Voorzetsels: tijden aangeven (Am Montag)

Präpositionen: Zeiten angeben (Am Montag)

Die Präpositionen der Zeit sind am, im, um, vor, nach, seit & ab.

(De tijdvoorzetsels zijn am, im, um, vor, nach, seit & ab.)

Uitleg van de docent

Kies snel het juiste voorzetsel (tijd)

Denk in 3 stappen:

Is het een kloktijd? → um
Is het een dag / datum? → am
Is het een maand / seizoen? → im

Is het “ervoor/erna” of “vanaf/sinds”? Gebruik dan vor, nach, seit of ab (zie hieronder).

um + tijdstip (kloktijd)

um = Nederlands: om
Structuur: um + Uhrzeit

Goed	Typische fout
Um 8 Uhr beginnt das Meeting.	~~Am 8 Uhr~~ beginnt das Meeting.
Der Zug kommt um 8:15 Uhr.	~~Im 8:15 Uhr~~ kommt der Zug.

Let op: In het Duits zet je bij een exacte tijd vaak Uhr erbij: um 7 Uhr, um 7:30 Uhr.

am + dag / datum

am gebruik je voor: weekdagen en vaak ook datums.
Structuur: am + Tag

Wanneer?	Voorbeeld
weekdag	Am Dienstag habe ich ein Meeting.
datum	Am 3. Mai beginnt der Kurs.

Vergelijking met NL: am is meestal “op” (op dinsdag, op 3 mei).

im + maand / seizoen (en vaak: jaar)

im gebruik je voor: maanden en jaargetijden.
Structuur: im + Monat/Jahreszeit

Wanneer?	Voorbeeld
maand	Im September beginnt meine neue Arbeit.
seizoen	Im Winter geht die Sonne früh unter.
jaar	Im Jahr 2026 ziehe ich um.

vor / nach + gebeurtenis: “ervoor” en “erna”

vor = vóór (wat gebeurt eerst?)
nach = ná (wat gebeurt daarna?)
Structuur: vor/nach + der/dem + activiteit

Goed	Betekenis
Vor der Arbeit mache ich Sport.	eerst sport, dan werk
Nach der Arbeit gehe ich nach Hause.	eerst werk, dan naar huis

Let op: Na vor/nach komt vaak een woord met der/dem. Dat is omdat deze voorzetsels meestal met de datief gaan (A1: onthoud vooral de vaste combinaties zoals vor der Arbeit, nach dem Essen).

seit of ab: vanaf wanneer?

seit = start in het verleden → en het loopt nog steeds door (nu).
ab = startpunt vanaf nu of de toekomst (vanaf dan geldt het).

Voorzetsel	Wanneer gebruik je het?	Voorbeeld
seit	van toen tot nu	Seit einem Jahr wohne ich in Deutschland.
ab	vanaf nu/straks	Ab nächster Woche schlafe ich früher.

Zelfcheck: Kun je “nog steeds” erbij denken? → dan past meestal seit.

Mini-checklist (veelgemaakte verwarringen)

um ≠ am: um 9 Uhr, maar am Montag.
im voor maand/seizoen: im Januar, im Sommer (niet ~~am Januar~~).
seit betekent: begonnen in het verleden en nu nog (niet voor een startpunt in de toekomst).
ab is ideaal voor plannen/regels: ab morgen, ab 1. Juni, ab nächster Woche.

Wat moet je nu kunnen?

Tijd plannen met um / am / im.
Een volgorde maken met vor / nach.
Een beginpunt aangeven met seit / ab (en het verschil voelen).

Gebruik „um” om tijden aan te geven, „am” voor weekdagen en „im” voor seizoenen en maanden.
„vor” en „nach” geven tijdstippen aan.
„seit” en „ab” duiden startpunten aan in het verleden, het heden of de toekomst.

Präposition	Beispiel
am (op)	„Am Montag fange ich an.“ („Op maandag begin ik.“)
im (in)	„Im Winter geht die Sonne früh unter.“ („In de winter gaat de zon vroeg onder.“)
um (om)	„Um acht Uhr schlafe ich noch.“ („Om acht uur slaap ik nog.“)
vor (voor)	„Vor der Arbeit mache ich Sport.“ („Voor* het werk sport ik.“*)
nach (na)	„Nach der Arbeit gehe ich nach Hause.“ („Na het werk ga ik naar huis.“)
seit (sinds)	„Seit einem Jahr mache ich meine Ausbildung.“ („Sinds* een jaar volg ik mijn opleiding.“*)
ab (vanaf)	„Ab nächster Woche schlafe ich früher.“ („Vanaf* volgende week slaap ik vroeger.“*)

Oefening 1: Meerkeuze

Instructie: Kies het juiste antwoord

1. ___ Dienstag habe ich ein Meeting im Büro.

2. ___ September beginnt meine neue Arbeit.

3. ___ 7 Uhr mache ich Sport am Morgen.

4. ___ einem Jahr wohne ich in Deutschland.

Oefening 2: Herschrijf de zinnen

Instructie: Herschrijf de zinnen: Vervang de tijdsaanduiding tussen haakjes door de juiste tijdsvoorzetsel (am, im, um, vor, nach, seit, ab). Voorbeeld: (Montag) Ich habe frei. → Am Montag habe ich frei.

Vertaling tonen/verbergen Toon/verberg hints

(Montag) Ich habe ein Meeting.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
Am Montag habe ich ein Meeting.
(Op maandag heb ik een vergadering.)
(Januar) Ich mache einen Deutschkurs.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
Im Januar mache ich einen Deutschkurs.
(In januari volg ik een cursus Duits.)
(8:15) Der Zug kommt.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
Um 8:15 Uhr kommt der Zug.
(Om 8:15 uur komt de trein aan.)
(die Arbeit) Ich trinke Kaffee.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
Vor der Arbeit trinke ich Kaffee.
(Voor het werk drink ik koffie.)
(die Arbeit) Ich gehe nach Hause.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
Nach der Arbeit gehe ich nach Hause.
(Na het werk ga ik naar huis.)
(zwei Monate) Ich wohne in Berlin.

⇒ ______________________________________________________________________________________________________________ Voorbeeld
Seit zwei Monaten wohne ich in Berlin.
(Sinds twee maanden woon ik in Berlijn.)