Naucz się używać zaimków wskazujących samodzielnie, takich jak 'deze' i 'dit' (blisko) oraz 'die' i 'dat' (daleko), dostosowując je do rodzaju rzeczownika 'de-woord' i 'het-woord'.
  1. Zaimek wskazujący może zastąpić rzeczownik, jeśli jest jasne, o co chodzi. Na przykład: Vind je deze olifant mooi of vind je die mooier?
  2. Zaimek wskazujący zgadza się z rodzajem i rodzajnikiem rzeczownika.
 de-woordhet-woord
Dichtbij (blisko)dezedit
Veraf (tamten)diedat

Wyjątki!

  1. Możesz też używać zaimków wskazujących po przyimku. Na przykład: In dit hok zitten leeuwen en in deze de tijgers.
  2. Wskaźników można również używać przy wyliczaniu. Na przykład: Geef me een paar van deze en wat van die.

Ćwiczenie 1: Zelfstandig gebruik van aanwijzende voornaamwoorden

Instrukcja: Wstaw poprawne słowo.

Pokaż tłumaczenie Pokaż odpowiedzi

Dat, die, dat, Die, deze

1. De giraf:
... bij het water is erg mooi.
(Ta pszczoła przy wodzie jest bardzo ładna.)
2. De aap:
Welke vind je de mooiste? Deze aap of ...?
(Którego uważasz za ładniejszego? Tego małpę czy tamtego?)
3. Het hok:
In dit hok zitten leeuwen en in ... tijgers.
(W tym boksie są lwy, a w tamtym tygrysy.)
4. Het papier:
Waar is het papier? ... ligt op het bureau.
(Gdzie jest papier? Leży na biurku.)
5. De leeuw:
Waar is de leeuw? ... is net vertrokken.
(Gdzie jest lew? Właśnie odszedł.)
6. De schoenen:
Doe je die schoenen of ... aan om naar de jungle te gaan?
(Zakładasz te buty czy tamte, żeby iść do dżungli?)
7. De dieren:
We bewonderden vooral ... in het tropisch gebied.
(Podziwialiśmy przede wszystkim te w obszarze tropikalnym.)

Ćwiczenie 2: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz zawsze poprawne zdanie z zaimkami nieokreślonymi lub wskazującymi. Zwróć uwagę na prawidłowe użycie zgodnie z zasadami.

1.
'Iets' odnosi się do rzeczy lub zwierząt, ale tutaj chodzi o osobę.
To zdanie brzmi jak pytanie, ale chodzi o stwierdzenie; forma pytająca jest tu błędna.
2.
'Alle' używa się z rzeczownikami w liczbie mnogiej bez zaimka dzierżawczego.
'Ieder' nie pasuje do liczby mnogiej takiej jak 'dieren', powinno być 'alle' lub 'al'.
3.
'Deze' pasuje do rzeczowników rodzaju nijakiego, ale 'leeuwen' jest rodzaju określonego, więc 'die' jest poprawne.
'Dat' jest błędne dla liczby mnogiej rodzaju określonego; tutaj powinno być 'die'.
4.
Podwójna negacja z 'niemand niet' jest błędna; poprawne jest tylko 'niemand'.
'Gaan' musi być w liczbie pojedynczej, ponieważ 'men' jest w liczbie pojedynczej.

Samodzielne użycie zaimków wskazujących w języku niderlandzkim

W tym materiale poznasz, jak poprawnie używać zaimków wskazujących (aanwijzende voornaamwoorden) zarówno przymiotnikowo, jak i samodzielnie, zastępując rzeczownik, gdy jest jasne, o co chodzi.

Podstawowe zasady i zastosowanie

Zaimki wskazujące w języku niderlandzkim dopasowują się do rodzaju oraz rodzajnika rzeczownika. Występują dwie grupy zaimków w zależności od odległości i rodzaju rzeczownika:

  • Dichtbij (blisko): dla de-woord używamy deze, a dla het-woord - dit
  • Veraf (daleko): dla de-woord - die, a dla het-woord - dat

Przykład: Vind je deze olifant mooi of vind je die mooier? co oznacza: "Czy uważasz, że ten słoń jest ładny, czy tamten jest ładniejszy?" Zaimki wskazujące zamieniają tutaj rzeczowniki zachowując ich rodzaj i liczbę.

Użycie zaimków po przyimkach i w wyliczeniach

Zaimki wskazujące mogą pojawić się również po przyimkach, np.: In dit hok zitten leeuwen en in deze de tijgers. („W tym pomieszczeniu są lwy, a w tym te tygrysy.”)

Mogą też występować przy wyliczeniach: Geef me een paar van deze en wat van die. („Daj mi kilka z tych i trochę z tamtych.”)

Różnice językowe między polskim a niderlandzkim

W języku polskim zaimki wskazujące nie odmieniają się przez rodzajnik tak jak w niderlandzkim, ponieważ rodzajniki w polszczyźnie nie występują. Niderlandzki rozróżnia de i het jako rodzajniki określone, co wpływa na wybór zaimka wskazującego. Warto zwrócić uwagę na przykład z zaimkami:

  • deze (ten/ta/do rzeczy rodzaju męskiego żeńskiego w liczbie pojedynczej)
  • dit (to/do rzeczy rodzaju nijakiego)

Dla polskiego użytkownika jest to istotna różnica, ponieważ wymaga rozpoznania rodzaju gramatycznego rzeczownika, czego w polskim nie ma.

Przydatne słowa i zwroty

  • deze – ten, ta (rzecz rodzaju 'de')
  • dit – to (rzecz rodzaju 'het')
  • die – tamten, tamta (rzecz rodzaju 'de', dalej)
  • dat – tamto (rzecz rodzaju 'het', dalej)
  • aanwijzend voornaamwoord – zaimek wskazujący
  • zelfstandig – samodzielny (np. zaimek używany solo)
  • bijvoeglijk – przymiotnikowy (np. zaimek używany przed rzeczownikiem)

Napisane przez

Ta treść została zaprojektowana i sprawdzona przez zespół pedagogiczny coLanguage. O coLanguage

Profile Picture

Kato De Paepe

Biznes i języki

KdG University of Applied Sciences and Arts Antwerp

University_Logo

Ostatnia aktualizacja:

piątek, 29/08/2025 15:31