang gewerkt. (Idę na emeryturę, bo długo pracowałem(-am).) |
| Onderschikkende voegwoorden (Spójniki podrzędne) | als dat of omdat | Wat ga je doen als je met pensioen bent? (Co będziesz robić, kiedy będziesz na emeryturze?) Ik hoop dat ik gauw op pensioen mag. (Mam nadzieję, że wkrótce będę mógł/mogła przejść na emeryturę.) Ik vraag hem of hij vrijwilligerswerk doet. (Pytam go, czy wykonuje wolontariat.) Ik ga men pensioen omdat ik oud ben. (Idę na emeryturę, ponieważ jestem stary/stara.) |
| Voegwoorden (Spójniki) + te + infinitief | om zonder | Piet gaat met pensioen om te rusten. (Piet idzie na emeryturę, żeby odpocząć.) Je kan niet met pensioen zonder een risico te nemen. (Nie możesz przejść na emeryturę bez podjęcia ryzyka.) |
Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór
Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź
1. Je kunt drie dagen per week werken ___ daarnaast vrijwilligerswerk doen.
Możesz pracować trzy dni w tygodniu ___ poza tym angażować się w wolontariat.2. Ik ga niet elke dag naar de stad, ___ ik vind het daar te druk.
Nie chodzę codziennie do miasta, ___ wydaje mi się tam za tłoczno.3. We willen naar een kleiner huis verhuizen ___ we met pensioen zijn.
Chcemy przeprowadzić się do mniejszego domu ___ będziemy na emeryturze.4. Ik wil graag twee dagen per week helpen ___ na mijn pensioen iets nuttigs te doen.
Chciałabym pomagać dwa dni w tygodniu ___ po przejściu na emeryturę robić coś pożytecznego.Ćwiczenie 2: Wielokrotny wybór
Instrukcja: Wybierz poprawne zdanie dotyczące spójników współrzędnych i podrzędnych.
Ćwiczenie 3: Przepisz zwroty
Instrukcja: Przekształć zdania. Połącz zdania lub ich części podanym spójnikiem (i, ale, lub, bo, jeśli, że, czy, ponieważ, aby, bez) i dostosuj szyk wyrazów, jeśli to konieczne.
-
⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ PrzykładIk wil met pensioen, maar ik werk nog steeds fulltime.(Chcę przejść na emeryturę, maar wciąż pracuję na pełen etat.)
-
⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ PrzykładGa je na je pensioen reizen of vrijwilligerswerk doen?(Czy po przejściu na emeryturę zamierzasz podróżować of wykonywać wolontariat?)
-
⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ PrzykładIk ga minder werken, want ik wil meer tijd met mijn kleinkinderen doorbrengen.(Zamierzam pracować mniej, want chcę spędzać więcej czasu z wnukami.)
-
⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ PrzykładIk stop met werken omdat ik 67 jaar ben.(Kończę pracę omdat mam 67 lat.)
Ćwiczenie 4: Gramatyka w praktyce
Instrukcja: Przeprowadź krótką rozmowę i wspólnie opracujcie plan na emeryturę.
- Wat ga je doen als je met pensioen bent en waarom? (Co zamierzasz robić, gdy pójdziesz na emeryturę i dlaczego?)
- Wil je vrijwilligerswerk doen of meer vrije tijd hebben — wat kies je?','Welke mogelijkheden zie je, maar welke risico's vind je te groot?','Wat is een goed doel om van je pensioen te genieten en waarom?" (Czy chciałbyś robić wolontariat, czy mieć więcej czasu wolnego — co wybierasz?)
- Ik beslis dat ik vrijwilligerswerk ga doen omdat ik mensen wil helpen. (Decyduję, że będę pracować jako wolontariusz, ponieważ chcę pomagać ludziom.)
- Ik wil met pensioen gaan om meer van mijn vrije tijd te genieten. (Chcę przejść na emeryturę, aby bardziej cieszyć się czasem wolnym.)
- Er is een risico als ik geen goede pensioenuitkering heb. (Istnieje ryzyko, jeśli nie będę miał dobrej emerytury.)
- nevenschikkende voegwoorden: en, maar, of, want (spójniki współrzędne: i, ale, lub, bo)
- onderschikkende voegwoorden: als, dat, of, omdat (spójniki podrzędne: jeśli, że, czy, ponieważ)
- om / zonder + te + infinitief (om / zonder + te + bezokolicznik)
