Jeszcze nie ma nauczyciela
Poproś nauczyciela

Nieskończoność przeszła

L'infinito passato


L'infinito passato si usa per parlare di azioni che sono successe prima di altre azioni.

(L'infinito passato używa się, aby mówić o czynnościach, które wydarzyły się przed innymi czynnościami.)

Kiedy używać infinito passato (bezokolicznika dokonanego)?

Infinito passato pomaga krótko powiedzieć: „stało się wcześniej” – bez budowania całego zdania podrzędnego.

  • dopo / dopo di = po tym, jak coś zrobiłem/-am
  • prima di = zanim coś zrobiłem/-am
  • senza = nie zrobiawszy czegoś
  • di (po wielu czasownikach) = „(że) zrobiłem/-am” w formie bezokolicznika

Myśl przewodnia: dwa działania, ten sam wykonawca, a czynność w bezokoliczniku jest wcześniejsza niż ta w zdaniu głównym.

Budowa: jedno „klockowe” równanie

Tworzenie jest stałe i bardzo przewidywalne:

Wzór Co wybierasz? Przykład (IT → PL)
avere / essere (w bezokoliczniku) + participio passato avere dla większości czasowników; essere dla ruchu i zmian stanu (jak w passato prossimo) dopo avere spedito → po wysłaniu
essere + imiesłów z końcówką przy essere imiesłów zgadza się z rodzajem i liczbą prima di essere andata → zanim (ona) poszła

Jak wybrać: avere czy essere? (szybki test)

  1. Jeśli w passato prossimo mówisz: ho fatto / scritto / spedito → tutaj będzie:

    avere fatto / scritto / spedito

  2. Jeśli w passato prossimo mówisz: sono andato / entrato / arrivato → tutaj będzie:

    essere andato / entrato / arrivato

  3. Dla czasowników zwrotnych (svegliarsi, registrarsi, sposarsi) zwykle: essere

Zgoda imiesłowu z essere: mini-ściąga

Podmiot Forma Przykład
ja (mężczyzna) essere andato Sono contento di essere andato in posta.
ja (kobieta) essere andata Sono contenta di essere andata in posta.
my (mieszana / męska) essere andati Siamo felici di essere andati in banca.
my (kobiety) essere andate Siamo felici di essere andate in banca.

Najczęstsze wzorce w zdaniu (gotowe „szablony”)

  • Dopo + infin. passato

    Sono andato in banca dopo essere passato all’ufficio postale. (Poszedłem do banku po tym, jak wstąpiłem na pocztę.)

  • Prima di + infin. passato

    Prima di avere inviato l’e-mail, ho controllato l’indirizzo. (Zanim wysłałem maila, sprawdziłem adres.)

  • Senza + infin. passato

    Ho spedito il pacco senza avere stampato la ricevuta. (Wysłałem paczkę, nie drukując potwierdzenia.)

  • Czasownik + di + infin. passato (często po: credere, pensare, ricordarsi, essere felice di, scusarsi di)

    Non credo di avere scritto molto oggi. (Nie sądzę, żebym dziś dużo napisał.)

Zaimek (mi/ti/lo/ne/ci): gdzie go wstawić?

W tej konstrukcji zaimki zwykle „przyklejają się” do bezokolicznika i stoją przed czasownikiem posiłkowym:

Typ Poprawnie Niepoprawnie
zaimek osobowy di averlo inviato di avere inviato lo
ne, ci dopo averne parlato dopo avere parlato ne
czasownik zwrotny dopo essermi registrato/-a dopo essere mi registrato

Autokontrola: 5 pytań, zanim zatwierdzisz zdanie

  1. Czy ta czynność wydarzyła się wcześniej niż główna? Jeśli tak → infin. passato pasuje.

  2. Czy podmiot w obu częściach jest ten sam? Jeśli nie → częściej potrzebujesz konstrukcji z che (np. dopo che…).

  3. Czy wybrałem/-am właściwe avere/essere (tak jak w passato prossimo)?

  4. Jeśli jest essere → czy imiesłów ma dobrą końcówkę (-o/-a/-i/-e)?

  5. Jeśli jest zaimek (lo, la, mi, ne, ci…) → czy stoi przy bezokoliczniku (np. averlo, essermi)?

Typowe błędy (i jak je szybko naprawić)

  • Błąd: zostawienie samego imiesłowu po przyimku

    dopo spedito il paccodopo avere spedito il pacco

  • Błąd: złe „avere/essere”

    prima di avere andatoprima di essere andato/-a

  • Błąd: rozdzielenie zaimka od bezokolicznika

    dopo essere mi registratodopo essermi registrato/-a

  1. Tworzy się go z 'avere' lub 'essere' w bezokoliczniku + imiesłów czasu przeszłego.
  2. Używa się go po przyimkach takich jak 'dopo', 'di', 'prima di', 'senza'.
  3. Zazwyczaj podmioty w zdaniu głównym i podrzędnym są takie same.
Infinito presente (Bezokolicznik czasu teraźniejszego)Infinito passato (Bezokolicznik czasu przeszłego)Esempio (Przykład)
Spedire (wysłać)Avere spedito (wysłać (już))Ti ho chiamato dopo avere spedito la lettera. (Zadzwoniłem do ciebie po wysłaniu listu.)
Scrivere (pisać)Avere scritto (napisać (już))Non credo di avere scritto molto.  (Nie sądzę, żebym dużo napisał)
Andare (iść)Essere andato (pójść (już))Dopo essere andato all'ufficio postale, sono andato in banca. (Po pójściu na pocztę poszedłem do banku.)
Entrare (wchodzić)Essere stato (być (już))Sono felice di essere stato al negozio oggi. (Cieszę się, że dziś byłem w sklepie.)

Wyjątki!

  1. Zaimek dopełnienia bliższego, dalszego, łączone oraz partykuły 'ci' i 'ne' stawia się po bezokoliczniku. Przykład: "sposarsi" -> "essermi sposato"

Ćwiczenie 1: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawną odpowiedź

1. Ti ho scritto un messaggio dopo ________ la cartolina.

Napisałem do ciebie wiadomość po ________ pocztówki.

2. Prima di ________ all'ufficio postale, ho comprato i francobolli.

Zanim ________ na pocztę, kupiłem znaczki.

3. Mi dispiace di non ________ il file nell'email.

Przykro mi, że nie ________ pliku w e-mailu.

4. Grazie di ________ il messaggio al destinatario così in fretta.

Dziękuję, że tak szybko ________ wiadomość do adresata.

Ćwiczenie 2: Wielokrotny wybór

Instrukcja: Wybierz poprawne zdanie.

1.
Błąd: „aver” musi być połączone z imiesłowem czasu przeszłego („controllato”), a nie z bezokolicznikiem („controllare”).
Błąd: po „senza” potrzebny jest bezokolicznik (tu bezokolicznik czasu przeszłego), a nie sam imiesłów czasu przeszłego.
2.
Błąd: brakuje czasownika posiłkowego w bezokoliczniku („avere”) przed imiesłowem czasu przeszłego.
Błąd: z „dopo” + czasownik osobowy preferuje się „dopo che”; dla bezokolicznika czasu przeszłego po „dopo di” potrzebne są „di” + czasownik posiłkowy w bezokoliczniku.

Ćwiczenie 3: Przepisz zwroty

Instrukcja: Przepisz zdania łącząc dwie czynności za pomocą bezokolicznika złożonego (avere/essere + participio passato) po "dopo", "di", "prima di" lub "senza", jak w przykładzie: Ho telefonato. Prima ho finito il lavoro. → Ho telefonato dopo avere finito il lavoro.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie Pokaż/Ukryj podpowiedzi
  1. Wskazówka Wskazówka (dopo) Sono andato in banca. Prima sono passato all’ufficio postale.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Sono andato in banca dopo essere passato all’ufficio postale.
    (Poszedłem do banku po tym, jak wstąpiłem na pocztę.)
  2. Wskazówka Wskazówka (di) Non credo che ho scritto molto oggi.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Non credo di avere scritto molto oggi.
    (Nie sądzę, żebym dzisiaj dużo napisał.)
  3. Wskazówka Wskazówka (dopo) Lei ha chiuso il computer. Poi è uscita dall’ufficio.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Lei è uscita dall’ufficio dopo avere chiuso il computer.
    (Ona wyszła z biura po tym, jak zamknęła komputer.)
  4. Wskazówka Wskazówka (dopo) Marco è andato a dormire. Prima ha spedito l’e-mail al collega.
    ⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Przykład
    Marco è andato a dormire dopo avere spedito l’e-mail al collega.
    (Marco poszedł spać po tym, jak wysłał e-mail do kolegi.)

Ćwiczenie 4: Gramatyka w praktyce

Instrukcja: W parach opiszcie kolejność działań i rozwiązcie ewentualne napotkane problemy.

Pokaż/Ukryj tłumaczenie
Sytuacja
Hai spedito una lettera e ora devi scrivere un'email di conferma al destinatario.
(Wysłałeś list, a teraz musisz napisać e-mail z potwierdzeniem do adresata.)

Omówić
  • Cosa hai fatto dopo avere spedito la lettera o la cartolina? (Co zrobiłeś po wysłaniu listu lub pocztówki?)
  • Prima di avere inviato il messaggio, quali dati del destinatario hai controllato e perché? (Zanim wysłałeś wiadomość, jakie dane adresata sprawdziłeś i dlaczego?)

Przydatne słowa i zwroty
  • dopo avere spedito la busta, ho inviato un'email (po wysłaniu koperty wysłałem e-mail)
  • prima di avere allegato il file, ho controllato il destinatario (zanim załączyłem plik, sprawdziłem dane adresata)
  • senza avere messo la firma, non posso spedire la lettera (bez złożenia podpisu nie mogę wysłać listu)

Użyj w rozmowie
  • dopo avere + participio passato (dopo avere + imiesłów przeszły)
  • prima di avere + participio passato (prima di avere + imiesłów przeszły)

Napisane przez

Ta treść została zaprojektowana i sprawdzona przez zespół pedagogiczny coLanguage. O coLanguage

Profile Picture

Fabio Pirioni

licencjat z humanistyki

University of Udine

University_Logo

Ostatnia aktualizacja:

środa, 15/04/2026 10:57