Estilo indirecto: pasado

Indirecte rede: verleden tijd


In de indirecte rede staat de bijzin meestal in de verleden tijd als het werkwoord in de hoofdzin in de verleden tijd staat.

(En el estilo indirecto, la oración subordinada suele ir en pasado si el verbo de la oración principal está en pasado.)

Qué es la indirecte rede (estilo indirecto)

En neerlandés, el estilo indirecto sirve para contar lo que alguien dijo o preguntó, sin repetirlo entre comillas.

  • Directo: “We starten volgende week.”
  • Indirecto: Hij zei dat ze de volgende week zouden starten.

Paso a paso: de directo a indirecto

  1. Elige un verbo introductorio
    • zeggen (zei) = decir
    • vragen (vroeg) = preguntar
  2. Elige la “palabra puente” (verbindingswoord)
    • dat para frases enunciativas
    • of para preguntas de sí/no
    • waarom / hoe / wat / wanneer / waar para preguntas con palabra interrogativa
  3. Haz una subordinada: el verbo (o el grupo verbal) suele ir al final.
  4. Ajusta el tiempo verbal (muy importante en este tema).

Orden de palabras: la señal más clara

Después de dat/of/waarom/hoe... empieza una subordinada: el verbo va al final.

Tipo Correcto Incorrecto
Enunciativa Hij zei dat de fabriek de norm overschreed. Hij zei dat de fabriek overschreed de norm.
Pregunta (sí/no) De inspecteur vroeg of het bedrijf zich aan de regels had gehouden. ... vroeg of had het bedrijf zich aan de regels gehouden.
Pregunta con palabra interrogativa Hij vroeg waarom ze zich voor het milieu had ingezet. Hij vroeg waarom had ze zich voor het milieu ingezet.

Cambio de tiempos: el “desplazamiento” hacia el pasado

Cuando el verbo introductorio está en pasado (zei, vroeg), el neerlandés suele mover el tiempo de la frase reportada un paso hacia atrás.

En directo En indirecto (con zei/vroeg) Ejemplo
tegenwoordige tijd (presente) verleden tijd (pasado) “De fabriek overschrijdt de norm.” → Hij zei dat de fabriek de norm overschreed.
verleden tijd (pasado) verleden voltooide tijd (pluscuamperfecto) “De vervuiling nam toe.” → Hij zei dat de vervuiling was toegenomen.
zal (futuro) zou (condicional) “De kosten zullen dalen.” → Hij zei dat de kosten zouden dalen.

Cómo elegir dat, of o una palabra interrogativa

  • dat: información, afirmaciones, opiniones.
    Ze zei dat...
  • of: preguntas que se pueden responder con sí/no.
    Hij vroeg of...
  • waarom/hoe/wat/wanneer/waar: si en la pregunta original ya aparece esa palabra, se conserva.
    Hij vroeg waarom/hoe...

Pista rápida: si en español dirías “si” (¿si…?), en neerlandés suele ser of.

Frases condicionales con als: qué cambia (y qué no)

En una condición, als se mantiene. Lo típico es que el futuro pase a zou/zouden.

  • Directo: “Als je je inzet, kan het helpen.”
  • Indirecto: Ze zei dat als je je inzette, het zou kunnen helpen.

Atención: en la subordinada completa (con dat) pueden aparecer dos verbos al final: ... dat het zou kunnen helpen.

Autocheck en 10 segundos (antes de entregar tu frase)

  1. ¿Tengo dat/of/una palabra interrogativa?
  2. ¿Es una subordinada? → entonces el verbo va al final.
  3. ¿El verbo introductorio está en pasado (zei/vroeg)? → entonces ajusto el tiempo: presente→pasado; pasado→pluscuamperfecto; zal→zou.
  4. ¿He mantenido la palabra interrogativa correcta (waarom/hoe/of)?
  1. En el estilo indirecto se usan diferentes palabras de enlace, como dat, waarom, hoe, of.
  2. En el estilo indirecto cambia el tiempo verbal: un pasado en estilo directo pasa a ser pluscuamperfecto, un presente pasa a ser pasado, y zal pasa a zou.
Type zin (Tipo de oración)Directe rede  (Estilo directo )Indirecte rede  (Estilo indirecto )
normale zin (oración enunciativa)De overstroming veroorzaakte veel schade. (La inundación causó muchos daños.)Hij zei dat de overstroming veel schade had veroorzaakt. (Él dijo que la inundación había causado muchos daños.)
vragende zin (oración interrogativa)Waarom zette je je in voor het milieu? (¿Por qué te comprometiste con el medio ambiente?)Hij vroeg waarom ze zich voor het milieu had ingezet. (Él preguntó por qué ella se había comprometido con el medio ambiente.)
voorwaardelijke zin (oración condicional)Als je je inzet, kan het helpen. (Si te comprometes, puede ayudar.)Ze zei dat als je je inzette, het zou kunnen helpen. (Ella dijo que si te comprometías, podría ayudar.)

Ejercicio 1: Opción múltiple

Instrucción: Elige la respuesta correcta

1. De wethouder zei dat de vervuiling in de rivier in 2023 ____.

El concejal dijo que la contaminación en el río en 2023 ____.

2. De inspecteur vroeg of het bedrijf zich aan het vergunningstelsel ____.

El inspector preguntó si la empresa se ____.

3. Tijdens de bijeenkomst zei de projectleider dat de nieuwe recyclingregels de kosten ____ verlagen.

Durante la reunión, el jefe de proyecto dijo que las nuevas normas de reciclaje ____ reducirían los costes.

4. De buurman vroeg waarom we ons voor een duurzaam beleid ____.

El vecino preguntó por qué nos ____.

Ejercicio 2: Reescribe las frases

Instrucción: Cambia el estilo directo por el indirecto (usa, entre otros, que, por qué, si, cómo; presta atención al tiempo verbal). Ejemplo: «Ik heb het druk» → Él dijo que tenía mucha ocupación.

Mostrar/Ocultar traducción Mostrar/Ocultar pistas
  1. De projectleider zei: "We starten volgende week met de nieuwe planning."
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    De projectleider zei dat ze de volgende week met de nieuwe planning zouden starten.
    (El jefe de proyecto dijo que empezarían la semana siguiente con la nueva planificación.)
  2. De collega vroeg: "Waarom werk je deze maand zo vaak thuis?"
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    De collega vroeg waarom ik die maand zo vaak thuis werkte.
    (El colega preguntó por qué yo trabajaba tan a menudo desde casa ese mes.)
  3. De HR-adviseur vroeg: "Heb je je cv al bijgewerkt?"
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    De HR-adviseur vroeg of ik mijn cv al had bijgewerkt.
    (El asesor de RR. HH. preguntó si yo ya había actualizado mi CV.)
  4. De arts zei: "Als u genoeg rust neemt, gaat het beter."
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Ejemplo
    De arts zei dat als ik genoeg rust nam, het beter zou gaan.
    (El médico dijo que si yo descansaba lo suficiente, iría mejor.)

Ejercicio 3: Opción múltiple

Instrucción: Elige en cada pregunta el estilo indirecto correcto.

1.
Incorrecto: después de «dijo», la subordinada normalmente debe ir en pasado; «excede» debe ser «excedía».
2.
Incorrecto: después de «preguntó» (pasado), «compartiremos» en la subordinada debe cambiar a «compartiríamos».

Escrito por

Este contenido ha sido diseñado y revisado por el equipo pedagógico de coLanguage. Sobre coLanguage

Profile Picture

Yoni De Ketelaere

Grado en Gestión Internacional de Empresas

HOGENT

University_Logo

Bélgica


Última actualización:

Viernes, 15/05/2026 20:03